Μια ελιά περίπου 30 ετών, πέτρες με ονόματα από τις αλησμόνητες πατρίδες και αρωματικά φυτά συνθέτουν το νέο μνημείο του Αριστοτελείου για τους πρόσφυγες του 1922, τα αποκαλυπτήρια του οποίου πραγματοποιήθηκαν σήμερα, δίπλα στο Αστεροσκοπείο.
Η τελετή εντάχθηκε στην εκδήλωση «Τιμούμε τις ρίζες μας, στηρίζουμε το μέλλον», με τις πρυτανικές Αρχές να παρουσιάζουν τον σχεδιασμό για έναν ευρύτερο χώρο μνήμης και ιστορικών περιπάτων στην Πανεπιστημιούπολη.
Ένας κήπος που υποδέχεται τον επισκέπτη
Το έργο έχει τη μορφή κυκλικού μνημειακού κήπου, στον οποίο ο επισκέπτης μπορεί να μπει, να καθίσει και να κινηθεί. Στο κέντρο βρίσκεται η ελιά, σύμβολο μνήμης, μακροβιότητας και αναγέννησης, με τις ρίζες της να παραπέμπουν στους δεσμούς με τις πατρίδες του προσφυγικού ελληνισμού.
Γύρω της αναπτύσσονται δώδεκα λίθινοι τομείς, με αναφορές σε πόλεις και περιοχές όπως ο Πόντος, η Τραπεζούντα, η Σμύρνη και η Καππαδοκία. Στον σχεδιασμό ενσωματώνεται διακριτικά το δεκαεξάκτινο Αστέρι της Μακεδονίας, ενώ λεβάντα, δενδρολίβανο, θυμάρι, μυρτιά και άλλα αρωματικά φυτά συμπληρώνουν τη σύνθεση, παραπέμποντας στα τοπία των αλησμόνητων πατρίδων.
Δημιουργός του μνημείου είναι ο Άρης Κατσιλάκης, πρόεδρος του Τμήματος Εικαστικών και Εφαρμοσμένων Τεχνών του ΑΠΘ και διευθυντής του Εργαστηρίου Γλυπτικής.
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Rthess.gr, ο ίδιος εξήγησε ότι η ολοκλήρωση του γλυπτού χρειάστηκε περίπου δύο μήνες, ενώ ο σχεδιασμός και η συνεργασία με τις πρυτανικές Αρχές διήρκεσαν περίπου τέσσερις. Περιγράφοντας τη σύνθεση γύρω από την ελιά, συνόψισε την ιδέα του έργου στη φράση: «Χρόνος, τόπος και μνήμη μαζί μέσα σε έναν μνημειακό χώρο».
Το σχέδιο για τον Κήπο της Μνήμης
Ο πρύτανης Κυριάκος Αναστασιάδης συνέδεσε τη δημιουργία του μνημείου με την ευθύνη του πανεπιστημίου απέναντι στην ιστορία, στην κοινωνία και στις επόμενες γενιές. Όπως ανέφερε, στόχος είναι η περιοχή να εξελιχθεί σε ένα μεγάλο πάρκο μνήμης, με σημασία για ολόκληρη τη Θεσσαλονίκη.
Για το σχεδιασμό αυτόν είχε μιλήσει ήδη στο pontosnews.gr ο αντιπρύτανης Ιάκωβος Μιχαηλίδης, εξηγώντας ότι προβλέπονται επιπλέον μνημεία και περιπατητικές διαδρομές στον χώρο πρασίνου πίσω από το Αστεροσκοπείο. Στην περιοχή υπάρχει ήδη το μνημείο για το παλαιό εβραϊκό νεκροταφείο της Θεσσαλονίκης.
Το πρόγραμμα της αποψινής εκδήλωσης στην Αίθουσα Τελετών περιλαμβάνει ομιλία του ομότιμου καθηγητή του ΕΚΠΑ Θάνου Βερέμη για την ενσωμάτωση και την προσφορά των προσφύγων, καθώς και συναυλία με το σχήμα «Ψυχή και Σώμα» και τους Κωνσταντίνο και Ματθαίο Τσαχουρίδη, με τίτλο Η καθ’ ημάς Ανατολή.
