Το Δόγμα της Γαλάζιας Πατρίδας εμφανίστηκε ως σύλληψη για πρώτη φορά στις 14 Ιουνίου του 2006 σε ένα συμπόσιο της Διοίκησης Ναυτικών Δυνάμεων της Τουρκίας. Εισηγητής ήταν ο τότε αρχιπλοίαρχος Τζεμ Γκιούρντενιζ (Cem Gürdeniz). Όταν παρουσιάστηκε αντιμετωπίστηκε με επιφύλαξη από την ιεραρχία, ως ανεδαφικό και εκτός προνοιών του διεθνούς δικαίου, αφού παρουσίαζε ως περιοχές τουρκικής δικαιοδοσίας θαλάσσιες ζώνες εκτάσεως 462.000 τετραγωνικών χιλιομέτρων. Αργότερα την ιδέα αυτή την επεξεργάστηκε περισσότερο ο Γκιούρντενιζ με τη βοήθεια του αρχιπλοιάρχου Τζιχάτ Γιαϊτζϊ (Cihat Yaycı), ο οποίος, ως επιτελάρχης της Διοίκησης Ναυτικών Δυνάμεων, ανέλαβε να πείσει την ιεραρχία να την αποδεχτεί.
Τελικώς, η τουρκική στρατιωτική ηγεσία, εκμεταλλευόμενη τα κενά που αφήνει σε πολιτικό επίπεδο η διστακτικότητα της Ελλάδας να επεκτείνει τα χωρικά ύδατα στα 12 ναυτικά μίλια και να οριοθετήσει την Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη και υφαλοκρηπίδα της με την Κυπριακή Δημοκρατία, άρχισε να υιοθετεί την ιδέα, που σταδιακά μετεξελίχθηκε σε δόγμα.
Δεδομένου ότι η Κυπριακή Δημοκρατία είχε οριοθετήσει τις θαλάσσιες ζώνες της με την Αίγυπτο, το Ισραήλ και τον Λίβανο και υπό τον κίνδυνο να οριοθετήσει και με την Ελλάδα, η Τουρκία ακολουθώντας την προτροπή του Τζιχάντ Γιαϊτζί, έσπευσε να οριοθετήσει ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδα με τη Λιβύη, στις 27 Νοεμβρίου 2019.
Είχε προηγηθεί η υιοθέτηση του δόγματος της «Γαλάζιας Πατρίδας» από τον πρόεδρο της Τουρκίας Ταγίπ Ερντογάν, όταν μετά την τελετή ορκωμοσίας στο Πανεπιστήμιο Εθνικής Άμυνας στην οποία συμμετείχε, εμφανίστηκε να υπογράφει το βιβλίο επισκεπτών της σχολής με φόντο έναν χάρτη που φέρει την επιγραφή: «Γαλάζια Πατρίδα έκταση 462.000 χιλιομέτρων».
Δεν είναι δε τυχαίο ότι τη συγκεκριμένη φωτογραφία έδωσε στη δημοσιότητα η τουρκική προεδρία, δίνοντας το μήνυμα στην Αθήνα και τη Λευκωσία για το τι θα επακολουθήσει.
Έκτοτε, μετά τη φωτογράφηση και την υπογραφή του τουρκολυβικού μνημονίου, επί κυβερνήσεως Κυριάκου Μητσοτάκη, το δόγμα έχει μετατραπεί σε μια ολοκληρωμένη στρατηγική για την υπεράσπιση των δικαιωμάτων της Τουρκίας στην Ανατολική Μεσόγειο και το Αιγαίο Πέλαγος, όπως αυτή τα καθόρισε κατά το δοκούν και ανεξαρτήτως προνοιών διεθνούς δικαίου.
Το δόγμα αναφέρεται στις θαλάσσιες ζώνες εκτάσεως περίπου 462.000 τετραγωνικών χιλιομέτρων στον Εύξεινο Πόντο, τη Θάλασσα του Μαρμαρά, το Αιγαίο Πέλαγος και την Ανατολική Μεσόγειο.
Ακολούθησε η ενσωμάτωση του δόγματος της «Γαλάζιας Πατρίδας» επίσημα στα τουρκικά σχολικά βιβλία από το σχολικό έτος 2024-2025, στο πλαίσιο του νέου εκπαιδευτικού προγράμματος «Μοντέλο Εκπαίδευσης του Τουρκικού Αιώνα».
Η θεωρία, που αμφισβητεί ελληνική κυριαρχία σε Αιγαίο και Ανατολική Μεσόγειο, διδάσκεται πλέον ως μέρος της επίσημης κρατικής ιδεολογίας, στα μαθήματα Γεωγραφίας και Ιστορίας, με έμφαση στη στρατηγική σημασία της «Θάλασσας των Νήσων» (όπως αποκαλούν το Αιγαίο) και της Κύπρου.
Τα βιβλία περιλαμβάνουν χάρτες που απεικονίζουν τις τουρκικές διεκδικήσεις, διδάσκοντας στους μαθητές τις οριοθετήσεις που προωθεί η Άγκυρα και η διδασκαλία έχει ως στόχο να κατανοήσουν και να ενστερνιστούν οι μαθητές τη «Γαλάζια Πατρίδα» ως έναν υπαρκτό, δίκαιο αγώνα για την υπεράσπιση των τουρκικών συμφερόντων, παρουσιάζοντας τις ελληνικές θέσεις ως «άδικες».
Απαντώντας σε επίκαιρη ερώτηση στη Βουλή για το θέμα της ένταξης της «Γαλάζιας Πατρίδας» στα σχολικά βιβλία της Τουρκίας, το Σεπτέμβριο του 2024, ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης είπε:
«Το αφήγημα και το ιδεολόγημα της “Γαλάζιας πατρίδας”, όπως και το ιδεολόγημα περί αποστρατιωτικοποίησης των νησιών ανατρέχουν δεκαετίες. Η δε “Γαλάζια πατρίδα” εκκινεί ως θεωρία τη δεκαετία του 1990. Την κληρονομούμε σήμερα», σημείωσε για να προσθέσει: «Αναφέρεστε ότι τα παιδιά στη Τουρκία θα διδάσκονται τη “Γαλάζια πατρίδα”. Κακώς, κάκιστα. Οτιδήποτε αφορά μαξιμαλιστικές θέσεις δεν μπορεί να δηλητηριάζει νεότερες γενιές».
»Ακόμα και στα τουρκικά βιβλία στα οποία αναφέρεστε, δεν υπάρχει καμία απολύτως αναφορά στην Ελλάδα σε σχέση με την “Γαλάζια πατρίδα”, καμία αναφορά στο Αιγαίο, καμία στην Ανατολική Μεσόγειο, η δε “Γαλάζια πατρίδα” τοποθετείται εντός της ηπειρωτικής Τουρκίας. Στα ίδια σχολικά βιβλία δε, αναφέρεται ο όρος Αιγαίο Πέλαγος. Ελληνική θάλασσα και όχι Θάλασσα των Νήσων όπως είναι και η συνήθης τοποθέτηση της Τουρκίας» παρατήρησε.
Για να μην υπάρχουν ερωτήματα και απορίες, γιατί η Τουρκία χωρίς να φοβάται αντιδράσεις από την Ελλάδα φέρνει τον “Νόμο για τη Γαλάζια Πατρίδα” προς ψήφιση τις αρχές Ιουνίου, εκτός του ότι ο κ. Γεραπετρίτης φρόντισε να μας «αποκοιμήσει» με την απάντησή του στην επίκαιρη ερώτηση το 2024, δεν φρόντισε ποτέ να κάνει ένα διάβημα στην Τουρκία για τη «Γαλάζια Πατρίδα», η οποία κόβει στη μέση το Αιγαίο και λεληλατεί την ΑΟΖ της Ελλάδος και της Κύπρου στην Ανατολική Μεσόγειο.
Να δούμε τώρα πώς θα αντιδράσει η Ελλάδα, προτού ψηφιστεί ο νόμος από την τουρκική εθνοσυνέλευση. Γιατί αν ψηφιστεί, κλαύτα Χαράλαμπε, που λέει ο λαός μας.
