Άρθρο του Kurtuluş Tayiz στην εφ. Akşam. Μετάφραση: Σάββας Καλεντερίδης.
Η κατάσταση που τείνει να διαμορφωθεί στα ανατολικά του Ευφράτη ενδιαφέρει πολύ την Τουρκία. Ο στόχος του Πενταγώνου είναι ο αυτόνομος διοικητικός μηχανισμός που δημιουργήθηκε στην περιοχή να ενωθεί με την αυτόνομη-ομοσπονδιακή κυβέρνηση των Κούρδων του Βορείου Ιράκ και να δημιουργηθεί μια ενιαία «αυτόνομη-ομοσπονδιακή» δομή. Με βάση αυτό το σχέδιο, η τρομοκρατική* οργάνωση PKK/YPG θ’ αποκτήσει τη δική της αυτόνομη κρατική οντότητα, όπως έγινε με τον Μπαρζανί.
Το συριακό καθεστώς –γνωρίζοντας τι μπορεί να του συμβεί– δεν είναι αρνητικό σε ένα τέτοιο μοντέλο λύσης.
Η Δαμασκός, που είδε τις δυνάμεις του Άσαντ να βομβαρδίζονται από αμερικανικά αεροσκάφη κάθε φορά που επιχείρησαν να περάσουν ανατολικά του Ευφράτη, φαίνεται πώς τώρα δέχεται τα εσωτερικά σύνορα που έχουν χαραχτεί στη χώρα. Η στάση που θα κρατήσει η Μόσχα σε αυτό το θέμα θα καθορίσει και τη στάση της Δαμασκού.
Μετά την απόφαση του Τραμπ να αποσύρει τα στρατεύματα των ΗΠΑ από τη Συρία επειδή νιώθει τον κίνδυνο, βλέπουμε ότι το PKK/YPG αναζητεί νέους «προστάτες», γι’ αυτό έχει αρχίσει τις συζητήσεις με τη Μόσχα – στόχος τους είναι να εξασφαλίσουν από τη Ρωσία την ίδια στήριξη που είχαν από τις ΗΠΑ. Η πρόταση που έκαναν οι ανώτεροι αξιωματούχοι του YPG συμπεριλαμβάνει την παραχώρηση «αυτονομίας» ανατολικά του Ευφράτη· φαίνεται, όμως, ότι σε αυτές τις συζητήσεις η Μόσχα δεν έδωσε και πολλές ελπίδες.
Παρ’ όλα αυτά η στάση που θα τηρήσει και η πολιτική που θα ακολουθήσει η Ρωσία για την περιοχή ανατολικά του Ευφράτη είναι ένα εξαιρετικά σημαντικό ζήτημα που ενδιαφέρει πολύ την Τουρκία, και το οποίο θα επηρεάσει το πολιτικό μέλλον της χώρας.
Η γενική προσέγγιση της Ρωσίας είναι να διατηρηθεί η εδαφική ακεραιότητα της Συρίας. Ωστόσο, επειδή τα σημάδια που έχουμε δείχνουν ότι η Μόσχα ίσως έχει άλλες επιδιώξεις, γι’ αυτό ο Ερντογάν ένιωσε την ανάγκη χθες, πριν από τη συνάντηση με τον Πούτιν στο Σότσι, να δηλώσει ότι «δεν μπορεί να εξασφαλιστεί η εδαφική ακεραιότητα της Συρίας, αν δεν εκκαθαριστούν από το PYD και από το YPG η Ιεράπολη/Μένπετζ και οι περιοχές ανατολικά του Ευφράτη».
Αν όλοι συμφωνούν ότι πρέπει να διασφαλιστεί η εδαφική ακεραιότητα της Συρίας, τότε όλοι θα πρέπει να συμφωνήσουν ότι πρέπει να εκκαθαριστούν από το PKK/YPG η Ιεράπολη/Μένπετζ και η περιοχή ανατολικά του Ευφράτη. Είναι όρος η Μόσχα να πάρει τη θέση της Άγκυρας στο θέμα της εκκαθάρισης από την τρομοκρατία και στο θέμα της ζώνης ασφαλείας. Το ζήτημα αυτό, δηλαδή η στάση της Ρωσίας για την περιοχή ανατολικά του Ευφράτη, είναι κρίσιμο τεστ για τις προθέσεις της απέναντι στην Τουρκία.
Ροχανί, Πούτιν και Ερντογάν στη σύνοδο του Σότσι (φωτ.: EPA / Michael Klimentyev)
Πράγματι, τα αποτελέσματα της χθεσινής συνόδου κορυφής του Σότσι άφησαν κάποιες υποσχέσεις. Ρωσία, Ιράν και Τουρκία δήλωσαν την βούλησή τους να προστατέψουν τη συμμαχία της Αστάνας. Επιπλέον ανακοίνωσαν ότι συμφωνούν αφενός στην εκκαθάριση της Συρίας από την τρομοκρατία και αφετέρου στις βασικές αρχές για το νέο καθεστώς που θα εγκαθιδρυθεί στη Συρία.
«Ο κύριος στόχος θα πρέπει να είναι η διατήρηση της εδαφικής ακεραιότητας της Συρίας. Αυτό ισχύει και για την περιοχή Ιντλίμπ, αλλά και για το τμήμα ανατολικά του Ευφράτη», είπε ο Πούτιν δείχνοντας να έχει λάβει το μήνυμα του Ερντογάν.
Ελπίζω αυτή η συμφωνία όπως είναι στο χαρτί να γίνει και πράξη.
_____
* Ο όρος «τρομοκρατία» χρησιμοποιείται από τον αρθρογράφο, δεν αποτελεί θέση του μεταφραστή.
