Μια ριζική ανατροπή στον τρόπο που ασκούμε τα εκλογικά μας δικαιώματα φέρνει ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης, εισάγοντας για πρώτη φορά την ηλεκτρονική ψηφοφορία. Το νομοσχέδιο, που έθεσε σε δημόσια διαβούλευση ο υπουργός Εσωτερικών Θοδωρή Λιβάνιος και αναμένεται να ψηφιστεί στη Βουλή τον Ιούνιο, ανοίγει τον δρόμο για τη μεταφορά της δημοκρατικής διαδικασίας στο ψηφιακό περιβάλλον.
Στόχος είναι η αύξηση της συμμετοχής (ιδιαίτερα των νέων και των ετεροδημοτών) και η εξοικείωση των πολιτών με μια μέθοδο που μελλοντικά αναμένεται να επεκταθεί και στις εθνικές κάλπες.
Η ψηφιακή αυτή μεταρρύθμιση βασίζεται σε τρεις κεντρικούς πυλώνες:
1. Αυτοδιοικητικές Εκλογές 2028 με «υβριδικό» μοντέλο
Η ηλεκτρονική ψήφος για την ανάδειξη δημάρχων και περιφερειαρχών θα κάνει πρεμιέρα στις εκλογές του 2028. Λειτουργεί παράλληλα με την κλασική κάλπη. Ο εκλογέας επιλέγει ελεύθερα πώς θα ψηφίσει. Όσοι επιλέξουν το ψηφιακό σύστημα, εγγράφονται σε ειδικούς εκλογικούς καταλόγους μέσω εφαρμογής στο gov.gr (με κωδικούς Taxisnet και OTP) και αποκλείονται αυτόματα από τη φυσική κάλπη.
Πώς θα ψηφίζουμε
Η διαδικασία θα γίνεται σε Ειδικά Εκλογικά Τμήματα Ηλεκτρονικής Ψήφου σε όλη τη χώρα (εφόσον υπάρχουν τουλάχιστον 30 εγγεγραμμένοι ανά δήμο). Οι ψηφοφόροι θα μπορούν να προσέρχονται σε οποιοδήποτε τέτοιο τμήμα της χώρας, να ταυτοποιούνται, να διαγράφονται από τον κατάλογο και να ψηφίζουν ιδιωτικά σε υπολογιστή ή τάμπλετ για τον δήμο και την περιφέρεια όπου είναι εγγεγραμμένοι.
Το σύστημα θα ελέγχεται από Ειδική Επιτροπή Αξιολόγησης Λογισμικού με καθηγητές από ΕΜΠ, ΕΚΠΑ, ΠΑΠΕΙ.
Την εποπτεία θα έχει πενταμελής εφορευτική επιτροπή με τη συμμετοχή Αντιπροέδρου του Αρείου Πάγου και Παρέδρων του ΣτΕ.
2. Συμβουλευτικά δημοτικά δημοψηφίσματα
Οι δήμοι αποκτούν το δικαίωμα να διεξάγουν τοπικά δημοψηφίσματα για ζητήματα της αρμοδιότητάς τους (εξαιρούνται οικονομικά θέματα και διοικητικά όρια). Μπορεί να προέλθει είτε από τα 2/3 του Δημοτικού Συμβουλίου είτε από το 10% των εγγεγραμμένων δημοτών μέσω συλλογής υπογραφών σε ειδική ψηφιακή πύλη.
Η ψηφοφορία θα γίνεται μόνο ψηφιακά σε συνεργασία με την ΕΔΥΤΕ Α.Ε.
Δικλίδες ασφαλείας
Απαγορεύεται η διεξαγωγή τους σε προεκλογικές περιόδους ή το ίδιο έτος με αυτοδιοικητικές εκλογές. Για να είναι έγκυρο το αποτέλεσμα, απαιτείται συμμετοχή τουλάχιστον του 30% των εγγεγραμμένων ή του 50% όσων ψήφισαν στις τελευταίες δημοτικές εκλογές.
3. Ψηφιακά συμβούλια νέων
Με στόχο την ενεργοποίηση της νέας γενιάς, θεσμοθετούνται Συμβούλια Νέων σε όλους τους δήμους άνω των 2.000 κατοίκων. Το μέτρο αφορά νέους έως 29 ετών.
Οι υποψηφιότητες και η ψηφοφορία θα γίνονται αποκλειστικά ηλεκτρονικά μέσω του gov.gr δύο φορές μέσα στη δημοτική θητεία (κάθε 1ο και 3ο έτος).
Ανάλογα με τον πληθυσμό, τα συμβούλια θα έχουν από 3 έως 15 μέλη (στον δήμο Αθηναίων). Οι νέοι σύμβουλοι θα έχουν δικαίωμα λόγου στα Δημοτικά Συμβούλια και θα συμμετέχουν ενεργά στις συνεδριάσεις λογοδοσίας της δημοτικής Αρχής.
• Με πληροφορίες από το ΑΠΕ-ΜΠΕ και τον Απόστολο Μιχαλούδη.
