Στο μουσείο του Μπρούκλιν, στις ΗΠΑ, εκτίθεται το άγαλμα «Η Ελληνίδα δούλη», το πρώτο εξ ολοκλήρου γυμνό γλυπτό που φιλοτεχνήθηκε στην Αμερική (ολοκληρώθηκε το 1844). Απεικονίζει μια νεαρή γυναίκα δεμένη με αλυσίδες, στο δεξιό χέρι της οποίας διακρίνεται ένας μικρός σταυρός.
Πηγή έμπνευσης για τον γλύπτη Hiram Powers ήταν η ιστορία της Γαρυφαλλιάς Μοχάλβη ή Μιχάλβεη.
Η Γαρυφαλλιά έζησε το δράμα της προσφυγιάς στην παιδική της ηλικία, και από τα σκλαβοπάζαρα της Τουρκίας βρέθηκε στην Αμερική.
Η εύπορη οικογένειά της ζούσε στα Ψαρά, και το μικρό κορίτσι μοιράστηκε την τύχη των χιλιάδων κατοίκων του νησιού που δεν μπόρεσαν να διαφύγουν κατά την απόβαση των Οθωμανών. Μετά την Καταστροφή των Ψαρών στις 20 Ιουνίου του 1824, μόλις 7 ετών τότε η Γαρυφαλλιά, οι Τούρκοι σκότωσαν τους γονείς της ή την άρπαξαν βίαια από αυτούς, όπως πολλά παιδιά τότε. Σύμφωνα με μια εκδοχή ήταν με την αδελφή και τη γιαγιά της, όταν οι Τούρκοι χώρισαν τα δύο κορίτσια και βρέθηκαν σε διαφορετικά σκλαβοπάζαρα. Η Γαρυφαλλιά πουλήθηκε και κατέληξε στη Σμύρνη. Εκεί, όταν πια ήταν 10 ετών το 1827, συνάντησε τον πρόξενο των ΗΠΑ, Joseph Langston.
Σύμφωνα με ιστορική αναφορά, έπεσε στα πόδια του παρακαλώντας να την γλιτώσει. Εκείνος εξαγόρασε την ελευθερία της και την έστειλε με πλοίο στη Βοστόνη, ζητώντας από τον πατέρα του να τη φροντίσει. Το κορίτσι ταξίδεψε ως Garafilia Mohalbi από την Ipsara, δηλαδή τα Ψαρά. Στις ΗΠΑ η Γαρυφαλλιά εντάχθηκε στην οικογένεια του Αμερικανού. Άρχισε να προσαρμόζεται στη νέα ζωή της, μάλιστα η οικογένεια φρόντισε να φοιτήσει σε καλό σχολείο.
Περιγράφεται ως εξαιρετικά φιλότιμο και ευγενικό παιδί, που όταν μάλιστα αρρώστησε, η μοναδική της έγνοια ήταν να μη γίνει βάρος σε εκείνους που την φρόντιζαν. Κοιμόταν κάθε βράδυ με τη Βίβλο αγκαλιά και δεν είχε καμία απαίτηση.
Τον χειμώνα του 1830 σε ηλικία 13 ετών αρρώστησε από άγνωστη νόσο, ίσως φυματίωση. Η οικογένεια που την υιοθέτησε την είχε βρει εξαρχής φιλάσθενη, πιθανόν όχι λόγω της κράσης της, αλλά εξαιτίας της βασανιστικής περιφοράς της στα σκλαβοπάζαρα της Κωνσταντινούπολης και της Μικράς Ασίας. Πρόλαβε να ζήσει με τους Αμερικανούς που την υιοθέτησαν μόνον τρία χρόνια και έσβησε στις 17 Μαρτίου του 1830.
Ο πρόωρος θάνατός της, στα 13 χρόνια της, συγκίνησε φιλέλληνες καλλιτέχνες της εποχής.
Η ομορφιά της ενέπνευσε μεταξύ άλλων τη ζωγράφο Anne Hall να φιλοτεχνήσει το «Κορίτσι της Ελλάδας» («The Greek Girl», από τα πιο δημοφιλή έργα της), τον Hiram Powers να κάνει το φημισμένο άγαλμα του 1844, το οποίο χρησιμοποιήθηκε από τον γλύπτη στην καμπάνια εναντίον της δουλείας, και τη Βρετανή ποιήτρια Elizabeth Barrett Browning να γράψει ένα σονέτο γι’ αυτήν:
Η έρευνα του δρ Μανώλη Παράσχου
O ομογενής κορυφαίος καθηγητής Δημοσιογραφίας στο Πανεπιστήμιο Emerson της Βοστόνης δρ Μανώλης Παράσχος «βρήκε» το χαμένο κορίτσι των Ψαρών, όπως αναφέρει σε συνέντευξη του για το θέμα στην εφημερίδα Εθνικός Κήρυξ (27/1/2016).
Τη Γαρυφαλλιά την ανακάλυψε μέσω της μελέτης του για τους πρώτους Έλληνες μετανάστες της Βοστόνης.
Αναφορά σε αυτήν συνάντησε σε δύο βιβλία, και ιδιαίτερα σ’ εκείνο του Καστάνη από τα Λιβάδια της Χίου, «το οποίο στάθηκε και η αφορμή για την αναζήτηση της ελληνοπούλας από τα Ψαρά».
Ο καθηγητής Παράσχος σημειώνει στην συνέντευξή του: «Εκείνο το οποίο δεν είναι εύκολο να βρει κανείς, είναι το πώς βρέθηκε στα χέρια των Τούρκων. Μερικές πληροφορίες λένε ότι η μητέρα της την έβαλε σε μια βάρκα λίγο πριν την σκοτώσουν οι Τούρκοι. Άλλες, ότι μόνη της μπήκε σε βάρκα και έφυγε. Το γεγονός είναι ότι βρέθηκε στη Σμύρνη όπου βοηθούσε το αφεντικό της τον Τούρκο στα ψώνια, μέχρις ότου είδε τον μεγαλέμπορα Joseph Langdon και τον παρακάλεσε αν είναι δυνατόν να την σώσει. Την αγόρασε αμέσως και την έστειλε στα ξαδέλφια του, εδώ στη Βοστονη. Το αγκάλιασαν αμέσως το κορίτσι και το έστειλαν στο σχολείο. Είχε πάντοτε μαζί της και την Αγία Γραφή».
Κρίσιμο σημείο για την έρευνα του καθηγητή ήταν πού ετάφη η 13χρονη.
Τελικά μετά από μεγάλη έρευνα βρήκε το πιστοποιητικό του θανάτου της, το πότε θάφτηκε, το γραφείο τελετών που την έθαψε, αλλά για πολύ καιρό δεν μπορούσε να εντοπίσει πού βρισκόταν η Εκκλησία του Αγίου Παύλου με το νεκροταφείο. «Η απάντηση ήρθε απρόσμενα», όπως είπε.
Ένα πρωί καθώς περπατούσε κοντά στο Emerson είδε μία εκκλησία του Αγίου Παύλου. Τηλεφώνησε αμέσως, έδωσε όλα τα στοιχεία που είχε για τη μικρή Γαρυφαλλιά στην υπεύθυνη των αρχείων και μέσα σε 24 ώρες του τηλεφώνησαν.
Ο καθηγητής αναφέρει χαρακτηριστικά στον Εθνικό Κήρυκα: «Μου είπαν ότι μέχρι τότε ήταν μόνη της στο μνήμα, αλλά επειδή είχαν ανάγκη χώρου έβαλαν τα οστά της μαζί με τα οστά της Κατερίνας Μπρέσκοτ η οποία ήταν της ίδιας ηλικίας, πέθαναν τις ίδιες ημερομηνίες. Μου είπε η υπεύθυνη των αρχείων ότι τα οστά τα μετέφεραν στο κοιμητήριο Mt. Auburn. Πήγαμε εκεί και βρήκαμε το μνήμα με τα οστά της Γαρυφαλλιάς και της Κατερίνας Μπρέσκοτ».
