Μακεδονικός Αγώνας. Στα τέλη Σεπτεμβρίου του 1906, στο πλαίσιο των επιχειρήσεων εναντίον των Βουλγάρων κομιτατζήδων στη Μακεδονία, αποστέλλονται ελληνικά σώματα στη λίμνη των Γιαννιτσών.
Πρώτο εισήλθε το σώμα του ανθυπολοχαγού του Πεζικού Σαράντου Αγαπηνού (Τέλλος Άγρας).
Για μήνες παρέμειναν στον «Βάλτο», σε καλύβες, και κινούμενοι με πλάβες (ποταμόβαρκες), ενεργούσαν επιχειρήσεις εκκαθάρισης της περιοχής παρά τις ακραίες συνθήκες, τους τραυματισμούς και τις ασθένειες. Η δράση τους πήρε μυθικές διαστάσεις. Στις 7 Ιουνίου του 1907 ο Άγρας αιχμαλωτίστηκε κατά τη διάρκεια συνάντησης με τους επικεφαλής των βουλγαρικών σωμάτων, και λίγες μέρες αργότερα απαγχονίστηκε, σε ηλικία 27 ετών.
Έγραφε γι’ αυτούς τους ήρωες η Πηνελόπη Δέλτα στο εμβληματικό βιβλίο της Στα μυστικά του Βάλτου:
Τον Βάλτο τον σκέπαζε πυκνή καταχνιά. Ο αέρας ήταν βαρύς από αναθυμιάσεις και αποφορά σαπισμένων χόρτων. Το χώμα υγρό, λασπιασμένο, κολλούσε στα πόδια. Η υγρασία και το κρύο έπιανε στα κόκκαλα. Οι άντρες προχωρούσαν αργά, κάπως αποθαρρημένοι. Φυτά χαμηλά και καλαμιές τους έκοβαν τον δρόμο […].
Σκιές σηκώθηκαν μπροστά τους, ξεχώρισαν στο λυκόφως της αυγής. Ήταν αντάρτες, από τα Ελληνικά σώματα τα κλεισμένα στη Λίμνη.
Ειδοποιημένοι, είχαν βγει να παραλάβουν τους νεοφερμένους και να τους οδηγήσουν στην πιο κοντινή σκάλα του Βάλτου. […] Αυτοί ήταν οι πολεμιστές του Βάλτου; Αυτές οι ισχνές, κιτρινιάρικες ανθρώπινες σκιές; Έτσι θα γίνουνταν σε λίγο και αυτοί;
