Ταχύτητα του φωτός: Πώς και πότε υπολογίστηκε για πρώτη φορά η ταχύτητα του φωτός

Την 340ή επέτειο από τον προσδιορισμό της ταχύτητας του φωτός αναδεικνύει η Google με το doodle που ετοίμασε για την 7η Δεκεμβρίου. Ο πρώτος που μπόρεσε να μετρήσει την ταχύτητα του φωτός ήταν ο Δανός αστρονόμος Όλε Κρίστενσεν Ρέμερ το 1676.

Ο Χάρης Βάρβογλης, καθηγητής του τμήματος Φυσικής του ΑΠΘ, γράφει στην ιστοσελίδα tovima.gr ότι ο Ρέμερ έκανε τις μετρήσεις παρατηρώντας τις εκλείψεις των δορυφόρων του Δία από τον πλανήτη αυτόν και υπολόγισε ότι η ταχήτητα του φωτός είναι 303.000 χιλιόμετρα το δευτερόλεπτο. Το αποτέλεσμα του Ρέμερ ήταν εκπληκτικά κοντά στην τιμή που γνωρίζουμε σήμερα (299.792.458 μέτρα το δευτερόλεπτο) για την ταχύτητα του φωτός, αλλά η ερμηνεία που έδωσε στο φαινόμενο δεν έγινε δεκτή από τους αστρονόμους της εποχής.

Έτσι, η μέτρηση της ταχύτητας του φωτός που πέτυχε, ξεχάστηκε στο χρονοντούλαπο της ιστορίας των φυσικών επιστημών.

Ο πρώτος που λέγεται ότι προσπάθησε να μετρήσει την ταχύτητα του φωτός ήταν ο «πατέρας» της σύγχρονης πειραματικής μεθόδου, ο Γαλιλαίος, το 1638. Την αναγνώριση της μέτρησης της ταχύτητας του φωτός που δεν μπόρεσε να πετύχει ο Ρέμερ, την πέτυχε ο Άγγλος βασιλικός αστρονόμος Τζέιμς Μπράντλεϊ, ο οποίος κατέγραψε 297.000 χιλιόμετρα το δευτερόλεπτο.

Το αποτέλεσμα του Μπράντλεϊ παρέμεινε το ακριβέστερο διαθέσιμο ως τα μέσα του 19ου αιώνα, οπότε ο πρόεδρος της Γαλλικής Ακαδημίας Φρανσουά Αραγκό ανέθεσε στους φοιτητές της Ιατρικής Ιπολίτ Φιζό και Λεόν Φουκό να μετρήσουν την ταχύτητα του φωτός στο εργαστήριο. Η τιμή που υπολόγισε ο Φιζό το 1849 ήταν 313.000 χιλιόμετρα το δευτερόλεπτο.

Ο Φουκό βελτίωσε σημαντικά τη μέθοδο του Φιζό και το 1862 τη βρήκε 298.000 χιλιόμετρα το δευτερόλεπτο. Η σημερινή δεκτή τιμή, υπολογισμένη με τη βοήθεια λέιζερ, είναι 299.792.458 μέτρα το δευτερόλεπτο.