Μέχρι προ ολίγων μηνών θεωρούνταν τερατολογία να πιστεύει κανείς πως οι ανθρώπινες δραστηριότητες προκαλούν σεισμικές δονήσεις – εκτός εάν αυτό χρησιμοποιούνταν μεταφορικά. Πλέον τα δεδομένα έχουν αλλάξει άρδην, καθώς υπάρχουν αδιάσειστες αποδείξεις πως απ’ άκρου εις άκρον στον πλανήτη, οι ανθρώπινες δραστηριότητες είναι δυνατόν να αποτελέσουν αιτία για μία δόνηση οποιουδήποτε μεγέθους.
Σύμφωνα με έρευνα που δημοσιεύτηκε στο Seismological Research Letters, δύο δονήσεις έντασης 5 και 5,3 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ, που καταγράφηκαν τον περασμένο Δεκέμβριο και τον Ιανουάριο του τρέχοντος έτος στη νότια περιοχή Σιτσουάν της Κίνας, προκαλώντας υλικές ζημιές και τραυματισμό δεκάδων ανθρώπων, στην ουσία οφείλονταν σε διαδικασία άντλησης υδρογονανθράκων.
Από το 2010 οι «σχιστόλιθοι του Τσανγκχίνγκ» (πετρώματα πλούσια σε μεθάνιο) έχουν αρχίσει να υφίστανται κατεργασία «fracking» με υδραυλική διάρρηξη των πετρωμάτων σε διάφορες εγκάρσιες τομές, προκειμένου να απελευθερώσουν φυσικό αέριο και υδρογονάνθρακες, οι οποίες έχουν αρχίσει να πολλαπλασιάζονται από το 2014.
Όπως εξηγεί ο Σινγκλίν Λέι, συντάκτης της σχετικής έρευνας, «οι αποδείξεις πως οι αντίστοιχοι σεισμοί οφείλονται στο fracking είναι πλέον αδιάσειστες, και είμαστε βέβαιοι πως και άλλες ανάλογες δονήσεις οφείλονται στα αποτελέσματα της διάχυσης υδάτων στο υπέδαφος προκειμένου να το διαρρήξουν».
Οι σεισμικές δονήσεις του Δεκεμβρίου και του Ιανουαρίου καταγράφηκαν σε εστιακό βάθος μόνον δύο έως δέκα χλμ από την επιφάνεια του εδάφους, όπως ακριβώς αναμένεται από τις δοκιμαστικές σεισμικές δονήσεις που προκαλεί ο άνθρωπος.
Επιπλέον συνέβησαν κατά τη χρονική στιγμή που είχαν ξεκινήσει εγχύσεις ύδατος σε τομές όχι πολύ μακριά από τον υποστρωματικό φλοιό που μετακινήθηκε.
Όλα τα στοιχεία είναι συμβατά με τους μαθηματικούς υπολογισμούς που αποδεικνύουν πως σε μια κατάσταση όπως στο Σιτσουάν, η έγχυση υδάτων μπορεί να προκαλέσει δονήσεις, ακόμη και μεγάλης έντασης. Μάλιστα ένα από τα ρήγματα που προκάλεσε τη μία από αυτές δεν ήταν γνωστό, γεγονός που κατά τον Λέι θα πρέπει να κρούσει τον κώδωνα του κινδύνου για τους υπευθύνους, που θα πρέπει προτού ξεκινήσουν μια διαδικασία fracking για την εξαγωγή υδρογονανθράκων, να διαπιστώνουν την ύπαρξη ρωγμών στο υπέδαφος, οι οποίες θα ήταν ενδεχόμενο να μετακινηθούν σε περίπτωση έγχυσης υδάτων.
Αλλά δεν είναι μόνον η Κίνα που έχει προβλήματα από σεισμούς που προκλήθηκαν από fracking. Τα τελευταία χρόνια ακόμη και η Αμερικανική Γεωλογική Εταιρεία USGS έχει συντάξει χάρτες που επισημαίνουν τις περιοχές κινδύνου για σεισμικές δονήσεις που προκαλούνται από ανθρώπινες δραστηριότητες – περιοχές που δεν θα πρέπει οι Αρχές να προσπεράσουν ελαφρά τη καρδία, δεδομένου ότι είναι πολυπληθείς όπως οι πολιτείες της Οκλαχόμας, του Κάνσας, του Τέξας, του Άρκανσο, του Κολοράντο, του Νέου Μεξικού, του Οχάιο και της Αλαμπάμας. Στο παρελθόν είναι ακριβώς τούτες οι περιοχές που δοκιμάστηκαν από σεισμούς οφειλόμενους σε ανθρώπινες ενέργειες, αν και η έντασή τους δεν είχε ξεπεράσει τα 3 Ρίχτερ – με εξαίρεση τη δόνηση 5,1 βαθμών Ρίχτερ που σχετιζόταν με την έγχυση υδάτων σε παραπλήσια περιοχή.
Βάσει των στοιχείων της USGS, υπάρχουν περιοχές στις ΗΠΑ όπου ο κίνδυνος για τέτοιες ανθρωπογενείς δονήσεις έχει αυξηθεί κατά 10 βαθμούς στην ανάλογη κλίμακα, όπως για παράδειγμα η ζώνη Ντάλας – Φορτ Ουορθ, όπου σύμφωνα με τα μοντέλα της ομοσπονδιακής υπηρεσίας διαχείρισης εκτάκτων αναγκών (Federal Emergency Management Agency), ένας σεισμός μεγέθους 5,6 Ρίχτερ στο Ντάλας θα μπορούσε να καταστρέψει έως και 80.000 κτήρια και να προκαλέσει ζημιές 9,5 δισ. δολαρίων.
- Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ / Γιώργης-Βύρων Δάβος.
