Επιστήμονες στη Βρετανία δημιούργησαν για πρώτη φορά στο εργαστήριο μια μικρογραφία ενός λειτουργικού ανθρώπινου πλακούντα. Το επίτευγμα θα βοηθήσει, μεταξύ άλλων, στη μελέτη και καλύτερη κατανόηση των διαταραχών της εγκυμοσύνης όπως η αποβολή και η προεκλαμψία, στη δοκιμή των νέων φαρμάκων κατά πόσο είναι ασφαλή στην εγκυμοσύνη, καθώς επίσης στο γιατί ορισμένες λοιμώξεις και άλλες ασθένειες περνάνε από το αίμα της μητέρας στο έμβρυο (π.χ. ιός Ζίκα), αλλά άλλες όχι (π.χ. ιός δάγκειου).
Ο ανθρώπινος πλακούντας –που διαφέρει από εκείνους των ζώων, ακόμη και των στενών συγγενών μας, των πιθήκων– τροφοδοτεί το έμβρυο με οξυγόνο και θρεπτικές ουσίες.
Μόλις γονιμοποιηθεί το ωάριο, ο πλακούντας και το έμβρυο αρχίζουν να αναπτύσσονται μαζί. Όταν όμως ο πλακούντας δεν έχει αναπτυχθεί καλά, η κύηση μπορεί να αποτύχει και το μωρό να πεθάνει ή να γεννηθεί με προβλήματα υγείας. Παρά τον ζωτικό ρόλο του, οι επιστήμονες γνωρίζουν σχετικά λίγα πράγματα για τον πλακούντα.
Οι ερευνητές του Πανεπιστημίου του Cambridge, με επικεφαλής την καθηγήτρια Άσλεϊ Μόφετ, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό Nature, δήλωσαν ότι «αν και ο πλακούντας είναι το πρώτο όργανο που αναπτύσσεται, είναι επίσης το λιγότερο κατανοητό». Όμως χάρη στον νέο εργαστηριακό πλακούντα, ο οποίος παράγεται με την καλλιέργεια των κατάλληλων κυττάρων (τροφοβλάστες), αυτό θα αλλάξει στο μέλλον.
Οι επιστήμονες πήραν κύτταρα από τον πλακούντα γυναικών στο πρώτο τρίμηνο της κύησης και μετά τα καλλιέργησαν πάνω σε έναν «σκελετό» ώσπου δημιουργήθηκε σε δύο εβδομάδες ένα μικροσκοπικό τρισδιάστατο όργανο, το οποίο μετά από ένα έτος ήταν υγιές, γενετικά σταθερό και συνέχισε να αναπτύσσεται.
Ο εργαστηριακός μίνι πλακούντας, που μοιάζει με τον φυσιολογικό πλακούντα στη διάρκεια του πρώτου τριμήνου της κύησης αλλά σε μικροκλίμακα και σε πιο απλοποιημένη μορφή, έρχεται να μακρύνει τον κατάλογο των οργανοειδών που έχουν δημιουργηθεί από τους επιστήμονες και ο οποίος περιλαμβάνει μίνι ήπαρ, μίνι πνεύμονες, μίνι εγκέφαλο κ.ά.
Οι ερευνητές διευκρίνισαν ότι ο μίνι πλακούντας είναι πολύ μικρός για να υποστηρίξει ένα μωρό, αλλά αρκετά κοντά στη λειτουργία του αληθινού για να ξεγελάσει ένα τεστ εγκυμοσύνης. Μπορεί να παράγει ορμόνες (ανθρώπινη χοριακή γοναδοτροπίνη – hCG) που κάνουν ένα τεστ εγκυμοσύνης να δείχνει θετικό!
- Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ / Παύλος Δρακόπουλος.
