pontosnews.gr
Πέμπτη, 17/09/2026
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
pontosnews.gr
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων

Μαρτυρία Δ. Μακρίδη, Π. Παπαδόπουλου: «Δεκέμβριο του ’22 φύγαμε· οχτώ μέρες πριν από τα Χριστούγεννα φτάσαμε στην Ελλάδα»

Το χωριό τους σκόρπισε λόγω της εξορίας. Αρκετά χρόνια μετά, ορισμένοι το επισκέφθηκαν για να βρουν την εκκλησία κατεστραμμένη και Τούρκους να μένουν στα σπίτια τους

17/12/2025 - 4:58μμ
Φωτογραφία άγνωστου δημιουργού, που αποδίδεται στον ξεριζωμό του 1922 (εικ.: Χριστίνα Κωνσταντάκη)

Φωτογραφία άγνωστου δημιουργού, που αποδίδεται στον ξεριζωμό του 1922 (εικ.: Χριστίνα Κωνσταντάκη)

Κοινοποίηση στο FacebookΜοιράσου το στο TwitterΜοιράσου το στο Whatsapp
Στηρίξτε το Pontos News Επιλέξτε μας ως προτιμώμενη πηγή στην Αναζήτηση Google
Προσθήκη πηγής

Ο Δημήτριος Μακρίδης και ο Παύλος Παπαδόπουλος ζούσαν στον οικισμό Γααλάν (Καγιαλάν του Κιρίκ, kaya: βράχος, alan: πλάτωμα, ανοικτός χώρος), ο οποίος βρισκόταν 4 χλμ ανατολικά της Κερασούντας και 41 χλμ βόρεια του Σεdίν Καραχισάρ. Εκκλησιαστικά υπαγόταν στη μητρόπολη Κολωνείας. Ο ελληνικός πληθυσμός του ανερχόταν στους 450 κατοίκους, που προέρχονταν κυρίως από την περιοχή της Αργυρούπολης και μιλούσαν ποντιακά.

Συντηρούσαν δύο εκκλησίες, η μεγαλύτερη αφιερωμένη στην Παναγία και μια μικρότερη, αφιερωμένη στον Προφήτη Ηλία, καθώς και πεντατάξιο δημοτικό σχολείο.

Η οικονομία του οικισμού βασιζόταν στη γεωργία και την κτηνοτροφία. Η παραγωγή ωστόσο δεν επαρκούσε για να καλύψει τις ανάγκες του πληθυσμού και πολλοί κάτοικοι έπαιρναν τον δρόμο της ξενιτιάς για τη γειτονική Ρωσία.

Η μαρτυρία που ακολουθεί περιλαμβάνεται στο Αρχείο Προφορικής Παράδοσης του Κέντρου Μικρασιατικών Σπουδών, της μεγαλύτερης και παλαιότερης συλλογής προφορικής ιστορίας στην Ελλάδα και από τις σημαντικότερες της Ευρώπης.

≈

Στα 1912 είχαμε τους Βαλκανικούς Πολέμους. Νίκησαν οι Έλληνες. Εμείς το χαρήκαμε εκεί· κρυφά όμως, ο ένας με τον άλλον. Δεν μπορούσαμε να εκδηλωθούμε, οι Τούρκοι μάς έβλεπαν με μισό μάτι. Μας μισούσαν. Μας είχαν κι εμάς μαζί τους στον πόλεμο τότε, μαζί τους πολεμούσαμε την Ελλάδα. Εχθροί της Ελλάδας φαινομενικά, την βοηθούσαμε όσο μπορούσαμε. Δεν πολεμούσαμε με όρεξη.

Γι’ αυτό μετά το ’12 μας αφόπλισαν. Φοβήθηκαν μήπως τα γυρίσομε επάνω τους.

Στα 1914, στον Παγκόσμιο πόλεμο, μας έστελναν στα αμελέ ταμπουρού. Η ζωή μας στα τάγματα ήταν μαύρη. Λιγοστό ψωμί, δουλειά πολλή και σκληρή. Λίγοι γλίτωσαν απ’ αυτούς που πήγαν. Πέθαναν τότε ο Γεώργιος Χριστοφορίδης, ο Νικόλαος Αναστασιάδης, ο Γεώργιος Σαββίδης και άλλοι. Ήσαν πολλοί, αλλά δεν τους θυμούμαι.

Στα 1917 έπεσε μεγάλη πείνα. Ο Ερυθρός Σταυρός έφερε και μας μοίρασε δέματα. Πίσω τους περνούσαν οι Τούρκοι και τα μάζευαν. Μας τα έπαιρναν. Είχαμε την πείνα γιατί από τα 1914, την αρχή του Ευρωπαϊκού πολέμου, οι Τούρκοι μάζεψαν τα καλαμπόκια. Τότε, στα 1914-15, οι κάτοικοι της Κερασούντας μάς τα έφερναν ως την Κουλάκκαγια. Από ‘κεί μετά τα έπαιρναν τα χωριά της Κουλάκκαγιας και το Γααλάν μαζί και τα πήγαιναν στη Νικόπολη. Τα κουβαλούσαμε στην πλάτη μας.

Στα 1919 ήρθε ο Τοπάλ Οσμάν από την Κερασούντα πάνω στα χωριά μας. Πήγε στο Ανεάτ και σκότωσε τρία άτομα: Αναστάσιο Κατιρτζιλίδη, Αδάμ Κριτσιλίδη, Αμανάτιο Κριτσιλίδη. Τους κατηγόρησαν για «Ελεύθερο Πόντο» και τους σκότωσαν. Σκότωσαν και από το Γιατμούζ τον Σάββα Μακρίδη. Γύρισε ο Τοπάλ Οσμάν και απ’ όλα τα χωριά μας μάζεψε και πήρε όλα τα έπιπλα, όλο τον ρουχισμό μας.

Στα 1916 έκαμαν εξορία τα χωριά της Κερασούντας και την Τρίπολη με τα χωριά της. Απ’ όσους πήγαν εξορία, ζήτημα αν γύρισαν οι μισοί. Όλοι οι άλλοι πέθαναν από κακουχίες και αρρώστιες.

Στα 1920 πήγαν εξορία και από το Γααλάν κάμποσες οικογένειες. Δεν πήγε όλο το χωριό. Πήγαν: Ιωάννης Μακρίδης, Παπαχρήστος Τελλίδης, Γεώργιος Παπαδόπουλος και ο Χατζησάββας. Αυτόν το σκότωσαν. Μαζί μ’ αυτούς που ήσαν από το Γαγιαλάν έστειλαν και τον Χατζίκα από το Σουλού. Όλοι οι άλλοι από το ’19 ως το ’22 ζούσαμε στα βουνά και στα δάση.

Πρώτα πρώτα η Κερασούντα έμαθε πως θα γίνει ανταλλαγή. Από ‘κει ήρθε και σε μας η είδηση. Δεν το πιστεύαμε. Νομίζαμε πως ήταν κόλπο για να μας ρίξουν στη θάλασσα. Μας έδωσαν διαταγή να ετοιμαστούμε. Πουλήσαμε τα ζώα μας. Τζάμπα τα έφαγαν, όπως και όλη την περιουσία μας. Υποπτευόμασταν και ήμασταν βουβοί από τον φόβο μας. Χαρήκαμε όταν βεβαιωθήκαμε πως ήμασταν πράγματι για την Ελλάδα.

Δεκέμβριο του ’22 φύγαμε· οχτώ μέρες πριν από τα Χριστούγεννα φτάσαμε στην Ελλάδα.

Ως την Κερασούντα κατέβηκε όλο το χωριό μαζί. Από ‘κεί όμως φεύγαμε καθένας όπως μπορούσε. Ήμασταν εκατόν πενήντα οικογένειες, ήρθαμε οι εκατό· οι άλλοι χάθηκαν. Είκοσι οικογένειες βγήκαμε μαζί στο Μεσολόγγι. Μείναμε και οι είκοσι εκεί ως τα ’29. Μετά ήρθαμε στην Κατερίνη. […]

Το χωριό μας σήμερα στον Πόντο. Στο Γααλάν κάθονται σήμερα Τούρκοι από τα γύρω χωριά. Στο δικό μου το σπίτι κάθεται ο Τούρκος Τρικμένογλου Χατζημεμέτ από το τούρκικο χωριό Χαπάν. Μερικά από τα σπίτια μας καταστράφηκαν, κυρίως τα ακατοίκητα. Άλλα σώζονται. Την εκκλησία τη χάλασαν. Το σχολείο διατηρείται. Σχολείο τους το έχουν και οι Τούρκοι που κατοίκησαν στο χωριό. Οι μύλοι μας σώζονται. Δουλεύουν σήμερα για τους Τούρκους. Οι γέφυρες που είχαμε τότε στο ποτάμι σώζονται. Δεν τα μάθαμε από αλληλογραφία. Πήγαν επί τόπου δικοί μας και τα είδαν. Οι Τούρκοι τους δέχτηκαν καλά. Τους φιλοξένησαν…

• Το κείμενο, στο οποίο έχει διατηρηθεί η πρωτότυπη γραφή, βρίσκεται στην έκδοση του Κέντρου Μικρασιατικών Σπουδών Η Έξοδος, τόμ. Ι’, Μαρτυρίες από τον Δυτικό Παράλιο Πόντο και την Παφλαγονία. Επανέκδοση: εφ. Καθημερινή, σειρά «1922-2022 – Βιβλιοθήκη Μνήμης».

Διαβάστε περισσότερες μαρτυρίες στην ενότητα «Γενοκτονία» του pontosnews.gr.

ΚοινοποίησηTweetSend
google news

Ακολουθήστε μας στο Google News

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Πρόσφυγες στο κατάστρωμα του USS Edsall, στα ανοιχτά της Σμύρνης, τον Σεπτέμβριο του 1922. Στη σύνθεση, απόσπασμα της επιστολής της Μέιμπελ Έλιοτ, όπως δημοσιεύεται στο «Certain Samaritans», σ. 175 (φωτ.: Naval History and Heritage Command / NH 85298 · σελίδα: State Library of Pennsylvania / Internet Archive)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Μετά τη φωτιά στη Σμύρνη: Ένα κομμάτι ψωμί, ένα δωμάτιο και μια ζωή από την αρχή

14/09/2026 - 11:10μμ
(Φωτ.: ΠΟΕ)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

ΠΟΕ: Κοινός αγώνας για τη διεθνή αναγνώριση της Γενοκτονίας Μικρασιατών και Ποντίων

14/09/2026 - 10:39πμ
Μυτιλήνη. Ο πρόχειρος προσφυγικός καταυλισμός των Φωκιανών κοντά
στο σχολείο, 19 Ιουνίου 1914 (πηγή: Χάρης Γιακουμής / Kallimages, Paris)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

14η Σεπτεμβρίου: Πριν καεί η Σμύρνη, είχε αρχίσει ο αφανισμός

14/09/2026 - 9:19πμ
Το δισέλιδο υπόμνημα των πληρεξουσίων των Ελλήνων του Πόντου προς τον Ελευθέριο Βενιζέλο, με ημερομηνία 11 Σεπτεμβρίου 1920 (πηγή: Πολιτικό Αρχείο του Πόντου / Εύξεινος Λέσχη Θεσσαλονίκης / ΑΠΘ)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

«Μόνος ο μητροπολίτης Αμασείας αντέστη»: Το υπόμνημα για την Τραπεζούντα που έφτασε στον Βενιζέλο

11/09/2026 - 4:00μμ
Αρμενική οικογένεια από το Μεζιρέχ της ανατολικής Τουρκίας, περίπου το 1910 – από τη συλλογή της Δημόσιας Βιβλιοθήκης του Γουότερταουν της Μασαχουσέτης (φωτ.: ARMENIAN FACES of the PAST - FREE IMAGE EXCHANGE / Donnarose Russian / Facebook)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Από το Πιράν στην Αμερική: Η συγκλονιστική μαρτυρία του Σαρκίς Σαριάν, ο οποίος επέζησε της Γενοκτονίας των Αρμενίων και κατάφερε να σταθεί ξανά στα πόδια του

9/09/2026 - 4:28μμ
(Φωτ.: American School of Classical Studies at Athens (ASCSA) – Γεννάδειος Βιβλιοθήκη, Αρχείο Dorothy H. Sutton)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Ντόροθι Χόραξ Σάτον: Η Αμερικανίδα που στάθηκε δίπλα σε Έλληνες πρόσφυγες και ορφανά μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή

8/09/2026 - 8:19μμ
Ο χειρόγραφος πρόλογος του χάρτη που σχεδίασε ο αρχιτέκτονας Κωνσταντίνος Βασματζίδης, με βάση μαρτυρίες Ποντίων προσφύγων, για την αποτύπωση των καταστροφών στον Πόντο. Στο κάτω μέρος διακρίνεται η χρονολογία 7 Σεπτεμβρίου 1922 (πηγή: Πολιτικό Αρχείο του Πόντου / Εύξεινος Λέσχη Θεσσαλονίκης / ΑΠΘ)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Μπλε, κόκκινο, πράσινο, κίτρινο: Ο χάρτης που κατέγραψε την καταστροφή του Πόντου

7/09/2026 - 9:58πμ
Υπόμνημα προς τον ναύαρχο Σερ Τζ. Μ. ντε Ρόμπεκ, 3 Σεπτεμβρίου 1920. Πηγή τεκμηρίου: Πολιτικό Αρχείο του Πόντου / Εύξεινος Λέσχη Θεσσαλονίκης / ΑΠΘ
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

«Σώστε μας από την εξόντωση»: Το ποντιακό υπόμνημα για ανεξαρτησία και βρετανική προστασία

3/09/2026 - 8:27μμ
Παιδιά από την Αρμενία περιμένουν μέσα στο χιόνι για να μπουν στην «Πόλη των Ορφανών», το 1915 (φωτ.: Armin T. Wegner, 1915 – Public Domain)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

«Έμεινα πάνω στο πτώμα της μητέρας μου»: Η συγκλονιστική μαρτυρία της Ρεχάν Μανούκ Μανουκιάν που επέζησε της Γενοκτονίας των Αρμενίων

1/09/2026 - 9:28μμ
Η πρώτη σελίδα του τρισέλιδου κρυπτογραφήματος της 27ης Αυγούστου 1919 για την κατάσταση των Ελλήνων του Πόντου και της Αρμενίας (πηγή τεκμηρίου: Ψηφιακό Αρχείο Ελευθερίου Βενιζέλου / Μουσείο Μπενάκη)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

27 Αυγούστου 1919: Οι 60.000 «Έλληνες της Αρμενίας» που ζητούσαν σωτηρία στην Ελλάδα

27/08/2026 - 9:16μμ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ
Ναυτεμπορική TV

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Μετά τη βροχή (φωτ.: EUROKINISSI / Μιχάλης Παπανικολάου)

Ο καιρός σήμερα: Πού θα επιμείνουν οι βροχές, η θερμοκρασία σε μικρή άνοδο

6 λεπτά πριν
(Φωτ.: EUROKINISSI / Γιώργος Ματθαίος)

Europa League: Λύτρωσε τον Ολυμπιακό ο Γιάρεμτσουκ

8 ώρες πριν
Η είσοδος της πολυκατοικίας στην οδό Καρνεάδου στο Κολωνάκι. Σε ιατρείο που στεγάζεται εκεί ο Γιώργος Μαζωνάκης φέρεται να έπαθε την ανακοπή, προτού μεταφερθεί στο «Ελπίς». Πέμπτη 10 Σεπτεμβρίου 2026 (φωτ.: EUROKINISSI / Μιχάλης Παπανικολάου)

Θάνατος Μαζωνάκη: Η έρευνα ανοίγει τώρα και στους ελέγχους του ιατρείου – Τι απαντά ο ΙΣΑ

9 ώρες πριν
Πρόσφυγες αμέσως μετά την αποβίβασή τους από πλοία που τους μετέφεραν από τη Μικρά Ασία στη Θεσσαλονίκη, το 1922 (φωτ.: American National Red Cross photograph collection / Library of Congress)

Θεσσαλονίκη: Όταν 20.000 πρόσφυγες έφτασαν μέσα σε δύο ημέρες

9 ώρες πριν
Συγγενείς κοιτούν φωτογραφίες θυμάτων, 16 Σεπτεμβρίου 2026 (φωτ.: EPA / Narendra Shrestha)

Νεπάλ: 6.150 αγνοούμενοι μετά τις πλημμύρες – 1.298 σοροί παραμένουν χωρίς ταυτότητα

10 ώρες πριν
Στιγμιότυπο από την εκδήλωση στο στο κλειστό Δημοτικό Θέατρο του Δημαρχείου Ηλιούπολης, Κυριακή 13 Σεπτεμβρίου 2026 (φωτ.: Ilioupoli Press)

Ηλιούπολη: Οι «Φωτιές» της Σμύρνης και η σέρρα καθήλωσαν – Ηχηρές απουσίες από τη βραδιά μνήμης

10 ώρες πριν
pontosnews.gr

Ειδήσεις και άρθρα για τον Πόντο και τη Μ. Ασία, αλλά και την επικαιρότητα στην Ελλάδα, τον Κόσμο και την Ομογένεια. Πλούσια θεματολογία ποικίλης ύλης με έμφαση σε πολιτιστικά δρώμενα.

Copyright © 2025 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

  • TAYTOTHTA
  • ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
  • ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ
  • ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • VIDEOS
  • ΚΥΠΡΟΣ
  • ΟΜΟΓΕΝΕΙΑ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΠΕΡΙΕΡΓΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΠΙΣΤΗ
  • ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
  • ΤΑΞΙΔΙ
  • ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ
  • PONTOS BLOG

Copyright © 2024 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

Ναυτεμπορική TV
Ναυτεμπορική TV