Είναι ο πρώτος ελληνικής καταγωγής κοσμοναύτης (και όχι αστροναύτης). Είναι ο μόνος που πήγε στο Διάστημα την ποντιακή λύρα, μαζί με μια ελληνική σημαία – αλλά και τη σημαία του ΠΑΟΚ, όπως του είχε ζητήσει ο Ιβάν Σαββίδης.
Το πιο πρόσφατο ταξίδι του ήταν το 2017, αλλά από το 2002 κάνει περήφανους τον Νικολάι Φιοντόροβιτς Γιουρτσίχιν και τη Μικρούλα Γραμματικοπούλου-Γιουρτσίχινα, και μαζί όλους τους Έλληνες, αλλά πολύ περισσότερο τους Πόντιους.
Στο πρώτο του διαστημικό ταξίδι, στις 8 Οκτωβρίου 2002, ο Θεόδωρος Γιουρτσίχιν-Γραμματικόπουλος ήταν μέλος 6μελούς πληρώματος που απογειώθηκε από το ακρωτήριο Κανάβεραλ των ΗΠΑ. Μετά την επιστροφή του έγινε δεκτός από τον τότε Πρόεδρο της Δημοκρατίας Κωστή Στεφανόπουλο στον οποίο χάρισε την ελληνική σημαία που είχε μαζί του.
Το δεύτερο ταξίδι του Πόντιου κοσμοναύτη ήταν το 2007 (ως επικεφαλής της αποστολής), το τρίτο το 2010 και το τέταρτο το 2013 (ξανά ως επικεφαλής της αποστολής).
Γεννήθηκε το 1959 στο χωριό Αχαλσένι της Αντζαρίας, κοντά στο Βατούμ της πρώην ΕΣΣΔ, και μεγάλωσε σε περιβάλλον όπου μιλούσαν την ποντιακή διάλεκτο και τηρούσαν τα ήθη και τα έθιμα. Μάλιστα, στην εκδήλωση που έγινε το 2016 για τη Γενοκτονία των Ποντίων από το υπουργείο Εθνικής Άμυνας, κατά την απονομή του Αστέρα Αξίας και Τιμής από τον τότε υπουργό Πάνο Καμμένο μίλησε ποντιακά.
Μετά την επιστροφή του από την 5η αποστολή είχε γίνει δεκτός από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Προκόπη Παυλόπουλο, ενώ το 2008 ο Κάρολος Παπούλιας τού είχε απονείμει την τιμητική διάκριση του Ταξιάρχη του Τάγματος του Φοίνικα.
Επίσης, έχει τιμηθεί με την ανώτατη διάκριση του «Ήρωα» της Ρωσικής Ομοσπονδίας.
Οι Πόντιοι λοιπόν έχουν κάθε λόγο να δηλώνουν συχνά περήφανοι για τον συμπατριώτη τους· ανάμεσά τους και ο Γιάννης Γεωργιάδης (Κιόλιαλης), που έγραψε ένα ποντιακό τραγούδι για τα ταξίδια του στο Διάστημα και του το αφιέρωσε.
