pontosnews.gr
Τρίτη, 17/11/2026
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
pontosnews.gr
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων

Κιουτάχεια 1922: «Παντού λεηλασία και διαρπαγή» – Η μαρτυρία του Έλληνα που έμεινε πίσω

Ο Αθανάσιος Κεχαγιάογλου περιγράφει όσα αντίκρισε μετά την αναχώρηση του ελληνικού πληθυσμού: Τα εγκαταλειμμένα σπίτια, την καταστροφή της εκκλησίας και την κακοποίηση αιχμαλώτων

16/08/2026 - 1:44μμ
Μικρασιατική εκστρατεία: τραυματίες στρατιώτες έξω από την Κιουτάχεια, στο Μποζ Τεκέ (πηγή: 
Ελληνικό Λογοτεχνικό και Ιστορικό Αρχείο - Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης)

Μικρασιατική εκστρατεία: τραυματίες στρατιώτες έξω από την Κιουτάχεια, στο Μποζ Τεκέ (πηγή: Ελληνικό Λογοτεχνικό και Ιστορικό Αρχείο - Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης)

Κοινοποίηση στο FacebookΜοιράσου το στο TwitterΜοιράσου το στο Whatsapp
Στηρίξτε το Pontos News Επιλέξτε μας ως προτιμώμενη πηγή στην Αναζήτηση Google
Προσθήκη πηγής

Στις 16 Αυγούστου 1922 άρχισε η μεγάλη έξοδος των Ελλήνων από την Κιουτάχεια. Ενώ το μικρασιατικό μέτωπο κατέρρεε, οικογένειες ολόκληρες εγκατέλειπαν πεζή την πόλη, παίρνοντας μαζί τους ελάχιστα πράγματα και αφήνοντας πίσω σπίτια, καταστήματα, εκκλησίες, σχολεία και μια ζωή αιώνων.

Όταν η πομπή των προσφύγων απομακρύνθηκε, ένας Έλληνας παρέμεινε στην πόλη. Ήταν ο Αθανάσιος Κεχαγιάογλου, ο οποίος χρόνια αργότερα, ως κάτοικος Ξάνθης, αφηγήθηκε στον Σάββα Εφραιμίδη όσα έζησε μετά την εκκένωση.

Η μαρτυρία του δημοσιεύτηκε το 1960 στο βιβλίο Ιστορία-Λαογραφία του Κοτυαίου (Κιουτάχειας), πόλεως της Κεντρικής Μ. Ασίας. Μέσα από την αφήγησή του αποτυπώνεται η εικόνα μιας πόλης που είχε χάσει μέσα σε λίγες ώρες τον ελληνικό πληθυσμό της και παραδιδόταν στη λεηλασία.

«Μου δήλωσαν ότι ήμουν αιχμάλωτός τους»

Ο Αθανάσιος Κεχαγιάογλου τοποθετεί την πρώτη εικόνα του στην επομένη της εκκένωσης. Σε έναν στενό δρόμο, ανάμεσα στους κήπους των οικογενειών Οτζάκογλου και Εφραιμίδου, συνάντησε περίπου 50 ιππείς του κεμαλικού στρατού.

«Κατάλαβαν ότι είμαι Έλληνας παραμείνας, μου δήλωσαν δε ότι είμαι αιχμάλωτός τους».

Προσπαθώντας να προστατεύσει τη ζωή του, έπιασε κουβέντα με έναν Τούρκο επιλοχία. Όταν αντιλήφθηκε ότι και εκείνος ενδιαφερόταν για τις περιουσίες που είχαν μείνει πίσω, του υποσχέθηκε ότι θα τον οδηγήσει σε πλούσια ελληνικά σπίτια.

Στο σπίτι του δημογέροντα Γεωργίου Χαριτωνίδου βρήκαν χωρικούς να έχουν ήδη αρχίσει τη διαρπαγή. Έπιπλα, χαλιά, κιλίμια, στρώματα, παπλώματα και μαγειρικά σκεύη είχαν μεταφερθεί έξω από το κτήριο.

Παρόμοια ήταν η κατάσταση στη συνοικία Κιόσκι Μαχαλεσί, όπου, σύμφωνα με την αφήγηση, πλήθη ανθρώπων μάλωναν μεταξύ τους για τα αντικείμενα που έβγαζαν από τα εγκαταλειμμένα ελληνικά αρχοντικά.

Η καταστροφή της εκκλησίας

Από τα σπίτια, ο Αθανάσιος Κεχαγιάογλου και ο επιλοχίας κατευθύνθηκαν προς την εκκλησία, από την οποία ακούγονταν φωνές. Η εικόνα που περιγράφει είναι εκείνη μιας συστηματικής καταστροφής:

«Το πλακόστρωτο δάπεδο ήταν γεμάτο κρυσταλλικά πρίσματα των πολυελαίων, θρυμματισμένα, από θραύσματα ιερών εικόνων και κανδηλιών. Το τέμπλο είχαν ξεγυμνώσει από τις εικόνες, τις οποίες κατακομμάτιαζαν με μπαλτάδες».

Στο προαύλιο είχαν ανάψει φωτιές, στις οποίες έριχναν τα κομμάτια των εικόνων. Η λεηλασία είχε επεκταθεί στα δωμάτια κοντά στο καμπαναριό, στο κτήριο της Μητρόπολης και στην αστική σχολή.

«Παντού ενδείξεις λεηλασίας και διαρπαγής», συνοψίζει ο μάρτυρας.

Η αφήγηση για τις τέσσερις Ελληνίδες

Στη μαρτυρία περιλαμβάνεται και ένα περιστατικό το οποίο ο Αθανάσιος Κεχαγιάογλου δεν παρουσιάζει ως προσωπικό αυτόπτη μάρτυρα, αλλά ως πληροφορία που μετέφερε ένας νεαρός μουσουλμάνος.

Σύμφωνα με εκείνη τη διήγηση, άνδρες του Τσέτε Μεχμέτ και νεαροί οπαδοί του είχαν αρπάξει τέσσερις Ελληνίδες και τις είχαν οδηγήσει στους ελληνικούς αμπελώνες. Εκεί τις κακοποίησαν και απαίτησαν να αλλαξοπιστήσουν, προκειμένου να τους χαρίσουν τη ζωή.

Κατά την ίδια αφήγηση, όταν εκείνες αρνήθηκαν, οι δράστες τις χρησιμοποίησαν ως στόχους και τις πυροβόλησαν.

Η διάκριση ανάμεσα σε όσα είδε ο ίδιος και σε όσα πληροφορήθηκε από τρίτους είναι ουσιώδης. Δεν μειώνει τη σκληρότητα της καταγραφής, αποσαφηνίζει όμως τη φύση της ιστορικής πηγής.

Ο Έλληνας αξιωματικός που αρνήθηκε να σκύψει

Άλλο περιστατικό, το οποίο ο Αθανάσιος Κεχαγιάογλου δηλώνει ότι παρακολούθησε ο ίδιος, εκτυλίχθηκε στην αγορά της πόλης, μπροστά από τα φαρμακεία των Ν. Παπαδόπουλου και Ι. Καραμανίδου.

Μια ομάδα Ελλήνων αξιωματικών οδηγήθηκε με συνοδεία μπροστά σε συγκεντρωμένο πλήθος. Παιδιά κρατούσαν κούφια αυγά και σάπιες ντομάτες, ενώ στη μέση του δρόμου είχε απλωθεί μια μεγάλη τουρκική σημαία.

Ο επικεφαλής των αιχμαλώτων διατάχθηκε να σκύψει και να περάσει κάτω από αυτήν. Αρνήθηκε.

«Δεν είναι αιχμάλωτος αλλά παραδοθείς αντίπαλος», φέρεται να απάντησε, απαιτώντας να αντιμετωπιστεί με την αξιοπρέπεια που όφειλε να αναγνωριστεί σε έναν αξιωματικό.

Τότε, σύμφωνα με τον μάρτυρα, ένας άνδρας με το όνομα Μουσταφά Τσαούς τον χτύπησε και τον εξύβρισε. Στη συνέχεια οι αιχμάλωτοι υποχρεώθηκαν να ζητωκραυγάσουν υπέρ του Κεμάλ, ενώ το συγκεντρωμένο πλήθος συνέχιζε τις αποδοκιμασίες.

Η μαρτυρία του Αθανασίου Κεχαγιάογλου καταγράφηκε σχεδόν τέσσερις δεκαετίες μετά τα γεγονότα. Δεν αποτελεί σύγχρονο ημερολόγιο, αλλά μια αναδρομική προσωπική αφήγηση, στην οποία συνυπάρχουν άμεσες εμπειρίες και πληροφορίες τρίτων.

Διασώζει ωστόσο τη φωνή ενός ανθρώπου που έμεινε στην Κιουτάχεια μετά την αναχώρηση των συμπατριωτών του και είδε την ελληνική πόλη που γνώριζε να εξαφανίζεται μαζί με τους ανθρώπους της.

Τα αποσπάσματα της μαρτυρίας αποδίδονται σε μονοτονικό, με περιορισμένες ορθογραφικές προσαρμογές για τη διευκόλυνση της ανάγνωσης.

Πηγές

• Σάββας Σ. Εφραιμίδης, Ιστορία-Λαογραφία του Κοτυαίου (Κιουτάχειας), πόλεως της Κεντρικής Μ. Ασίας, Θεσσαλονίκη, 1960, σσ. 270 κ.ε.
• Μαριάννα Γραφάκου, Η αστική αποκατάσταση των προσφύγων από την Κιουτάχεια: πρόνοια, εκπαίδευση, συσσωμάτωση στο πλαίσιο του νεοελληνικού κράτους – Η περίπτωση της Φλώρινας, Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας, 2016
• Δημοτική Βιβλιοθήκη Ξάνθης

ΚοινοποίησηTweetSend
google news

Ακολουθήστε μας στο Google News

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Ιστορικό στιγμιότυπο από τη συνεδρίαση της τουρκοκυπριακής  «Βουλής», στις 15 Νοεμβρίου 1983, κατά την οποία εγκρίθηκε ομόφωνα η μονομερής ανακήρυξη του ψευδοκράτους (πηγή:  Αρχείο / μέσω Kıbrıs Genç TV)
ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ...ΣΤΟΝ ΠΟΝΤΟ ΚΑΙ ΑΛΛΟΥ

15 Νοεμβρίου 1983: Ανακηρύσσεται το ψευδοκράτος στην Κύπρο – Το «όχι» του ΟΗΕ

15/11/2026 - 10:50πμ
(Φωτ.: galani.gr)
ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ...ΣΤΟΝ ΠΟΝΤΟ ΚΑΙ ΑΛΛΟΥ

Δήμητρα Γαλάνη: Τα πολλά πρόσωπα μιας ξεχωριστής δημιουργού

14/11/2026 - 2:13μμ
Ο Δημήτρης Ψαθάς και δεξιά το ενδεικτικό του κατά το σχολικό έτος 1919-1920 με άριστα από το φημισμένο εκπαιδευτικό ίδρυμα της ανατολής "Φροντιστήριον Τραπεζούντος" στις 15 Ιουνίου 1920 (το ενδεικτικό φυλάσσεται στην προθήκη με τα προσωπικά αντικείμενα του Δ. Ψάθα στο "Μουσείο Προσφυγικού Ελληνισμού" στην Φιλαδέλφεια  και αποτελεί δωρεά της εγγονής του Λένας Νίτσου-Ψαθά)
ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ...ΣΤΟΝ ΠΟΝΤΟ ΚΑΙ ΑΛΛΟΥ

Δημήτρης Ψαθάς: Ο Τραπεζούντιος συγγραφέας που έκανε το χιούμορ «όπλο» απέναντι στην εξουσία

13/11/2026 - 5:48μμ
Μάιος του 1914, κατά τις προετοιμασίες υποδοχής του βασιλιά Κωνσταντίνου στην ελεύθερη Καστοριά (πηγή: Αρχείο Γ. Γκολομπία)
ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ...ΣΤΟΝ ΠΟΝΤΟ ΚΑΙ ΑΛΛΟΥ

Καστοριά 1912: Οι 27 ιππείς και η μπλόφα των 25.000 στρατιωτών

11/11/2026 - 10:37πμ
Μεταφορά προσφύγων και παιδιών των ορφανοτροφείων με μικρές βάρκες στα πλοία που περίμεναν στη Σαμψούντα, 24 Δεκεμβρίου 1922 (φωτ.: Little Traverse History Museum / Συλλογή Harry C. Moffett)
ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ...ΣΤΟΝ ΠΟΝΤΟ ΚΑΙ ΑΛΛΟΥ

Σαν σήμερα, 10 Νοεμβρίου 1922: 30 ημέρες διορία για Έλληνες και Αρμένιους – Το Λονδίνο ζητούσε στήριξη για τελεσίγραφο στην Άγκυρα

10/11/2026 - 9:51πμ
(Πηγή: Γιώργος Ε. Παπαδάκης, «Λαϊκοί πρακτικοί οργανοπαίκτες», Εκδ. Επικαιρότητα, Αθήνα 1983)
ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ...ΣΤΟΝ ΠΟΝΤΟ ΚΑΙ ΑΛΛΟΥ

Αριστείδης Μόσχος: Ο δημιουργός που δίδαξε το σαντούρι και ανανέωσε την παράδοση

9/11/2026 - 5:27μμ
Ο Άγιος Νεκτάριος και το μοναστήρι του στην Αίγινα (φωτ.: Αλεξία Ιωαννίδου)
ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ...ΣΤΟΝ ΠΟΝΤΟ ΚΑΙ ΑΛΛΟΥ

Άγιος Νεκτάριος: Ο αδικημένος του κόσμου και δικαιωμένος ενώπιον του Θεού

9/11/2026 - 9:23πμ
Ο Μπραντ Ντέιβις σε προωθητική φωτογραφία της τηλεοπτικής παραγωγής A Rumor of War (1980) (φωτ.: CBS Network / Wikimedia Commons)
ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ...ΣΤΟΝ ΠΟΝΤΟ ΚΑΙ ΑΛΛΟΥ

Μπραντ Ντέιβις, ο «καταραμένος» πρωταγωνιστής του «Εξπρές του μεσονυχτίου»

6/11/2026 - 2:25μμ
Ελληνορθόδοξοι ιερείς ευλογούν τη βρετανική σημαία στη Λευκωσία, σε γκραβούρα που δημοσιεύτηκε στο «Illustrated London News» το 1878 (πηγή: Illustrated London News / Wikimedia Commons)
ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ...ΣΤΟΝ ΠΟΝΤΟ ΚΑΙ ΑΛΛΟΥ

5 Νοεμβρίου 1914: Η μέρα που η Βρετανία προσάρτησε την Κύπρο

5/11/2026 - 11:03πμ
(Πηγή: commons.wikimedia.org)
ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ...ΣΤΟΝ ΠΟΝΤΟ ΚΑΙ ΑΛΛΟΥ

Ιωάννης Γ΄ Δούκας Βατάτζης: Πώς ο Άγιος Βασιλιάς που έτρεφε τον λαό του κέρδισε τις καρδιές τους

4/11/2026 - 6:28μμ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ
Ναυτεμπορική TV

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Ο Εμανουέλ Μακρόν στην είσοδο του Ελιζέ (φωτ.: EPA / Teresa Suarez)

Μακρόν: Δέκα χρόνια από την ανακοίνωση της υποψηφιότητάς του για τη γαλλική προεδρία – «Έκανα ό,τι καλύτερο μπορούσα»

6 ώρες πριν
(Φωτ.: EUROKINISSI / Γιώργος Ματθαίος)

Nations League: Η Ελλάδα νίκησε τη Σερβία, αλλά έμεινε εκτός 8άδας

6 ώρες πριν
(Φωτ.: ΔΑΝΑΗ ΔΑΥΛΟΠΟΥΛΟΥ/EUROKINISSI)

Αθήνα: Κλειστοί τρεις σταθμοί του μετρό την Τρίτη για την επέτειο του Πολυτεχνείου

7 ώρες πριν
Τμήμα της αφίσας της εκδήλωσης

«Μια φορά κι έναν καιρό… ήταν Χριστούγεννα» από τον Πολιτιστικό Σύλλογο Μικρασιατών Λιβαδειάς

7 ώρες πριν
Μικρασιάτες δουλεύουν ως υπαίθριοι κουρείς στην προκυμαία του Πειραιά, το 1922. Στη σύνθεση, το εξώφυλλο του νέου μυθιστορήματος του Δημήτρη Στεφανάκη, «Βαθύ ρεμπέτικο» (φωτ.: Library of Congress / American National Red Cross – εξώφυλλο: Εκδόσεις Μεταίχμιο)

«Πατρίδα να σου πετύχει!»: Η προσφυγιά του ’22 στο «Βαθύ ρεμπέτικο» του Δημήτρη Στεφανάκη

8 ώρες πριν
(Φωτ.: EUROKINISSI / Μάρκος Χουζούρης)

Στα τελικά του Euro 2027 η Ελπίδων – Στα πέναλτι η πρόκριση της «γαλανόλευκης»

8 ώρες πριν
pontosnews.gr

Ειδήσεις και άρθρα για τον Πόντο και τη Μ. Ασία, αλλά και την επικαιρότητα στην Ελλάδα, τον Κόσμο και την Ομογένεια. Πλούσια θεματολογία ποικίλης ύλης με έμφαση σε πολιτιστικά δρώμενα.

Copyright © 2025 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

  • TAYTOTHTA
  • ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
  • ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ
  • ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • VIDEOS
  • ΚΥΠΡΟΣ
  • ΟΜΟΓΕΝΕΙΑ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΠΕΡΙΕΡΓΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΠΙΣΤΗ
  • ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
  • ΤΑΞΙΔΙ
  • ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ
  • PONTOS BLOG

Copyright © 2024 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

Ναυτεμπορική TV
Ναυτεμπορική TV