Την περασμένη εβδομάδα ο Μαρκ Σοσιντόν, διευθυντής του Ινστιτούτου Γεωφυσικής του Παρισιού (IPGP), κοίταξε τους υποθαλάσσιους χάρτες που είχε δημιουργήσει μια πρόσφατη επιστημονική αποστολή και είδε μπροστά του ένα μεγάλο βουνό που δεν είχε ξαναδεί. Στον δυτικό Ινδικό Ωκεανό, ανάμεσα στην Αφρική και τη Μαδαγασκάρη, έχει εμφανιστεί από το… πουθενά ένα γιγάντιο βουνό ύψους 800 μέτρων και πλάτους πέντε χιλιομέτρων.
Κανένας προηγούμενος υποθαλάσσιος χάρτης δεν εμφάνιζε τέτοιο βουνό.
«Αυτό το πράγμα δημιουργήθηκε από το μηδέν μέσα σε μόνο έξι μήνες!», δήλωσε ο Σοσιντόν, σύμφωνα με το Science. Πρόκειται για τη γέννηση ενός νέου μυστηριώδους υποθαλάσσιου ηφαιστείου, τη μεγαλύτερη που έχει εντοπιστεί μέχρι σήμερα σε τόσο σύντομο χρόνο. «Ποτέ μέχρι σήμερα δεν είχαμε δει κάτι τέτοιο», δήλωσε η Ναταλί Φεγιέ, επικεφαλής της ωκεανογραφικής αποστολής που έγινε με το ερευνητικό σκάφος «Marion Dufresne».
Οι περίπου 250.000 κάτοικοι του γαλλικού νησιού Μαγιότ του αρχιπελάγους Κομόρος στην περιοχή είχαν καταλάβει εδώ και μήνες ότι κάτι συνέβαινε στο βυθό, καθώς ένιωθαν από πέρυσι μικροσεισμούς σχεδόν σε καθημερινή βάση. Ένιωθαν μεγάλο στρες και είχαν χάσει τον ύπνο τους.
Φέτος τον Φεβρουάριο το Εθνικό Κέντρο Επιστημονικών Ερευνών (CNRS) της Γαλλίας και το IPGP ξεκίνησαν μια υποθαλάσσια αποστολή, τοποθετώντας αρχικά έξι σεισμογράφους στο βυθό σε βάθος 3,5 χιλιομέτρων. Τα σεισμικά δεδομένα που συλλέχθηκαν τον Μάιο έδειξαν μια συγκεκριμένη περιοχή έντονης σεισμικής δραστηριότητας, σε βάθος 20 έως 50 χιλιομέτρων κάτω από το βυθό.
Οι Γάλλοι γεωεπιστήμονες εκτιμούν ότι ένας μεγάλος και βαθύς θάλαμος μάγματος απελευθέρωσε λιωμένα πετρώματα στο βυθό. Ο χάρτης του βυθού που αποτύπωσε το σόναρ του ερευνητικού σκάφους, δείχνει ότι έως πέντε κυβικά χιλιόμετρα μάγματος αναδύθηκαν από το υπέδαφος στην επιφάνεια του βυθού, σχηματίζοντας ένα νέο ηφαιστειακό βουνό.
Η όλη διαδικασία είχε ως «παρενέργεια» να βυθιστεί κατά 13 εκατοστά το νησί Μαγιότ και να μετακινηθεί κατά δέκα εκατοστά προς τα ανατολικά.
Τα περισσότερα υποθαλάσσια ηφαίστεια σχηματίζονται κατά μήκος κάποιας μεσωκεάνιας ράχης, όπου οι τεκτονικές πλάκες του φλοιού της Γης απομακρύνονται αργά η μία από την άλλη, επιτρέποντας έτσι στο μάγμα να αναδυθεί από σχετικά ρηχούς θαλάμους. Ορισμένα άλλα ηφαίστεια προκύπτουν από περιοδικές εκρήξεις βαθύτερου μάγματος που διαρρηγνύουν το φλοιό του βυθού, σχηματίζοντας μια αλυσίδα ηφαιστείων όπως στη Χαβάη, στα Γκαλάπαγκος και στη Ρεϊνιόν.
Η γεωλογική διαδικασία που δημιούργησε το νέο ηφαίστειο παραμένει ένα μυστήριο προς το παρόν. Οι νήσοι Κομόρος, όπου ανήκει και η νήσος Μαγιότ, είναι πάντως επίσης ηφαιστειακές. Το Πτι Τερ, το κοντινότερο ηφαίστειο στη Μαγιότ, είχε εκραγεί τελευταία φορά πριν από 7.000 χρόνια.
Οι κάτοικοι της Μαγιότ κάθε άλλο παρά ξαναβρήκαν τον ύπνο τους μετά την ανακάλυψη του νέου υποθαλάσσιου ηφαιστείου τόσο κοντά τους. Τώρα φοβούνται και για τσουνάμι που μπορεί να προκληθεί από μια υποθαλάσσια κατολίσθηση από τις πλαγιές του ηφαιστείου, αν και οι επιστήμονες θεωρούν ότι το βάθος όπου αυτό βρίσκεται, είναι αρκετά μεγάλο για να προκαλέσει επικίνδυνο τσουνάμι.
- Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ / ΠΔρ.
