Πρωτότοκος γιος ενός ευκατάστατου εμπόρου από την Κωνσταντινούπολη, ο Αλέξανδρος Καραμανλάκης θα μπορούσε να έχει μια προδιαγεγραμμένη επιτυχημένη επαγγελματική πορεία. Όμως το ανήσυχο πνεύμα του που είχε καλλιεργηθεί με τον καλύτερο τρόπο στη Μεγάλη του Γένους Σχολή όπου σπούδασε, τον οδήγησε σε άλλους δρόμους πιο συναρπαστικούς αλλά και πιο επικίνδυνους για την εποχή του.
Ο Αλέξανδρος Καραμανλάκης γοητεύτηκε από τη δημοσιογραφία και τις εκδόσεις με τις οποίες ασχολήθηκε επαγγελματικά αλλά και την αεροπλοΐα που ήταν το χόμπι του.
Ένα χόμπι που έμελλε να του στοιχίσει τη ζωή αλλά και να του χαρίσει μια θέση στην Ιστορία καθώς είναι ο πρώτος νεκρός της ελληνικής αεροπορίας και ο 193ος της παγκόσμιας.
Γεννημένος στις 18 Ιανουαρίου 1888 στην Πόλη, ο γιος του Θεμιστοκλή και της Ευρυδίκης Καραμανλάκη, από νωρίς έλαβε υψηλή μόρφωση όχι μόνο λόγω της οικονομικής άνεσης της οικογένειας αλλά και λόγω της ευστροφίας και της φιλομάθειάς του. Όμως η άνοδος του Κινήματος των Νεοτούρκων και το εχθρικό προς τους Έλληνες κλίμα της εποχής, οδήγησε την οικογένεια Καραμανλάκη να μετακομίσει το 1908 στην Αθήνα.
Τρία χρόνια αργότερα, στις 7 Ιανουαρίου 1911 εκδίδει την εβδομαδιαία εφημερίδας Ανεξάρτητος Αθηνών, μια «Πολιτική, κοινωνιολογική και φιλολογική εβδομαδιαία επιθεώρησις» όπως αναγράφεται κάτω από τον τίτλο. Μέχρι την αναστολή της έκδοσης, στις 28 Οκτωβρίου 1911, εκδόθηκαν 43 φύλλα. Ο ίδιος, ήδη από τον Αύγουστο της ίδιας χρονιάς είχε αναχωρήσει για τη Γερμανία «προς μελέτην ειδικήν των μεγάλων εκδόσεων και της εν γένει δημοσιογραφικής κινήσεως εν Ευρώπη».
Στο πλαίσιο της επιμόρφωσής του ταξίδεψε και στη Γαλλία όπου όμως αποφάσισε να φοιτήσει στη σχολή του διάσημου αεροπόρου και μηχανικού Λουί Μπλεριό (1872-1936). Η ζωή του αλλάζει.
Στις 12 Φεβρουαρίου 1912, ο νεαρός άνδρας φτάνει στην Πάτρα, με ένα αεροπλάνο Μπλεριό 11 (Bleriot XI) και στόχο να πετάξει από το Ρίο στην Αθήνα. Δοκιμάζει για πρώτη φορά αλλά χωρίς επιτυχία στις 26 Μαρτίου 1912. Ευτυχώς οι ζημιές δεν είναι μεγάλες και δεν τραυματίζεται. Αποτυχημένη ήταν και η δεύτερη απογείωσή του, στις 9 Απριλίου 1912. Ανήμερα του Αγίου Γεωργίου, στις 23 Απριλίου, απογειώνεται κανονικά και καταφέρνει να πετάξει για λίγο πάνω από την Πάτρα. Ευχαριστημένος όμως δεν είναι. Στις 30 Απριλίου κατά την απογείωση του αεροσκάφους από την Εγλυκάδα της Πάτρας, πέφτει και τραυματίζεται ενώ προκαλούνται ζημιές και στο αεροσκάφος.
Αναρρώνει και αποφασίζει να μεταφερθεί στην Αττική όπου εκτιμά ότι θα έχει περισσότερες πτητικές επιτυχίες. Και είχε δίκιο. Στις 17 Ιουλίου 1912 πετάει σε ύψος 2.200 μέτρων και στις 19 Αυγούστου καταφέρνει να ανέβει στα 3.050 μέτρα, μία επίδοση που προκάλεσε εντύπωση. Είχε έρθει η ώρα να πραγματοποιήσει την πτήση Αθήνα-Πάτρα που ονειρευόταν τόσο καιρό!
Την Τετάρτη 29 Αυγούστου 1912 (με το Παλαιό Ημερολόγιο), στις 06:10, απογειώνεται από το Παλαιό Φάληρο.
Μετά από περίπου δύο ώρες επιχειρεί αναγκαστική προσθαλάσσωση στον Κορινθιακό Κόλπο –ανάμεσα στα χωριά Στόμι και Λυγιά και σε μικρή απόσταση από την ακτή–, λόγω μηχανικής βλάβης. Το αεροπλάνο άρχισε να χάνει ύψος και έπεσε στη θάλασσα. Ο Καραμανλάκης προσπάθησε να ξεμπλεχθεί από τα σχοινιά του αεροπλάνου και να σωθεί αλλά δεν τα κατάφερε. Ήταν μόλις 24 ετών…
Το νέο έφτασε στην Αθήνα λίγες ώρες αργότερα. Έκτακτο παράρτημα εφημερίδων ανήγγειλε το θάνατο του πρωτοπόρου ερασιτέχνη αεροπόρου. Στη συνέχεια το τηλεγράφημα του αστυνομικού σταθμάρχη Δερβενίου κ. Κουρεμένου προς τα υπουργεία Ναυτικών και Εσωτερικών επιβεβαίωσε την είδηση:
«Σήμερον την 8ην πρωινήν ώραν άγνωστος αεροπόρος έπεσεν εν τη θαλάσση εις απόστασιν 200 μέτρων από ακτής εν χωρίω Λυγιά παθόντος βλάβην αεροπλάνου. Αεροπόρος αποχωρισθείς τούτου παρεσύρθη υπό ρευμάτων πνέοντος σφοδρού ανέμου και εβυθίσθη μη δυνάμενος κολυμβάν, διότι φαίνεται είχε πληγωθή κατά την πτώσιν ή πάθησιν αεροπλάνου. Πρό πτώσεως προσεπάθησε να προσγειωθή, αλλ’ εστάθη αδύνατον. Μεταβαίνουμεν επί τόπου.
Αστυν. Σταθμάρχης Ευρωστίνης Π. ΚΟΥΡΕΜΕΝΟΣ».
Τη σωρό του μετέφερε στην Αθήνα ένας γιατρός με τον οποίο είχε φιλικές σχέσεις, με το τρένο. Σε κάθε σταθμό που σταματούσε η αμαξοστοιχία γινόταν λαϊκό προσκήνυμα!
Η κηδεία του έγινε ανήμερα της ονομαστικής του γιορτής σκορπώντας ακόμα μεγαλύτερη θλίψη στη μητέρα του που επιχείρησε να αυτοκτονήσει δύο φορές και τη Γερμανίδα σύζυγό του Φρίντα.
Παρόντες στη νεκρώσιμη τελετή, στον Ιερό Ναό του Αγίου Γεωργίου Καρύτση στην Αθήνα, ήταν ο πρωθυπουργός Ελευθέριος Βενιζέλος, μέλη του υπουργικού συμβουλίου και πλήθος κόσμου που τον συνόδευσαν στην τελευταία του κατοικία στο Α’ Νεκροταφείο Αθηνών.
Πηγές:
•Αρχείο Εφημερίδων Ελληνικής βουλής – Αρχείο Εφημερίδων Εθνικής Βιβλιοθήκης
•el.wikipedia.org/wiki / Αλέξανδρος_Καραμανλάκης
•Ιωάννης Μ. Μιχαλακόπουλος, Ένας σύγχρονος Ίκαρος και «Ιωνάθαν»… Αλέξανδρος Καραμανλάκης
•Εγκυκλοπαίδεια «ΠΑΠΥΡΟΣ – ΛΑΡΟΥΣ – ΜΠΡΙΤΑΝΙΚΑ»
•Παγκόσμιο Βιογραφικό Λεξικό, Εκδοτική Αθηνών
•Μωραΐτης Κάρολος, Αλέξανδρος Καραμανλάκης. Το πρώτο Θύμα της Ελληνικής Αεροπορίας, εκδόσεις Γκοβόστη, 1992.
⇒ Διαβάστε περισσότερα και στο Η Ιστορία των Δημοσίων Αερομεταφορών στην Ελλάδα» – Μελέτη του Αντώνη Βασάκη εδώ.
