pontosnews.gr
Παρασκευή, 28/08/2026
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
pontosnews.gr
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων

Μαρτυρία Κωνσταντίνου Παπαδόπουλου: Καθημερινώς πεθαίνανε και τους ρίχνανε ομαδικά σε λάκκο – Ούτε παπάς να διαβάσει, ούτε τίποτε

Οι Τούρκοι έκαψαν το χωριό του κι εκείνος οδηγήθηκε στην εξορία, όπου πολλοί δεν άντεξαν την πείνα και τις κακουχίες και πέθαναν. Εκείνος που άντεξε, έπρεπε να περιμένει σχεδόν ένα χρόνο ελληνικό πλοίο για να τον φέρει στην Ελλάδα

14/11/2025 - 9:54μμ
Καρτ ποστάλ των αρχών του περασμένου αιώνα με την αγορά της Τραπεζούντας

Καρτ ποστάλ των αρχών του περασμένου αιώνα με την αγορά της Τραπεζούντας

Κοινοποίηση στο FacebookΜοιράσου το στο TwitterΜοιράσου το στο Whatsapp
Στηρίξτε το Pontos News Επιλέξτε μας ως προτιμώμενη πηγή στην Αναζήτηση Google
Προσθήκη πηγής

Ο Κωνσταντίνος Παπαδόπουλος γεννήθηκε στον οικισμό Κοιλάδ’, ο οποίος ήταν κτισμένος σε πλαγιά, σε υψόμετρο 350μ. στην κοιλάδα του ποταμού Πυξίτη και βρισκόταν 9 χλμ νότια της Τραπεζούντας. Εκκλησιαστικά άνηκε στη μητρόπολη Τραπεζούντος και διατηρούσε μικτό πληθυσμό, με 731 κατοίκους, εγκατεστημένους στους δύο μαχαλάδες Κοιλάδι και Τσαμπούρ.

Οι περισσότεροι Έλληνες κάτοικοι είχαν μετοικήσει από την περιοχή του Χαμψίκιοϊ και μιλούσαν ποντιακά.

Στο Κοιλάδι υπήρχε εκκλησία, γνωστή ως η Παναγία του Κλινά, ενώ στο Τσαμπούρ ένας μικρότερος ναός ήταν αφιερωμένος στον Άγιο Ιωάννη και λειτουργούσε επτατάξια αστική σχολή. Η οικονομία βασιζόταν κυρίως στη γεωργία και την κτηνοτροφία, ενώ τα προϊόντα, όπως φουντούκια και οπωροκηπευτικά, τα διέθεταν στην αγορά της Τραπεζούντας. 

Η μαρτυρία που ακολουθεί περιλαμβάνεται στο Αρχείο Προφορικής Παράδοσης του Κέντρου Μικρασιατικών Σπουδών, της μεγαλύτερης και παλαιότερης συλλογής προφορικής ιστορίας στην Ελλάδα και από τις σημαντικότερες της Ευρώπης. 

≈

Στα 1914 έγινε το Σεφερμπερλίκ. Έρχονταν στα χωρία οι τζανταρμάδες και καλούσανε τους άντρες να παρουσιαστούνε. Ο νόμος όριζε από είκοσι χρονώ ως σαράντα πέντε. Εγώ ήμουνα γραμμένος δεκαέξι χρονώ, δύο χρόνια λειψά από την ηλικία μου. Έμεινα στο χωρίο. Περίπου είκοσι νομάτοι φύγανε από τους δικούς μας. Στα 1916 ήρθανε οι Ρώσοι, οι Τούρκοι φύγανε. Πολύ λιγοστοί, οι πιο φτωχικές οικογένειες, μείνανε. Οι Αρχές όλες φύγανε από την Τραπεζούντα και παραδώσανε τα κλειδιά στο δικό μας δεσπότη, τον Χρύσανθο.

Δύο χρόνια πάνω-κάτω καθίσανε οι Ρώσοι. Πάσχα του 1916 μπήκανε, Ιανουάριο του 1918 φύγανε πίσω στη Ρωσία. Τότες έγινε μεγάλη ταραχή και κακό.

Οι Ρώσοι φεύγανε, η εξουσία των επίσημων Τούρκων έλειπε και μείναμε έρημοι και ανυπεράσπιστοι όλοι οι χριστιανοί. Φόβος και τρόμος ήτανε να μείνουμε στα χωρία. Κατέβαιναν Τούρκοι ληστές, τσετέδες, άτακτοι, αρπάζανε, ρημάζανε, σκοτώνανε. Φύγαμε όλοι από το χωρίο και κατεβήκαμε Τραπεζούντα. Από κει άλλοι μπήκαμε σε μοτόρια και πήγαμε Ρωσία, άλλοι μείνανε στην Τραπεζούντα.

Εγώ με την οικογένειά μου πήγαμε στο Βατούμ κι από κει Σοχούμ. Καθίσαμε δύο χρόνια εκεί. Όταν ακούσαμε πως ησύχασαν τα πράματα γυρίσαμε πίσω. Πήγαμε Τραπεζούντα. Από κει φύγαμε για το χωρίο. Δεν μπορέσαμε να σταθούμε. Όλο το χωρίο το είχανε κάψει. Τέσσερα ή πέντε σπίτια μείνανε άκαγα. Μια ρωμέικη οικογένεια έμεινε μέσα, τους είχε κρατήσει ο αγάς του χωριού υπό την προστασία του. Οι άλλοι γυρίσαμε όλοι στην Τραπεζούντα.

Από τα 1918 που φύγανε οι Ρώσοι, το Κοιλάδι έσβησε από ρωμέικο χωρίο.

Στα 1920 έγινε και η εξορία των αντρών από δεκαοχτώ χρονώ μέχρι εξήντα πέντε. Από την Τραπεζούντα μάς στείλανε στη Μάτσκα, στο Τζεβισλούκ, από κει προχωρήσαμε, περάσαμε Χαμψίκιοϊ, ανεβήκαμε στα Ζύγανα, το όρος, προχωρήσαμε στο εσωτερικό, φτάσαμε μέχρι το Σαρίκαμüς του Καρς. Μας είχανε δεμένους στο δρόμο. Άμα είχες, πλήρωνες το στρατιώτη και σ’ έλυνε. Σε κάθε τριάντα νομάτους υπήρχε ένα όπλο.

Από το Σαρίκαμüς μάς γυρίσανε πίσω στο Ερζερούμ. Εκεί στο Σαρίκαμüς μας δώσανε και «τάισμα». Ως τότε νηστικοί γυρίζαμε. Αν είχαμε τίποτα στον τορβά μας να πληρώσουμε ν’ αγοράσουμε λίγο ψωμί, τρώγαμε κάτι. Στο Ερζερούμ μείναμε μέχρι το ’22. Όπου μπορούσαμε δουλεύαμε, να φάμε ένα κομμάτι ψωμί. Πολλοί αρρωστήσανε από την πείνα, την κακοπέραση, την ψείρα. Τους βάζανε στο νοσοκομείο.

Καθημερινώς πεθαίνανε και τους ρίχνανε ομαδικά σε λάκκο. Ούτε παπάς να διαβάσει, ούτε τίποτε, χριστιανός δεν υπήρχε στο Ερζερούμ. Είχανε φύγει όλοι με το ρωσικό στρατό στα 1918.

Τέλος του ’22 μας δώσανε απόλυση. Μας στείλανε Τραπεζούντα συνοδεία με Τούρκους στρατιώτες. Εκεί βρήκαμε όλους από τα χωρία συγκεντρωμένους, να περιμένουνε βαπόρι για να φύγουνε. Έφυγα κι εγώ με την οικογένειά μου. Πήραμε το τουρκικό πλοίο «Κιρτσεμάλ». Μας βγάλανε στην Πόλη. Εκεί μείναμε στα τσαντήρια στον Άγιο Στέφανο δέκα-έντεκα μήνες. Έπρεπε νάρθουνε τα ελληνικά πλοία για να φύγουμε. Φύγαμε 1923 στο τέλος του χρόνου, ανήμερα Χριστού.

• Το κείμενο, στο οποίο έχει διατηρηθεί η πρωτότυπη γραφή, βρίσκεται στην έκδοση του Κέντρου Μικρασιατικών Σπουδών Η Έξοδος, τόμ. Η’, Μαρτυρίες από τον Ανατολικό Παράλιο Πόντο. Επανέκδοση: εφ. Καθημερινή, σειρά «1922-2022 – Βιβλιοθήκη Μνήμης».

Διαβάστε περισσότερες μαρτυρίες στην ενότητα «Γενοκτονία» του pontosnews.gr.

ΚοινοποίησηTweetSend
google news

Ακολουθήστε μας στο Google News

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Η πρώτη σελίδα του τρισέλιδου κρυπτογραφήματος της 27ης Αυγούστου 1919 για την κατάσταση των Ελλήνων του Πόντου και της Αρμενίας (πηγή τεκμηρίου: Ψηφιακό Αρχείο Ελευθερίου Βενιζέλου / Μουσείο Μπενάκη)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

27 Αυγούστου 1919: Οι 60.000 «Έλληνες της Αρμενίας» που ζητούσαν σωτηρία στην Ελλάδα

27/08/2026 - 9:16μμ
Από το εξώφυλλο του νέου βιβλίου του Τούρκου ακαδημαϊκού Τανέρ Ακτσάμ με τίτλο «Empire of Violence: A New History of the Armenian Genocide»
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

«Empire of Violence»: Νέο βιβλίο του Τανέρ Ακτσάμ για τη Γενοκτονία των Αρμενίων

27/08/2026 - 2:29μμ
Πρόσφυγες από τη Νικομήδεια εγκαταλείπουν τη Μικρά Ασία με τα υπάρχοντά τους, το 1921 (πηγή: Φωτογραφικό Αρχείο ΙΕΕΕ–ΕΙΜ)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Κίος: Το πλοιάριο με τους 14 τσέτες και οι πρόσφυγες που αναγνώρισαν «τους δολοφόνους των δικών τους»

17/08/2026 - 9:52πμ
(Πηγή τεκμηρίου: Πολιτικό Αρχείο του Πόντου / Εύξεινος Λέσχη Θεσσαλονίκης / ΑΠΘ· εικαστική σύνθεση: ΓΒ)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Η αρπαγή των φουντουκιών στον Πόντο: Με απειλή θανάτου πήραν τη σοδειά των Ελλήνων

12/08/2026 - 9:44μμ
Ασσύριοι Χριστιανοί εκτοπισμένοι από το Βόρειο Ιράν, 1919 (πηγή: Βιβλιοθήκη του Κογκρέσου (Library of Congress), ΗΠΑ – Underwood & Underwood, Νέα Υόρκη)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Παμποντιακή Ομοσπονδία Ελλάδος: Ζητάμε εκ νέου την αναγνώριση της Γενοκτονίας των Ασσυρίων από την Ελλάδα

7/08/2026 - 11:08μμ
Ασσύριοι πρόσφυγες από το Τιάρι και το Τκουμά κοντά στην Ούρμια, το φθινόπωρο του 1915 (πηγή: William Walker Rockwell, The Pitiful Plight of the Assyrian Christians in Persia and Kurdistan: Described from the Reports of Eye-Witnesses, Νέα Υόρκη, 1916)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

7 Αυγούστου: Η μαρτυρία ενός Ασσυρίου που κατέγραψε τη Γενοκτονία «με τα μάτια του»

7/08/2026 - 9:04πμ
(Εικ.: Χριστίνα Κωνσταντάκη)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Αναγνώριση της Γενοκτονίας των Ελλήνων του Πόντου: Τι σημαίνει πραγματικά;

31/07/2026 - 7:57μμ
(Φωτ.: Americanimmigrantstories/Facebook)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Η οικογένεια Γκαζαριάν στη Βοστώνη του 1908 – Μια φωτογραφία-ντοκουμέντο λίγο πριν τη Γενοκτονία των Αρμενίων

31/07/2026 - 1:35μμ
Εξόριστοι μεταφέρονται (στην καλύτερη περίπτωση) σε βαγόνια εμπορικών τρένων (πηγή: Βιβλιοθήκη του Κογκρέσου)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Ιούλιος 1921: Η έκθεση που κατέγραψε τις πορείες θανάτου Ελλήνων εξορίστων

28/07/2026 - 9:07μμ
Άποψη από τους εσωτερικούς και εξωτερικούς χώρους στο Προεδρικό Μέγαρο (φωτ.: ΑΠΕ-ΜΠΕ/ Προεδρία της Δημοκρατίας/Θοδωρής Μανωλόπουλος)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Ραντεβού στο Προεδρικό Μέγαρο με φόντο τις διεθνείς εξελίξεις για τη Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου

27/07/2026 - 9:19πμ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ
Ναυτεμπορική TV

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

(Φωτ. αρχείου: EUROKINISSI / Γιώργος Κονταρίνης)

Βέροια: Σε πνιγμό οφείλεται ο θάνατος της 18χρονης στους Καταρράκτες Δερματά

51 δευτερόλεπτα πριν
(Φωτ.: EUROKINISSI)

Conference League: Με δύσκολα ταξίδια η κλήρωση του Παναθηναϊκού

29 λεπτά πριν
(Φωτ.: EUROKINISSI / Klodian Lato)

Europa League: Καλή η κλήρωση για τον Ολυμπιακό – Στα βαθιά ο ΟΦΗ

57 λεπτά πριν
(Φωτ.: EUROKINISSI / Μιχάλης Παπανικολάου)

Δημήτρης Κόκοτας: Το τελευταίο αντίο στον αγαπημένο τραγουδιστή είπαν συγγενείς, φίλοι και απλός κόσμος

1 ώρα πριν
(Φωτ.: Χριστίνα Κωνσταντάκη)

Γλυπτά του Παρθενώνα: Αλλάζει στάση ο Άντι Μπέρναμ – «Θέμα του Βρετανικού Μουσείου» λέει τώρα

2 ώρες πριν
(Φωτ. αρχείου: EUROKINISSI / Τατιάνα Μπόλαρη)

Πυρκαγιές: Τέσσερις συλλήψεις σε Αθήνα, Καλαμάτα, Εύβοια και Χίο

2 ώρες πριν
pontosnews.gr

Ειδήσεις και άρθρα για τον Πόντο και τη Μ. Ασία, αλλά και την επικαιρότητα στην Ελλάδα, τον Κόσμο και την Ομογένεια. Πλούσια θεματολογία ποικίλης ύλης με έμφαση σε πολιτιστικά δρώμενα.

Copyright © 2025 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

  • TAYTOTHTA
  • ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
  • ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ
  • ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • VIDEOS
  • ΚΥΠΡΟΣ
  • ΟΜΟΓΕΝΕΙΑ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΠΕΡΙΕΡΓΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΠΙΣΤΗ
  • ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
  • ΤΑΞΙΔΙ
  • ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ
  • PONTOS BLOG

Copyright © 2024 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

Ναυτεμπορική TV
Ναυτεμπορική TV