Σε μια περίοδο αυξημένης κινητικότητας για το ζήτημα της διεθνούς αναγνώρισης της Γενοκτονίας των Ελλήνων του Πόντου και της Μικράς Ασίας, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Κωνσταντίνος Τασούλας υποδέχεται σήμερα, Δευτέρα 27 Ιουλίου στις 13:30, τον πρόεδρο της Παμποντιακής Ομοσπονδίας Ελλάδος (ΠΟΕ) Γιώργο Βαρυθυμιάδη και την πρόεδρο της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ποντιακών Σωματείων (ΠΟΠΣ) Χριστίνα Σαχινίδου.
Αν και δεν έχει γίνει γνωστή η ατζέντα της συνάντησης, εκτιμάται ότι σχετίζεται με την κινητικότητα στην υπόθεση της διεθνούς αναγνώρισης του προμελετημένου εγκλήματος των Νεοτούρκων και των κεμαλιστών σε βάρος των Ελλήνων της Ανατολής, στις αρχές του 20ού αιώνα.
Η συνάντηση αυτή έρχεται μετά από μια σειρά σημαντικών πρωτοβουλιών σε διεθνές επίπεδο γύρω από αυτό το ζήτημα, που επιβεβαιώνουν ότι ο ύψιστος στόχος μπορεί να κατακτηθεί με σταδιακά βήματα. Κάτι που αποτυπώθηκε προσφάτως και στην Πενσιλβάνια των ΗΠΑ.
Η αμερικανική Πολιτεία είχε ήδη αναγνωρίσει τη Γενοκτονία των Ποντίων από το 2003, όταν η πολιτειακή Γερουσία υιοθέτησε το Senate Resolution 188 («A Resolution Commemorating the Pontian Genocide of 1915-1923») δηλαδή το «Ψήφισμα για τη μνημόνευση της Γενοκτονίας των Ποντίων του 1915-1923».
Είκοσι τρία χρόνια αργότερα, στις 29 Ιουνίου 2026, η Βουλή των Αντιπροσώπων της Πενσιλβάνιας έκανε το επόμενο βήμα: με το House Resolution 553 (που υπερψηφίστηκε με 200 «ναι» και μόλις 2 «όχι»), ανακήρυξε τη 19η Μαΐου 2026 ως «Pontian Greek Genocide Remembrance Day» δηλαδή «Ημέρα Μνήμης της Γενοκτονίας των Ελλήνων του Πόντου».
Οι δύο αποφάσεις δεν ανταγωνίζονται, αλλά συμπληρώνουν η μία την άλλη.
Η απόφαση του 2003 κατέγραψε θεσμικά το ιστορικό έγκλημα απαντώντας στο «τι συνέβη» και η απόφαση του 2026 μετέφερε τη μνήμη στο δημόσιο ημερολόγιο της Πολιτείας, δίνοντάς της ενεργή παρουσία στη δημόσια ζωή.
Κύριος εισηγητής του ψηφίσματος ήταν ο Δημοκρατικός πολιτειακός βουλευτής Στιβ Μαλαγάρης, ο οποίος έδωσε προσωπικό τόνο στην πρωτοβουλία του, μιλώντας για τις μικρασιατικές ρίζες της οικογένειάς του.
Η κίνησή του εντάχθηκε σε ένα ευρύτερο ομογενειακό και διακοινοβουλευτικό υπόβαθρο, σε συνέχεια των δράσεων της Παγκόσμιας Διακοινοβουλευτικής Ένωσης Ελληνισμού (ΠΑΔΕΕ-WHIA) και των τοποθετήσεων της AHEPA.
Η τοπική αυτοδιοίκηση ως καταλύτης στο Βέλγιο
Ένα εξίσου σημαντικό βήμα σημειώθηκε στην καρδιά της Ευρώπης τον περασμένο Ιούνιο.
Το Δημοτικό Συμβούλιο του Woluwe-Saint-Lambert στις Βρυξέλλες ενέκρινε ψήφισμα για την αναγνώριση της Γενοκτονίας των Ποντίων και των Ασσυρίων, καλώντας παράλληλα την ομοσπονδιακή κυβέρνηση του Βελγίου να πράξει το ίδιο.
Ο εισηγητής του ψηφίσματος, ο Βέλγος πολιτικός Ζαν-Λουί Ανφ (Les Engagés), μιλώντας για την πρωτοβουλία του, τόνισε στο pontosnews.gr και τη Γεωργία Βορύλλα πως «Η διατήρηση της μνήμης πρέπει να ξεκινά και σε τοπικό επίπεδο. Συνιστά αδικία το γεγονός ότι η ιστορία ενός λαού που ανήκει σε κράτος-μέλος της ΕΕ παραμένει τόσο λίγο γνωστή. Η αναγνώριση μιας γενοκτονίας δεν αλλάζει το παρελθόν. Όμως η άρνηση αναγνώρισής της αποδυναμώνει το κοινό μας μέλλον».
Η Πανελλήνια Ομοσπονδία Ποντιακών Σωματείων (ΠΟΠΣ) χαιρέτισε την εξέλιξη ως έναν ακόμη σταθμό στον διεθνή αγώνα, συνδέοντάς την με τις επαφές που είχε πραγματοποιήσει νωρίτερα στις Βρυξέλλες.
Θεσμικές πρωτοβουλίες σε Ελλάδα και Ευρώπη
Η δυναμική της αναγνώρισης τροφοδοτείται παράλληλα από κομβικές θεσμικές παρεμβάσεις που είδαμε να υλοποιούνται τους τελευταίους μήνες.
Είναι πολύ πρόσφατη στη μνήμη μας η ειδική εκδήλωση της Παμποντιακής Ομοσπονδίας Ελλάδος στην Αίθουσα της Γερουσίας, στη Βουλή των Ελλήνων, με τίτλο Μνήμη, στρατηγική και διεθνοποίηση της ιστορικής ευθύνης, παρουσία του υπουργού Εθνικής Άμυνας Νίκου Δένδια, πολιτικών αρχηγών και εκπροσώπων των αρμενικών, ασσυριακών και μικρασιατικών φορέων.
Για τους ανθρώπους της Ομοσπονδίας, η μέρα αντιμετωπίστηκε ως κάτι πολύ περισσότερο από μία εκδήλωση μνήμης. Αποτέλεσε, όπως χαρακτηριστικά ειπώθηκε, μια δικαίωση ενός διαχρονικού αιτήματος και μια συμβολική νίκη, 32 χρόνια μετά την αναγνώριση της Γενοκτονίας.
Όμως μόλις τον περασμένο Μάιο και για πρώτη φορά στην ιστορία του Ευρωκοινοβουλίου, η Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου συζητήθηκε και στην Ολομέλεια στο Στρασβούργο, κατόπιν πρωτοβουλίας της επικεφαλής της ευρωομάδας της ΝΔ Ελίζας Βόζεμπεργκ-Βρυωνίδη, θέτοντας το αίτημα στον πυρήνα των ευρωπαϊκών αξιών.
Όλα αυτά τα χρόνια των διεκδικήσεων έχει γίνει αντιληπτό πως οι διεθνείς αναγνωρίσεις δεν προκύπτουν σε μία ημέρα ούτε ολοκληρώνονται με ένα μόνο ψήφισμα. Οικοδομούνται σταδιακά, μέσα από πρωτοβουλίες που μπορεί να απέχουν μεταξύ τους χρόνια ή δεκαετίες.
Από τις πολιτειακές αίθουσες των ΗΠΑ και τα δημοτικά συμβούλια του Βελγίου, μέχρι την Ολομέλεια του Ευρωκοινοβουλίου και το Προεδρικό Μέγαρο στην Αθήνα, ο αγώνας για την ιστορική αλήθεια επιβεβαιώνει ότι η μνήμη είναι μια ζώσα απαίτηση για δικαιοσύνη και διεθνή λογοδοσία.
Πόπη Παπαγεωργίου
