Δεν είναι λίγες οι φορές που τα ΜΜΕ φτάνουν να θεοποιούν ένα πρόσωπο, κυρίως μετά θάνατο. Στην ουσία το βγάζουν στην επιφάνεια, αρχίζουν οι άγνωστες αναφορές στη ζωή του και στην ουσία εν αγνοία του φυσικά, τον βάζουν σε μια θέση που όταν ζούσε και δημιουργούσε δεν την είχε φανταστεί.
Ο Τζον Καζάλ είναι μια τέτοια περίπτωση. Όσο έζησε –έφυγε στα 42 του– ευτύχησε να παίξει, όχι ως πρωταγωνιστής αλλά σε σημαντικούς ρόλους σε πέντε φιλμ που η ιστορία του σινεμά, δεν θα ήταν η ίδια. Είχε ένα θεατρικό παρελθόν, περίεργο πρόσωπο άρα πλήρως εναρμονισμένο στην αισθητική των 70s, δεν ήταν παιδί των εξωφύλλων αλλά των σκηνοθετών και των κριτικών, ότι πρέπει δηλαδή για να γίνει μύθος στην πορεία των χρόνων. Παρασκηνιακά υπήρξε ένας μεγάλος έρωτας και βέβαια το άδικο φινάλε του.
Το θέατρο, ο Πατσίνο και ο Κόπολα
Γεννημένος στις 12 Αυγούστου του 1935 στη Βοστώνη, σπούδασε στις δραματικές σχολές του Oberlin College και του Πανεπιστημίου της Βοστόνης και διακρίθηκε αρχικά για τις ερμηνείες του σε διάφορα έργα στο Θέατρο του Μπρόντγουεϊ όπως το The Indian Wants the Bronx και το The Line.Εκεἰ γνώρισε τον μετέπειτα φίλο και συνεργάτη του, Αλ Πατσίνο.
Η πρώτη του εμφάνιση στον κινηματογράφο έγινε το 1962 στην ταινία μικρού μήκους του Μάρβιν Στάρκμαν The American way. Δέκα χρόνια αργότερα, το 1972, ύστερα από παρότρυνση του Πατσίνο, συμμετέχει στην οντισιόν του Φράνσις Φορντ Κόπολα για το ρόλο του «Φρέντο Κορλεόνε» στην ταινία Ο Νονός. Ο Κόπολα ενθουσιασμένος από την ερμηνεία του Καζάλ στην πρώτη ταινία, γράφει για αυτόν έναν κεντρικότερο ρόλο στο Ο Νονός ΙΙ που γυρίστηκε το 1974. Και όχι μόνο αλλά του δίνει και ένα ξεχωριστό ρόλο στη Συνομιλία.
Με τον Πατσίνο γυρίζουν και την αριστουργηματική Σκυλίσια μέρα. Ο τελευταίος αποκάλυψε ότι κατά τη διάρκεια των γυρισμάτων ο Καζάλ του έκανε άσχετες ερωτήσεις, προκειμένου ο ίδιος να βρει το πνεύμα του ρόλου του. Επίσης σε συνέντευξή του είχε αποκαλύψει πως ο Καζάλ αν και δεν ήταν όμορφος είχε μεγάλη επιτυχία στις γυναίκες. Από την άλλη ο Καζάλ έπαιξε σε πέντε ταινίες (Νονός 1 και Νονός 2, Συνομιλία, Σκυλίσια μέρα και Ελαφοκυνηγός) που μπήκαν υποψήφιες για Όσκαρ καλύτερης ταινίας. Οι τρεις από αυτές, οι δυο Νονοί και ο Ελαφοκυνηγός κέρδισαν κιόλας. Δυστυχώς το παρασκήνιο της τελευταίας ήταν το ίδιο σκληρό με το φιλμ.
Ο μεγάλος έρωτας και το σκληρό φινάλε
1976 και στο θεατρικό Measure for Measure του Γουίλιαμ Σέξπιρ, γνωρίζεται με την Μέριλ Στριπ. Ήταν έρωτας κεραυνοβόλος και κράτησε ως το τέλος. Τον Μάιο του 1977 ο σκηνοθέτης Τζο Παπ τον έστειλε στο γιατρό του. Η Στριπ καθόταν δίπλα του. Ο γιατρός έκανε τη μοιραία ανακοίνωση: «Καρκίνος του πνεύμονα, που έχει εξαπλωθεί». Πέρασαν κάποια δευτερόλεπτα μέσα σε νεκρική σιωπή. Οπότε η Στριπ σηκώθηκε: «Λοιπόν, πού θα πάμε για δείπνο;»
Στον Ελαφοκυνηγό, προοριζόταν να παίξουν και οι δύο μαζί. Όμως ο Καζάλ ήταν σε άσχημη κατάσταση και δεν είχε χρήματα ακόμα και να πληρώσει τα νοσήλια, τα οποία θα του επέτρεπαν να συμμετέχει στα γυρίσματα μέχρι να τελειώσει το έργο. Ο Ρόμπερτ ντε Νίρο –πρωταγωνιστής του φιλμ– ήταν εκείνος που πλήρωσε από την τσέπη του. Όλες οι σκηνές στις οποίες συμμετείχε ο Καζάλ γυρίστηκαν πρώτες. Πολλά χρόνια αργότερα θα μαθευτεί ότι οι παραγωγοί όταν τους ανακοίνωσε την ασθένειά του, ήταν έτοιμοι να τον απολύσουν. Όταν το έμαθε η Στριπ, απείλησε με παραίτηση.
Το στούντιο παραγωγής ΕΜΙ, δεν έκανε τον κόπο να του αφιερώσει την ταινία, που όταν βγήκε στις αίθουσες ο Καζάλ είχε φύγει. Η Στριπ ήταν δίπλα του και του έκλεισε τα μάτια στο κρεβάτι του νοσοκομείου, «μία πράξη αγάπης που όμοιά της δεν έχω ξαναδεί», όπως ομολόγησε ο Πατσίνο.
Ήταν 13 Μαρτίου 1978.
Σπύρος Δευτεραίος
