pontosnews.gr
Δευτέρα, 9/11/2026
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
pontosnews.gr
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων

Από τις φλόγες του Αϊβαλιού στα Δερβενάκια – Οι άγνωστοι Μικρασιάτες αγωνιστές του 1821

Η καταστροφή των Κυδωνιών το καλοκαίρι του 1821 δεν γέννησε μόνο πρόσφυγες, αλλά και εθελοντές που πήραν το δρόμο για την επαναστατημένη Ελλάδα

2/07/2026 - 1:26μμ
Ο χάρτης της περιοχής του Αϊβαλίου και το επιστολικό δελτάριο που δείχνει την πόλη προέρχονται από το αρχείο της Εγκυκλοπαίδειας Μείζονος Ελληνισμού. Κάτω, ο χάρτης που δείχνει τη Μάχη των Δερβενακίων και μέρος του πίνακα που δημιούργησε ο Θεόδωρος Βρυζάκης. Η σύνθεση της εικόνας έγινε με τη βοήθεια της Τεχνητής Νοημοσύνης

Ο χάρτης της περιοχής του Αϊβαλίου και το επιστολικό δελτάριο που δείχνει την πόλη προέρχονται από το αρχείο της Εγκυκλοπαίδειας Μείζονος Ελληνισμού. Κάτω, ο χάρτης που δείχνει τη Μάχη των Δερβενακίων και μέρος του πίνακα που δημιούργησε ο Θεόδωρος Βρυζάκης. Η σύνθεση της εικόνας έγινε με τη βοήθεια της Τεχνητής Νοημοσύνης

Κοινοποίηση στο FacebookΜοιράσου το στο TwitterΜοιράσου το στο Whatsapp
Στηρίξτε το Pontos News Επιλέξτε μας ως προτιμώμενη πηγή στην Αναζήτηση Google
Προσθήκη πηγής

Στις αρχές του καλοκαιριού του 1821, ενώ η Ελληνική Επανάσταση είχε ήδη φουντώσει στον Μοριά και τη Ρούμελη, το μήνυμα της εξέγερσης δεν περιοριζόταν στα επαναστατημένα εδάφη. Διαπερνούσε το Αιγαίο και έφτανε στις απέναντι μικρασιατικές ακτές, εκεί όπου ζούσαν ακμαίες ελληνικές κοινότητες με έντονη οικονομική, πνευματική και εθνική δραστηριότητα.

Σε αυτό το περιβάλλον γεννιόταν μια ιστορία που σήμερα παραμένει σχεδόν άγνωστη: η συμμετοχή εκατοντάδων Μικρασιατών στον Αγώνα.

Ήταν πολίτες της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας με ελληνική συνείδηση που άφησαν τις πατρίδες τους για να πολεμήσουν σε έναν πόλεμο που δεν διεξαγόταν στον τόπο τους, αλλά τον ένιωθαν βαθιά δικό τους.

Οι Κυδωνίες, ένα κέντρο ελληνισμού πριν από την καταστροφή

Παρά τη γεωγραφική απόσταση από τα επαναστατημένα εδάφη, οι δραστήριοι Φιλικοί της Σμύρνης διατηρούσαν στενούς δεσμούς με την περίφημη Ακαδημία Κυδωνιών στο Αϊβαλί, ένα από τα σημαντικότερα πνευματικά κέντρα του νεοελληνικού Διαφωτισμού. Εκεί καλλιεργούνταν ιδέες ελευθερίας, παιδείας και εθνικής συνείδησης, που έμελλε να παίξουν καθοριστικό ρόλο στην αφύπνιση των Ελλήνων.

Οι Κυδωνίες, με περίπου 30.000 Έλληνες κατοίκους στις παραμονές της Επανάστασης, αποτελούσαν, μετά τη Σμύρνη, το σπουδαιότερο οικονομικό και πολιτιστικό κέντρο του ελληνισμού της Μικράς Ασίας.

Η πόλη διέθετε ανεπτυγμένο εμπόριο, ισχυρή ναυτιλία και σημαντική εκπαιδευτική δραστηριότητα, στοιχεία που την καθιστούσαν σημείο αναφοράς για τον ευρύτερο ελληνικό κόσμο.

Ωστόσο, η έντονη κινητικότητα που παρατηρούνταν στην περιοχή δεν πέρασε απαρατήρητη από τις οθωμανικές Αρχές. Οι φήμες για επαναστατικές διεργασίες και οι επαφές με τα νησιά του Αιγαίου ενίσχυαν την καχυποψία της διοίκησης.

Με εντολή του βεζίρη της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, στρατιωτικές δυνάμεις από τη Σμύρνη κινήθηκαν προς το Αϊβαλί. Στις 2 Ιουνίου 1821, ο τουρκικός στρατός εισήλθε στην πόλη, ως αντίποινα για την πυρπόληση ενός τουρκικού δίκροτου στην Ερεσό λίγες ημέρες νωρίτερα.

Η καταστροφή υπήρξε ολοκληρωτική και τραυματική για τον μικρασιατικό ελληνισμό.

Ο ιστορικός Ιωάννης Φιλήμων περιγράφει χαρακτηριστικά:

«Οι ναοί, η σχολή, η βιβλιοθήκη και πάντα τα καταστήματα κατέπεσαν ολόκαυστα… Πατέρες, σύζυγοι, τέκνα περιέτρεχον από του ενός εις το άλλο μέρος τρομώδη και αμηχανούντα, όπως διεκφύγωσι την σφαγήν».

Όσοι Κυδωνιάτες κατόρθωσαν να σωθούν κατέφυγαν στα Ψαρά, σε άλλα νησιά του Αιγαίου και στην Πελοπόννησο. Πολλοί από αυτούς δεν περιορίστηκαν στην αναζήτηση ασφάλειας, αλλά εντάχθηκαν ενεργά στον Αγώνα, μετατρέποντας την προσφυγιά σε συμμετοχή στην επανάσταση.

Η Πέργαμος σε κατάσταση συναγερμού

Κατά την επιστροφή των οθωμανικών στρατευμάτων από το Αϊβαλί, η Πέργαμος βρέθηκε σε κατάσταση έντονης ανησυχίας. Η είδηση της καταστροφής των Κυδωνιών είχε ήδη διαδοθεί, προκαλώντας φόβο για αντίστοιχες ενέργειες και στην ευρύτερη περιοχή.

Ολόκληρη η επαρχία αριθμούσε περίπου 70.000 κατοίκους, από τους οποίους οι 25.000 ήταν Έλληνες ορθόδοξοι. Παράλληλα, ζούσαν περίπου 1.200 Αρμένιοι και 800 Εβραίοι, συνθέτοντας ένα πολυεθνοτικό περιβάλλον με έντονη οικονομική δραστηριότητα.

Η γεωργία, η κτηνοτροφία και το εμπόριο αποτελούσαν τις βασικές ασχολίες των κατοίκων, με το εμπόριο να βρίσκεται σχεδόν αποκλειστικά στα χέρια των Ρωμιών. Η οικονομική αυτή ισχύς, σε συνδυασμό με την πολιτιστική τους παρουσία, καθιστούσε τους Έλληνες της περιοχής σημαντικό παράγοντα της τοπικής κοινωνίας.

Σύμφωνα με τον Γεώργιο Χονδρονίκη στο έργο του Η Επαρχία της Περγάμου (Μυτιλήνη, 1915), οι αγάδες του κάμπου της Περγάμου, Νιδελόγλου και Χατζηχαλβατζής, φρόντισαν επί πολλές ημέρες για την προστασία των ελληνικών χωριών και των χριστιανικών συνοικιών της πόλης. Η στάση αυτή, αν και δεν αναιρεί το γενικότερο κλίμα ανασφάλειας, συνέβαλε στην αποτροπή εκτεταμένων βιαιοπραγιών, σε αντίθεση με όσα συνέβησαν στις Κυδωνίες.

Το άγνωστο «Τάγμα Περγαμηνών»

Μέσα σε αυτό το κλίμα αβεβαιότητας και φόβου, άρχισε να διαμορφώνεται μια διαφορετική αντίδραση: η ενεργή συμμετοχή στον Αγώνα. Τις επόμενες εβδομάδες, ομάδες εθελοντών άρχισαν να εγκαταλείπουν την Πέργαμο και τα γύρω χωριά, με προορισμό την επαναστατημένη Ελλάδα.

Από το λιμάνι του Καμπακούμ έφυγε ο καπετάν Κριτσιώτης από την ενορία της Αγίας Παρασκευής της Περγάμου μαζί με ομάδα ανδρών. Μέσω των Ψαρών και των Κυκλάδων, έφτασαν στο Ναύπλιο, το οποίο αποτελούσε ήδη σημαντικό κέντρο της επαναστατικής διοίκησης.

Λίγο αργότερα, τον Ιούνιο του 1821, από το Ατζανός, κοντά στο Δικελί, αναχώρησαν με πλοία του επαναστατικού στόλου περίπου 800 άνδρες από την Πέργαμο και τα γύρω χωριά, με επικεφαλής τους Γεώργιο και Αναστάση Γκέραλη. Η μετακίνηση αυτή δεν ήταν απλώς μια φυγή από τον κίνδυνο, αλλά μια συνειδητή επιλογή συμμετοχής στον Αγώνα.

Οι άνδρες αυτοί συγκρότησαν το λεγόμενο «Τάγμα Περγαμηνών», μια οργανωμένη στρατιωτική δύναμη που εντάχθηκε στις επαναστατικές δυνάμεις. Τέθηκαν υπό τις διαταγές του Νικηταρά, ενός από τους σημαντικότερους οπλαρχηγούς της Επανάστασης, γνωστού για την ανδρεία και τη στρατηγική του ικανότητα.

Σύμφωνα με τις διαθέσιμες πηγές, το «Τάγμα Περγαμηνών» έλαβε μέρος στη Μάχη των Δερβενακίων τον Ιούλιο του 1822, μια από τις πιο καθοριστικές συγκρούσεις της Επανάστασης. Εκεί, οι ελληνικές δυνάμεις κατάφεραν να καταφέρουν συντριπτικό πλήγμα στον στρατό του Δράμαλη, ανατρέποντας την πορεία των επιχειρήσεων στην Πελοπόννησο.

Η συμβολή των Περγαμηνών σε αυτή τη νίκη, αν και δεν έχει καταγραφεί εκτενώς στις πηγές, αποτελεί μια σημαντική ένδειξη της συμμετοχής του μικρασιατικού ελληνισμού στον Αγώνα.

ΚοινοποίησηTweetSend
google news

Ακολουθήστε μας στο Google News

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Άνθρωποι σωριάζονται από την πείνα στο Χάρκοβο (φωτ.: Alexander Wienerberger – Diözesanarchiv Wien / BA Innitzer / commons.wikimedia.org)
ΙΣΤΟΡΙΑ

Χολοντομόρ: Ο Μεγάλος Λιμός της Ουκρανίας – Η σταλινικής έμπνευσης Γενοκτονία που αποσιωπήθηκε για δεκαετίες

5/11/2026 - 4:20μμ
Ο Κωστής Παλαμάς μπροστά στο βιβλιοπωλείο Κάουφμαν στην Αθήνα, πριν από το 1941 (φωτ.: Δημήτριος Γιαγκόγλου / Wikimedia Commons)
ΙΣΤΟΡΙΑ

Παλαμάς και πρόσφυγες του 1922 – «Μια στάλα αγάπη» για όσους έχασαν τα πάντα

3/11/2026 - 8:25μμ
Αφίσα «εθνικού σκοπού» του Κώστα Γραμματόπουλου (πηγή: nhmuseum.gr) και πορτρέτο του Κώστα Βάρναλη (πηγή: Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών)
ΙΣΤΟΡΙΑ

Κώστας Βάρναλης, 1940: Ανδρεία έχουν μονάχα οι ελεύθεροι λαοί – Οι αδικητές έχουν μόνον θράσος

28/10/2026 - 9:05μμ
(Φωτ.: Ελληνικός Ερυθρός Σταυρός)
ΙΣΤΟΡΙΑ

Ερυθρός Σταυρός: Σπάνιο αρχειακό υλικό με πρωταγωνίστρια την Ελληνίδα νοσηλεύτρια του ’40

28/10/2026 - 8:13μμ
Ο Ιωάννης Μεταξάς, ο Ελευθέριος Βενιζέλος και απόσπασμα από την αφίσα «Έλα να τα πάρης» του Κώστα Γραμματόπουλου (1940). Εικαστική σύνθεση (πηγές: Εν Αθήναις Αρχαιολογική Εταιρεία και Nationaal Archief / Wikimedia Commons· Συλλογή Έργων Τέχνης Alpha Bank)
ΙΣΤΟΡΙΑ

28η Οκτωβρίου: Όταν ο Μεταξάς επικαλέστηκε τον Βενιζέλο για να εξηγήσει το «ΟΧΙ»

28/10/2026 - 3:54μμ
Το διασωθέν τεμάχιο της σημαίας του 23ου Συντάγματος Πεζικού Χίου και η υπογεγραμμένη έκθεση του Ιωάννη Νικ. Μαρή (πηγή: Αρχείο Δημόσιας Κεντρικής Ιστορικής Βιβλιοθήκης Χίου «Κοραής»)
ΙΣΤΟΡΙΑ

Οι Χιώτες που έκαψαν τη σημαία για να μην πέσει στα χέρια των Γερμανών

28/10/2026 - 10:34πμ
Η Έλλη Ζουρούδη με τον Άγγελο Γριμάνη, στο «Φάσμα του Ρόδου» του Βέμπερ. Δεξιά, διαφημιστικές καταχωρίσεις και προγράμματα της εποχής, από το αρχείο του ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ
ΙΣΤΟΡΙΑ

Έλλη Ζουρούδη: Η πρωτοπόρος του χορού και της κατασκοπείας

27/10/2026 - 6:35μμ
Σημαιοστολισμένο μπαλκόνι για την εθνική επέτειο της 28ης Οκτωβρίου (φωτ.: EUROKINISSI / Γιάννης Παναγόπουλος)
ΙΣΤΟΡΙΑ

Ημέρα της Σημαίας: Από τα πολεμικά πλοία στα μπαλκόνια – Πώς επικράτησε η γαλανόλευκη

27/10/2026 - 3:04μμ
Τρεις γυναίκες με παιδιά στο στρατόπεδο Λεμπέτ της Θεσσαλονίκης, το 1922 (φωτ.: Αρχείο Ruth A. Parmelee / Hoover Institution Library & Archives)
ΙΣΤΟΡΙΑ

Θεσσαλονίκη, 1922: Η γιατρός από την Τραπεζούντα και οι μάνες της προσφυγιάς

26/10/2026 - 8:33μμ
Τα Προπύλαια του Πανεπιστημίου Αθηνών και απόσπασμα από την πρώτη σελίδα της εφημερίδας «Η Ταχύπτερος Φήμη», 8 Οκτωβρίου 1843. Αρχειακή σύνθεση
ΙΣΤΟΡΙΑ

Η «στάσις του γιουβετσιού» – Ένα φαγοπότι, ένας πυροβολισμός και η πρώτη φοιτητική κατάληψη

26/10/2026 - 7:38μμ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ
Ναυτεμπορική TV

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Αντικείμενα που συνδέονται διαχρονικά με τον παραδοσιακό γάμο, είχαν τη δική τους θέση στην εκδήλωση

Δράμα: Όσα συνέβησαν στην 8η Συνάντηση Ποντιακής Λαογραφίας και Ιστορίας – Ο διάλογος ανάμεσα στο παρελθόν, το παρόν και το μέλλον

10 λεπτά πριν
(Φωτ. αρχείου: EPA / Johan Nilsson)

Γαλλία: «Το Ιράν βρίσκεται πίσω από τις κυβερνοεπιθέσεις σε ψυγεία σουπερμάρκετ» – Η έρευνα ανατέθηκε σε δικαστές

38 λεπτά πριν
Μέλη του Εργαστηρίου σε παλαιότερη εκδήλωση, με τον Γιώργο Πουλαντσακλή (φωτ.: facebook / «Ακρίτες του Πόντου» Σταυρούπολης – Τμήμα Μουσικού Εργαστηρίου «Ορφέας»

Μουσικό Εργαστήρι «Ορφέας»: 15 χρόνια λειτουργίας, 92 συναυλίες και χιλιάδες δοξαριές, σε τέσσερις μέρες γιορτής

1 ώρα πριν
(Φωτ.: Hellas in Australia/Facebook)

Μεγάλη ελληνική αποστολή στη Μελβούρνη το 2027 για την προώθηση του τουρισμού και των ελληνικών προϊόντων

2 ώρες πριν
(Φωτ.: EUROKINISSI / Τατιάνα Μπόλαρη)

Επιστροφή ενοικίου: Πλησιάζει η ώρα της καταβολής – Τι προβλέπεται για τις κύριες και τις φοιτητικές κατοικίες

2 ώρες πριν
(Φωτ.: facebook / Πολιτιστικός Όμιλος Αισύμης)

Τεμόν ΑΕΚ: Ένας ξεχωριστός αγώνας δρόμου για τον Πόντιο ήρωα Θεόδωρο Κανδηλάπτη

3 ώρες πριν
pontosnews.gr

Ειδήσεις και άρθρα για τον Πόντο και τη Μ. Ασία, αλλά και την επικαιρότητα στην Ελλάδα, τον Κόσμο και την Ομογένεια. Πλούσια θεματολογία ποικίλης ύλης με έμφαση σε πολιτιστικά δρώμενα.

Copyright © 2025 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

  • TAYTOTHTA
  • ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
  • ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ
  • ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • VIDEOS
  • ΚΥΠΡΟΣ
  • ΟΜΟΓΕΝΕΙΑ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΠΕΡΙΕΡΓΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΠΙΣΤΗ
  • ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
  • ΤΑΞΙΔΙ
  • ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ
  • PONTOS BLOG

Copyright © 2024 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

Ναυτεμπορική TV
Ναυτεμπορική TV