pontosnews.gr
Κυριακή, 22/11/2026
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
pontosnews.gr
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων

Παναγιώτης Νικούσιος: Ο Πόντιος που έγινε ο πρώτος «υπουργός Εξωτερικών» της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας

Έφτασε στον πυρήνα της οθωμανικής εξουσίας, διαπραγματεύτηκε με βασιλιάδες και πρεσβευτές, υπερασπίστηκε τα ορθόδοξα προσκυνήματα και άνοιξε το δρόμο για την άνοδο των Φαναριωτών

28/06/2026 - 7:40μμ
Ο Παναγιώτης Νικούσιος (τρίτος από αριστερά) μεταφέρει στον Φραντσέσκο Μοροζίνι τις οθωμανικές προτάσεις παράδοσης του Χάνδακα, σε φανταστική απεικόνιση του Τζουζέπε Λορέντσο Γκατέρι (πηγή: Wikipedia)

Ο Παναγιώτης Νικούσιος (τρίτος από αριστερά) μεταφέρει στον Φραντσέσκο Μοροζίνι τις οθωμανικές προτάσεις παράδοσης του Χάνδακα, σε φανταστική απεικόνιση του Τζουζέπε Λορέντσο Γκατέρι (πηγή: Wikipedia)

Κοινοποίηση στο FacebookΜοιράσου το στο TwitterΜοιράσου το στο Whatsapp
Στηρίξτε το Pontos News Επιλέξτε μας ως προτιμώμενη πηγή στην Αναζήτηση Google
Προσθήκη πηγής

Ένα φθινοπωρινό πρωινό του 1673, σε μια στρατιωτική εκστρατεία της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας προς την Πολωνία, ένας άνδρας που συνομιλούσε με σουλτάνους, μεγάλους βεζίρηδες και Ευρωπαίους πρεσβευτές άφηνε την τελευταία του πνοή. Για τους Οθωμανούς ήταν ο Μεγάλος Δραγουμάνος της Υψηλής Πύλης, ο άνθρωπος που χειριζόταν τις πιο λεπτές υποθέσεις της εξωτερικής πολιτικής της αυτοκρατορίας. Για τους Ευρωπαίους διπλωμάτες ήταν ο μορφωμένος Έλληνας που κατανοούσε όσο λίγοι την Ανατολή και τη Δύση.

Για την ιστορία του ελληνισμού, υπήρξε ο άνθρωπος που εγκαινίασε την εποχή των Φαναριωτών. Κι όμως, το όνομά του παραμένει σχεδόν άγνωστο.

Ο Παναγιώτης Νικούσιος αποτελεί μία από τις σημαντικότερες προσωπικότητες του ελληνισμού του 17ου αιώνα. Η ζωή του μοιάζει βγαλμένη από ιστορικό μυθιστόρημα: γιατρός, λόγιος, φιλόσοφος, πολυγλωσσος διπλωμάτης, συλλέκτης χειρογράφων και στενός συνεργάτης ενός από τους ισχυρότερους άνδρες της εποχής, του μεγάλου βεζίρη Φαζίλ Αχμέτ Κιοπρουλή.

Ακόμη και η καταγωγή του εξακολουθεί να αποτελεί αντικείμενο συζήτησης μεταξύ των ιστορικών.

Η ελληνική ιστοριογραφία τον θεωρεί κατά κανόνα ποντιακής, και ειδικότερα τραπεζούντιας, καταγωγής, θέση που υιοθετούν και αρκετοί μελετητές του ποντιακού ελληνισμού, όπως ο Στάθης Πελαγίδης. Άλλες πηγές, ωστόσο, αναφέρουν ότι γεννήθηκε στην Κωνσταντινούπολη από οικογένεια που είχε εγκατασταθεί εκεί αρκετά χρόνια νωρίτερα, ενώ κατά καιρούς έχουν διατυπωθεί ακόμη και υποθέσεις για οικογενειακές ρίζες στη Χίο ή για δεσμούς με τη Λευκωσία της Κύπρου.

Η απουσία αυτοβιογραφικών στοιχείων και οι αντικρουόμενες μεταγενέστερες μαρτυρίες δεν επιτρέπουν ένα ασφαλές συμπέρασμα. Εκείνο που φαίνεται να συγκεντρώνει τη μεγαλύτερη αποδοχή είναι ότι ο Νικούσιος γεννήθηκε στην Κωνσταντινούπολη το 1613, προερχόμενος όμως από οικογένεια που, σύμφωνα με την ελληνική παράδοση, είχε τις ρίζες της στην Τραπεζούντα.

Η συζήτηση αυτή ίσως λέει περισσότερα για την εποχή του παρά για τον ίδιο. Ο Παναγιώτης Νικούσιος υπήρξε ταυτόχρονα Πόντιος, Φαναριώτης και Κωνσταντινουπολίτης, ένας άνθρωπος του ελληνισμού της Ανατολής, σε μια περίοδο όπου οι ταυτότητες ήταν συχνά πιο σύνθετες και πολυεπίπεδες από όσο τις αντιλαμβανόμαστε σήμερα.

Από πολύ νεαρή ηλικία έδειξε ιδιαίτερη κλίση στα Γράμματα. Σπούδασε στην Πατριαρχική Ακαδημία και, σύμφωνα με τις περισσότερες πηγές, συνέχισε τις σπουδές του στην Πάδοβα, ένα από τα σπουδαιότερα πνευματικά κέντρα της Ευρώπης. Εκεί ήρθε σε επαφή με την ιατρική, τη φιλοσοφία, τα μαθηματικά και την αστρονομία, ενώ απέκτησε μια παιδεία εξαιρετικά σπάνια για την εποχή.

Η γλωσσομάθειά του ήταν εντυπωσιακή. Γνώριζε ελληνικά, τουρκικά, λατινικά, ιταλικά, αραβικά και περσικά, ενώ πιθανότατα είχε εξοικειωθεί και με άλλες γλώσσες της Ανατολής και της Ευρώπης. Σε μια αυτοκρατορία που στηριζόταν όλο και περισσότερο στη διπλωματία και στις διεθνείς σχέσεις, η γνώση των γλωσσών ήταν δύναμη.

Αρχικά εργάστηκε ως γιατρός στην Κωνσταντινούπολη. Οι γνώσεις του και η φήμη του τον έφεραν κοντά στον μεγάλο βεζίρη Φαζίλ Αχμέτ Κιοπρουλή, τον ισχυρό άνδρα της αυτοκρατορίας. Ο Παναγιώτης Νικούσιος έγινε προσωπικός του ιατρός και σύντομα εξελίχθηκε σε έναν από τους πιο έμπιστους συμβούλους του.

Το 1661 διορίστηκε Μεγάλος Δραγουμάνος της Υψηλής Πύλης.

Ο τίτλος του «διερμηνέα» αδικεί πλήρως το πραγματικό περιεχόμενο του αξιώματος. Ο Μεγάλος Δραγουμάνος δεν ήταν απλώς ένας μεταφραστής. Ήταν ο άνθρωπος που συμμετείχε στις διαπραγματεύσεις με τις ξένες δυνάμεις, συνέτασσε διπλωματικά κείμενα, μετέφερε τις θέσεις της Υψηλής Πύλης και διαχειριζόταν κρίσιμες διεθνείς υποθέσεις. Με σημερινούς όρους, θα μπορούσε να χαρακτηριστεί ένας άτυπος υπουργός Εξωτερικών της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.

Από το γραφείο του περνούσαν οι σημαντικότερες ευρωπαϊκές υποθέσεις της εποχής. Οι πρεσβευτές της Βενετίας, της Γαλλίας, της Πολωνίας και της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας γνώριζαν ότι, για να συνομιλήσουν με την Υψηλή Πύλη, έπρεπε πρώτα να περάσουν από τον Παναγιώτη Νικούσιο.

Από τη μελέτη Παναγιώτης Νικούσιος και Αλέξανδρος Μαυροκορδάτος: Άρχοντες Μυκονίων του ιστορικού Περικλή Γ. Ζερλέντη. Έκδοση του 19ου αιώνα, όπως διασώζεται στο Ψηφιακό Αποθετήριο της Ακαδημίας Αθηνών. Το έργο φωτίζει την παρουσία και τη δράση των δύο Φαναριωτών στη Μύκονο κατά τον 17ο αιώνα

Η σημαντικότερη ίσως στιγμή της σταδιοδρομίας του ήρθε το 1669, όταν συμμετείχε στις διαπραγματεύσεις που έβαλαν τέλος στον Κρητικό Πόλεμο και οδήγησαν στην παράδοση του Χάνδακα στους Οθωμανούς ύστερα από πολιορκία είκοσι ενός ετών. Ο ρόλος του υπήρξε τόσο σημαντικός ώστε ανταμείφθηκε με μεγάλα οικονομικά προνόμια και απέκτησε ακόμη μεγαλύτερη επιρροή στην αυλή.

Παράλληλα, δεν απομακρύνθηκε ποτέ από την ορθόδοξη κοινότητα. Διαδραμάτισε καθοριστικό ρόλο στην κατοχύρωση των δικαιωμάτων του Πατριαρχείου Ιεροσολύμων στους Αγίους Τόπους, σε μια περίοδο έντονου ανταγωνισμού μεταξύ Ορθοδόξων και Καθολικών για τον έλεγχο των προσκυνημάτων.

Ωστόσο, ο Παναγιώτης Νικούσιος δεν ήταν μόνο πολιτικός και διπλωμάτης. Ήταν ένας αυθεντικός άνθρωπος της Αναγέννησης. Διατηρούσε μία από τις σημαντικότερες ιδιωτικές βιβλιοθήκες της Κωνσταντινούπολης, με ελληνικά, λατινικά, αραβικά και περσικά χειρόγραφα, ενώ αλληλογραφούσε με λογίους και ενδιαφερόταν για τη φιλοσοφία, τη θεολογία, την αστρονομία και τις φυσικές επιστήμες.

Μάλιστα, έχουν σωθεί κείμενα που συνδέονται με το όνομά του, ανάμεσά τους και ο διάλογός του με τον μουσουλμάνο λόγιο Βανή Εφέντη, ο οποίος αποκαλύπτει το εύρος της παιδείας και των πνευματικών του αναζητήσεων. Ορισμένοι μελετητές θεωρούν ακόμη πιθανό να υπήρξε συγγραφέας ή μεταφραστής και άλλων έργων που κυκλοφόρησαν στον ελληνικό και βαλκανικό χώρο τον 17ο αιώνα.

Ο θάνατός του, το 1673, εξακολουθεί να περιβάλλεται από ένα πέπλο μυστηρίου.

Οι περισσότερες πηγές κάνουν λόγο για αιφνίδιο θάνατο από ασθένεια, ενώ άλλες, μεταγενέστερες, άφησαν ανοιχτό ακόμη και το ενδεχόμενο δηλητηρίασης, χωρίς ωστόσο να υπάρχουν στοιχεία που να επιβεβαιώνουν αυτή την εκδοχή.

Με τον θάνατό του έκλεισε μια σπουδαία προσωπική διαδρομή, αλλά άνοιξε ένα νέο κεφάλαιο στην ιστορία του ελληνισμού της Ανατολής.

Ο Παναγιώτης Νικούσιος υπήρξε ο άνθρωπος που απέδειξε ότι ένας Έλληνας χριστιανός μπορούσε να βρεθεί στον πυρήνα της οθωμανικής εξουσίας και να επηρεάσει τις διεθνείς εξελίξεις. Μετά από εκείνον, οι Φαναριώτες θα κυριαρχούσαν στη διπλωματία της αυτοκρατορίας, θα αναλάμβαναν τις ηγεμονίες της Μολδαβίας και της Βλαχίας και θα διαδραμάτιζαν πρωταγωνιστικό ρόλο στην πορεία του ελληνισμού μέχρι την Επανάσταση του 1821.

ΚοινοποίησηTweetSend
google news

Ακολουθήστε μας στο Google News

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Ο Βαλέριος Κερδεμελίδης, αργυρός ολυμπιονίκης με την ομάδα ενόργανης γυμναστικής της ΕΣΣΔ στη Ρώμη το 1960 (πηγή: Ρωσική Ομοσπονδία Γυμναστικής / RusGreek)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Βαλέριος Κερδεμελίδης: Ο γιος ενός Έλληνα της Κριμαίας που έγινε ολυμπιονίκης με την ΕΣΣΔ

18/11/2026 - 9:06μμ
O Αδάμ Μοριάνοφ με τις μαθήτριές του. Αριστερά η κόρη του Σόνια (πηγή: athensvoice.gr)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Αδάμ Μοριάνοφ: Ο άγνωστος ιδρυτής του ελληνικού κλασικού μπαλέτου με καταγωγή από τα Σούρμενα του Πόντου

15/11/2026 - 9:19μμ
Ο Εμμανουήλ Εμμανουηλίδης. Σύνθεση αυθεντικών αρχειακών τεκμηρίων· προσωπογραφία: Αρχείο Τουρκικής Εθνοσυνέλευσης, μέσω Serhan Kemal Saygı· έγγραφα: Αρχείο Ελευθερίου Βενιζέλου / Μουσείο Μπενάκη
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Εμμανουήλ Εμμανουηλίδης: Από τη Βουλή των Νεότουρκων στον αγώνα για τα σπίτια των Μικρασιατών προσφύγων

11/11/2026 - 5:52μμ
(Φωτ: ΕΠΜ. Εικ.: ΧΚ)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Πόλυς Χάιτας (1901-1987): Ένας πιστός υπηρέτης του ποντιακού θεάτρου – Το χέρι του έγραψε το στίχο «Και λες, και κλαις, και χάρεσαι…», για την ποντιακή λύρα

7/11/2026 - 9:19μμ
Σύνθεση ΑΙ του παλιού κτηρίου του Πανεπιστημίου Μόσχας με την εικόνα του Ιβάν Μελισσηνού
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Ιβάν Μελισσηνός: Ο Έλληνας εκπαιδευτικός και εκκλησιαστικός αναμορφωτής της Ρωσίας

16/10/2026 - 10:19πμ
(Φωτ.: Λωξάντρα/Facebook)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Μπέτυ Βαλάση: Έφυγε από τη ζωή η τηλεοπτική «Λωξάντρα» που κουβαλούσε τη Μικρά Ασία στην ψυχή της – Ο έρωτας ζωής με τον Τίτο Βανδή και η βαθιά φιλία με τη Μελίνα Μερκούρη

15/10/2026 - 2:43μμ
Ο Στάθης Τομπούλης, ή King Stassi
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Στάθης Τομπούλης: Ο Κοτυωρίτης που κατέκτησε τη Γερμανία (και τον Μπίσμαρκ) με τη χαβανέζικη κιθάρα του – Ένας ξεχασμένος διεθνής Πόντιος

15/10/2026 - 10:18πμ
(Εικ.: Χριστίνα Κωνσταντάκη)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Ηρακλής Κοκοζίδης: Μια μεγάλη μορφή του ποντιακού πολιτισμού – Πρωτοπόρος στο θέατρο, ομοτράπεζος του Γώγου Πετρίδη και του Οδυσσέα Δημητριάδη στο τραγούδι

14/10/2026 - 8:02μμ
Ο Πολυχρόνης Ενεπεκίδης σε σύνθεση με τη σελίδα τίτλου της μελέτης του «Οι διωγμοί των Ελλήνων του Πόντου (1908-1918)», που εκδόθηκε στην Αθήνα το 1962 (σύνθεση: pontosnews.gr)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Πολυχρόνης Ενεπεκίδης: Ο ιστορικός που ξεκίνησε από την Αμισό και «ξεκλείδωσε» τα μυστικά αρχεία της Ευρώπης

12/10/2026 - 4:44μμ
Ο Εφίμ Χαραμπέτ και η αυτοπροσωπογραφία του σε μετάλλιο, έργο του 1989. Φωτογραφική σύνθεση (πηγή αυτοπροσωπογραφίας: Μουσείο Πούσκιν)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Εφίμ Χαραμπέτ, ο Έλληνας γλύπτης από τη Μαριούπολη

8/10/2026 - 9:57πμ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ
Ναυτεμπορική TV

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Από την εκδήλωση για τον Άγιο Νεκτάριο στο Orange Grove, στις 15 Νοεμβρίου (φωτ.: Γενικό Προξενείο της Ελλάδας στο Γιοχάνεσμπουργκ)

Γιοχάνεσμπουργκ: Οι Ελληνίδες που στηρίζουν το Νομίκειο γηροκομείο

8 ώρες πριν
Κοχλιακά εμφυτεύματα και ανατομικό μοντέλο του αυτιού στο Oregon Health & Science University (φωτ.: OHSU / Christine Torres Hicks)

Ακοή: Το εσωτερικό αυτί λειτουργεί πιο σύνθετα απ’ όσο νομίζαμε

8 ώρες πριν
(Φωτ.: Ελληνική Ομοσπονδία Τζούντο)

Thessaloniki Millennium Team Cadet European Cup 2026: Τρία μετάλλια για την Ελλάδα

9 ώρες πριν
Η οδός Αθηνάς με τα μαγαζάκια των προσφύγων, το 1929 (φωτ.: ΓΑΚ / Αρχείο Βασίλη Τσακιράκη)

Προσφυγική Αθήνα: «Κανείς δεν μας θυμήθηκε» – Η ζωή στις παράγκες επτά χρόνια μετά το 1922

9 ώρες πριν
Φωτογραφία αρχείου από επιχείρηση κατάσβεσης σε βιομηχανική περιοχή του Μπαχρέιν, στις 9 Μαρτίου 2026 (φωτ.: Υπουργείο Εσωτερικών Μπαχρέιν)

Μπαχρέιν: Φωτιά από ιρανικό πλήγμα – Νέα κλιμάκωση στον Κόλπο

10 ώρες πριν
Έλεγχος οχήματος στο πλαίσιο των διεθνών δράσεων για κλεμμένα αυτοκίνητα (φωτ.: ΕΛΑΣ)

Κλεμμένα ΙΧ σε κοντέινερ για το Ισραήλ – «Λαβράκια» άνω των 5 εκατ. ευρώ

10 ώρες πριν
pontosnews.gr

Ειδήσεις και άρθρα για τον Πόντο και τη Μ. Ασία, αλλά και την επικαιρότητα στην Ελλάδα, τον Κόσμο και την Ομογένεια. Πλούσια θεματολογία ποικίλης ύλης με έμφαση σε πολιτιστικά δρώμενα.

Copyright © 2025 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

  • TAYTOTHTA
  • ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
  • ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ
  • ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • VIDEOS
  • ΚΥΠΡΟΣ
  • ΟΜΟΓΕΝΕΙΑ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΠΕΡΙΕΡΓΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΠΙΣΤΗ
  • ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
  • ΤΑΞΙΔΙ
  • ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ
  • PONTOS BLOG

Copyright © 2024 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

Ναυτεμπορική TV
Ναυτεμπορική TV