pontosnews.gr
Δευτέρα, 13/04/2026
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
pontosnews.gr
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων

Μαρτυρία Κωνσταντίνου Παπαδόπουλου: Καθημερινώς πεθαίνανε και τους ρίχνανε ομαδικά σε λάκκο – Ούτε παπάς να διαβάσει, ούτε τίποτε

Οι Τούρκοι έκαψαν το χωριό του κι εκείνος οδηγήθηκε στην εξορία, όπου πολλοί δεν άντεξαν την πείνα και τις κακουχίες και πέθαναν. Εκείνος που άντεξε, έπρεπε να περιμένει σχεδόν ένα χρόνο ελληνικό πλοίο για να τον φέρει στην Ελλάδα

14/11/2025 - 9:54μμ
Καρτ ποστάλ των αρχών του περασμένου αιώνα με την αγορά της Τραπεζούντας

Καρτ ποστάλ των αρχών του περασμένου αιώνα με την αγορά της Τραπεζούντας

Κοινοποίηση στο FacebookΜοιράσου το στο TwitterΜοιράσου το στο Whatsapp

Ο Κωνσταντίνος Παπαδόπουλος γεννήθηκε στον οικισμό Κοιλάδ’, ο οποίος ήταν κτισμένος σε πλαγιά, σε υψόμετρο 350μ. στην κοιλάδα του ποταμού Πυξίτη και βρισκόταν 9 χλμ νότια της Τραπεζούντας. Εκκλησιαστικά άνηκε στη μητρόπολη Τραπεζούντος και διατηρούσε μικτό πληθυσμό, με 731 κατοίκους, εγκατεστημένους στους δύο μαχαλάδες Κοιλάδι και Τσαμπούρ.

Οι περισσότεροι Έλληνες κάτοικοι είχαν μετοικήσει από την περιοχή του Χαμψίκιοϊ και μιλούσαν ποντιακά.

Στο Κοιλάδι υπήρχε εκκλησία, γνωστή ως η Παναγία του Κλινά, ενώ στο Τσαμπούρ ένας μικρότερος ναός ήταν αφιερωμένος στον Άγιο Ιωάννη και λειτουργούσε επτατάξια αστική σχολή. Η οικονομία βασιζόταν κυρίως στη γεωργία και την κτηνοτροφία, ενώ τα προϊόντα, όπως φουντούκια και οπωροκηπευτικά, τα διέθεταν στην αγορά της Τραπεζούντας. 

Η μαρτυρία που ακολουθεί περιλαμβάνεται στο Αρχείο Προφορικής Παράδοσης του Κέντρου Μικρασιατικών Σπουδών, της μεγαλύτερης και παλαιότερης συλλογής προφορικής ιστορίας στην Ελλάδα και από τις σημαντικότερες της Ευρώπης. 

≈

Στα 1914 έγινε το Σεφερμπερλίκ. Έρχονταν στα χωρία οι τζανταρμάδες και καλούσανε τους άντρες να παρουσιαστούνε. Ο νόμος όριζε από είκοσι χρονώ ως σαράντα πέντε. Εγώ ήμουνα γραμμένος δεκαέξι χρονώ, δύο χρόνια λειψά από την ηλικία μου. Έμεινα στο χωρίο. Περίπου είκοσι νομάτοι φύγανε από τους δικούς μας. Στα 1916 ήρθανε οι Ρώσοι, οι Τούρκοι φύγανε. Πολύ λιγοστοί, οι πιο φτωχικές οικογένειες, μείνανε. Οι Αρχές όλες φύγανε από την Τραπεζούντα και παραδώσανε τα κλειδιά στο δικό μας δεσπότη, τον Χρύσανθο.

Δύο χρόνια πάνω-κάτω καθίσανε οι Ρώσοι. Πάσχα του 1916 μπήκανε, Ιανουάριο του 1918 φύγανε πίσω στη Ρωσία. Τότες έγινε μεγάλη ταραχή και κακό.

Οι Ρώσοι φεύγανε, η εξουσία των επίσημων Τούρκων έλειπε και μείναμε έρημοι και ανυπεράσπιστοι όλοι οι χριστιανοί. Φόβος και τρόμος ήτανε να μείνουμε στα χωρία. Κατέβαιναν Τούρκοι ληστές, τσετέδες, άτακτοι, αρπάζανε, ρημάζανε, σκοτώνανε. Φύγαμε όλοι από το χωρίο και κατεβήκαμε Τραπεζούντα. Από κει άλλοι μπήκαμε σε μοτόρια και πήγαμε Ρωσία, άλλοι μείνανε στην Τραπεζούντα.

Εγώ με την οικογένειά μου πήγαμε στο Βατούμ κι από κει Σοχούμ. Καθίσαμε δύο χρόνια εκεί. Όταν ακούσαμε πως ησύχασαν τα πράματα γυρίσαμε πίσω. Πήγαμε Τραπεζούντα. Από κει φύγαμε για το χωρίο. Δεν μπορέσαμε να σταθούμε. Όλο το χωρίο το είχανε κάψει. Τέσσερα ή πέντε σπίτια μείνανε άκαγα. Μια ρωμέικη οικογένεια έμεινε μέσα, τους είχε κρατήσει ο αγάς του χωριού υπό την προστασία του. Οι άλλοι γυρίσαμε όλοι στην Τραπεζούντα.

Από τα 1918 που φύγανε οι Ρώσοι, το Κοιλάδι έσβησε από ρωμέικο χωρίο.

Στα 1920 έγινε και η εξορία των αντρών από δεκαοχτώ χρονώ μέχρι εξήντα πέντε. Από την Τραπεζούντα μάς στείλανε στη Μάτσκα, στο Τζεβισλούκ, από κει προχωρήσαμε, περάσαμε Χαμψίκιοϊ, ανεβήκαμε στα Ζύγανα, το όρος, προχωρήσαμε στο εσωτερικό, φτάσαμε μέχρι το Σαρίκαμüς του Καρς. Μας είχανε δεμένους στο δρόμο. Άμα είχες, πλήρωνες το στρατιώτη και σ’ έλυνε. Σε κάθε τριάντα νομάτους υπήρχε ένα όπλο.

Από το Σαρίκαμüς μάς γυρίσανε πίσω στο Ερζερούμ. Εκεί στο Σαρίκαμüς μας δώσανε και «τάισμα». Ως τότε νηστικοί γυρίζαμε. Αν είχαμε τίποτα στον τορβά μας να πληρώσουμε ν’ αγοράσουμε λίγο ψωμί, τρώγαμε κάτι. Στο Ερζερούμ μείναμε μέχρι το ’22. Όπου μπορούσαμε δουλεύαμε, να φάμε ένα κομμάτι ψωμί. Πολλοί αρρωστήσανε από την πείνα, την κακοπέραση, την ψείρα. Τους βάζανε στο νοσοκομείο.

Καθημερινώς πεθαίνανε και τους ρίχνανε ομαδικά σε λάκκο. Ούτε παπάς να διαβάσει, ούτε τίποτε, χριστιανός δεν υπήρχε στο Ερζερούμ. Είχανε φύγει όλοι με το ρωσικό στρατό στα 1918.

Τέλος του ’22 μας δώσανε απόλυση. Μας στείλανε Τραπεζούντα συνοδεία με Τούρκους στρατιώτες. Εκεί βρήκαμε όλους από τα χωρία συγκεντρωμένους, να περιμένουνε βαπόρι για να φύγουνε. Έφυγα κι εγώ με την οικογένειά μου. Πήραμε το τουρκικό πλοίο «Κιρτσεμάλ». Μας βγάλανε στην Πόλη. Εκεί μείναμε στα τσαντήρια στον Άγιο Στέφανο δέκα-έντεκα μήνες. Έπρεπε νάρθουνε τα ελληνικά πλοία για να φύγουμε. Φύγαμε 1923 στο τέλος του χρόνου, ανήμερα Χριστού.

• Το κείμενο, στο οποίο έχει διατηρηθεί η πρωτότυπη γραφή, βρίσκεται στην έκδοση του Κέντρου Μικρασιατικών Σπουδών Η Έξοδος, τόμ. Η’, Μαρτυρίες από τον Ανατολικό Παράλιο Πόντο. Επανέκδοση: εφ. Καθημερινή, σειρά «1922-2022 – Βιβλιοθήκη Μνήμης».

Διαβάστε περισσότερες μαρτυρίες στην ενότητα «Γενοκτονία» του pontosnews.gr.

ΚοινοποίησηTweetSend
google news

Ακολουθήστε μας στο Google News

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

«Ρωσοτουρκικό Μέτωπο του Καυκάσου. Άποψη της Τραπεζούντας που απελευθερώθηκε από τους Τούρκους» αναγράφεται στη λεζάντα της εικόνας που δημοσιεύτηκε στο εβδομαδιαίο περιοδικό της προεπαναστατικής Ρωσίας «Niva» (τευχ. 25), το 1916, στην Αγία Πετρούπολη (πηγή: public domain/ commons.wikimedia.org)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Μαρτυρία Μαρίας Τσιναρίδου: Μεγάλη Πέμπτη μπήκανε οι Ρώσοι στ’ Αμπέλια… για μας είχε αναστηθεί ο Χριστός

9/04/2026 - 10:24μμ
(Πηγή: facebook.com/anc.gr)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

111 Χρόνια από τη Γενοκτονία των Αρμενίων – Το πρόγραμμα των εκδηλώσεων σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Καβάλα, Αλεξανδρούπολη, Κομοτηνή

9/04/2026 - 8:53μμ
Το κτήριο της Βουλής φωταγωγημένο για την 6η Απριλίου 2026, ημέρα μνήμης της Γενοκτονίας του θρακικού ελληνισμού (φωτ.: Βουλή των Ελλήνων / Αλίκη Ελευθερίου)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Φωταγωγήθηκαν Βουλή και Ομόνοια για τη Γενοκτονία των Θρακών – Μνήμη που άργησε να αναγνωριστεί

7/04/2026 - 1:08μμ
Ιστορική φωτογραφία από αφίσα εκδηλώσεων της Θρακικής Εστίας Δράμας
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

«Ή θα φύγετε ή θα περάσετε από το σπαθί»: Μαρτυρία για τη Γενοκτονία του Θρακικού Ελληνισμού – Το Μαύρο Πάσχα της 6ης Απριλίου

6/04/2026 - 10:23πμ
Η Πάνορμος της Μικρασίας (πηγή: eskiturkiye.net)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Μαρτυρία Αγγελή Μαυρίδη: Ζούσαμε πολύ αδελφικά με τους Τούρκους. Από το Σεφερμπελίκ κι έπειτα άρχισαν τα κακά

3/04/2026 - 8:48μμ
Αριστερά η Σαπιγιέ, άλλοτε Βαρβάρα, Ελληνίδα που τούρκεψε, με την εγγονή της (φωτ.: «Η Έξοδος», εφ. Καθημερινή, τόμος Γ')
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Μαρτυρία Ευλαμπίας Μουμτζόγλου: Ένας πατριώτης μας, από τη λύπη του που άφησε το χωριό, έριξε τον εαυτό του στη θάλασσα και πνίγηκε

19/03/2026 - 8:57μμ
Ορφανά ελληνικών οικογενειών στο ορφανοτροφείο της Near East Relief στο Κολέγιο Ανατόλια, Μάιος 1919 (φωτ.:  Trustees of Anatolia College / Έφοροι του Κολλεγίου Ανατόλια)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Κολέγιο Ανατόλια: Η φωτογραφία του 1919 που αποκαλύπτει μια άλλη ιστορία

19/03/2026 - 10:20πμ
Τοκάτη: Η πλατεία της αγοράς και το κάστρο στις αρχές του 20ού αι. (πηγή: © Υπουργείο Πολιτισμού Γαλλίας, Ίδρυμα Albert Gabriel INHA, Βιβλιοθήκη Πολυμέσων Κληρονομιάς και Φωτογραφίας)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

«Τον υιόν του παπα-Λάζαρου, Γαβριήλ, τον κρέμασαν εμπρός στα μάτια του πατρός του»: Η συγκλονιστική μαρτυρία του Πέτρου Γεωργόπουλου

17/03/2026 - 10:31πμ
Άποψη του Σοχούμ, στις αρχές του 20ου αιώνα (φωτ.: Wikimedia Commons)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Μαρτυρία Νικόλαου Ελευθεριάδη: Τον πόλεμο όλο δύσκολα τον περάσανε όλα τα χωρία, όλος ο τόπος αγρίεψε

14/03/2026 - 10:06μμ
Περιμένοντας το συσσίτιο της οργάνωσης American Women's Hospitals στη Μακρόνησο (πηγή: Αρχειακές συλλογές του Πανεπιστημίου Drextel, American Women's Hospitals Records)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Μαρτυρία Ιγνάτιου Ορφανίδη: Εμείς ιδρύσαμε τη Μακρόνησο. Απ’ τους οχτώ χιλιάδες που έφερε το «Κίος», μείναμε στο τέλος δύο χιλιάδες

13/03/2026 - 10:26πμ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

(Φωτ.: Facebook/Σύλλογος Ποντίων και Περιχώρων)

Συγκίνηση για τους Πόντιους Δροσιάς και Μαγούλας κατά την υποδοχή του Αγίου Φωτός από τα Ιεροσόλυμα

52 λεπτά πριν
(Φωτ.: ΑΠΕ-ΜΠΕ/Αρχείο)

Κλιμάκωση στον Περσικό Κόλπο: Απόφαση Τραμπ για ναυτικό αποκλεισμό στα Στενά του Ορμούζ και σκληρή απάντηση του Ιράν

1 ώρα πριν
Ο ηγέτης του ουγγρικού κόμματος Tisza Πέτερ Μαγιάρ (φωτ.: ΑΠΕ-ΜΠΕ/EPA/Tibor Illyes HUNGARY OUT)

Ιστορική πολιτική ανατροπή στην Ουγγαρία – Θρίαμβος Μάγιαρ και ήττα Όρμπαν μετά από 16 χρόνια

2 ώρες πριν
(ΑΠΕ-ΜΠΕ/Αρχείο)

Μπαράζ συλλήψεων το βράδυ της Ανάστασης στην Αττική – Στα χέρια της ΕΛ.ΑΣ. δεκάδες μολότοφ

2 ώρες πριν
Χειροποίητη σκούπα στολισμένη, σε προθήκη του Εθνολογικού Μουσείου Θράκης (φωτ.: Γεωργία Βορύλλα)

Η σκούπα και η νοικοκυροσύνη στον Πόντο: Όταν η αυλή «έλεγε» ποια είναι η νύφη

3 ώρες πριν
(Φωτ.: ertnews.gr)

Σοβαρό περιστατικό στο Θριάσιο νοσοκομείο: Κατέρρευσε τμήμα οροφής σε θάλαμο ψυχιατρικής κλινικής

3 ώρες πριν
pontosnews.gr

Ειδήσεις και άρθρα για τον Πόντο και τη Μ. Ασία, αλλά και την επικαιρότητα στην Ελλάδα, τον Κόσμο και την Ομογένεια. Πλούσια θεματολογία ποικίλης ύλης με έμφαση σε πολιτιστικά δρώμενα.

Copyright © 2025 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

  • TAYTOTHTA
  • ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
  • ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ
  • ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • VIDEOS
  • ΚΥΠΡΟΣ
  • ΟΜΟΓΕΝΕΙΑ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΠΕΡΙΕΡΓΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΠΙΣΤΗ
  • ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
  • ΤΑΞΙΔΙ
  • ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ
  • PONTOS BLOG

Copyright © 2024 pontosnews.gr
Made by minoanDesign