Με το δημοτικό τραγούδι «αητέντς επεριπέτανεν» που όπως σημειώνει αποτελεί σύμβολο εμψύχωσης και εγρήγορσης των Ελλήνων του Πόντου αναφέρεται στην επέτειο της Γενοκτονίας το Εθνικό Ιστορικό Μουσείο – National Historical Museum.
Η ανάρτηση με τους στίχους του τραγουδιού στα ποντιακά και στα νέα ελληνικά συνοδεύεται από μια φωτογραφία-ντοκουμέντο με αρματωμένους ζιπκλαλίδες στην οποία αναγράφεται: «Και εμείς Έλληνες είμαστε. Τη συγγένειά μας με τον Διγενή Ακρίτα και τον Δαυίδ Κομνηνό με «εγωισμό» (υπερηφάνεια) λέμε».
«Αητέντς επεριπέτανεν»
Αϊτέντς επαραπέτανεν ψηλά σα επουράνια, ούι αμάν αμάν,
ψηλά σα επουράνια, ούι αμάν αμάν, ούι αμάν αμάν.
Και τα τσαγκία τ’ κόκκινα και το τσαρκούλ’ ατ’ μαύρον
κι εβάστανεν σα κάντζια του παλικαρί’ βραχιόναν.
– Αϊτέ μ’ για δώσ’ μ’ ας σο κρατείς, για πέει με ν-όθεν κείται.
– Ας σο κρατώ ‘κί δίγω σε, άρ’ όθεν κείται λέγω.
Ακεί σο πέραν το ραχίν , σ’ ελάτεα ‘πεκεί μέρος
Τραντέλλεναν εσκότωσαν και κείται ματωμένος.
Μαύρα πουλία τρώγν’ ατόν και ν-άσπρα τριυλίσκουν.
Φατέστεν πούλια μ’, φάτεστεν, φατέστεν τον καρίπην,
σην θάλασσαν κολυμπετής, σ’ ομάλεα πεχλιβάνος,
σον πόλεμον Τρισέλλενας, Ρωμαίικον παλικάριν.
(δημοτικό τραγούδι)
Απόδοση στα νέα ελληνικά:
Ένας αετός πετούσε ψηλά – Ψηλά στον ουρανό
Είχε κόκκινα πόδια και η άκρη του ήταν μαύρη
Στα νύχια του κρατούσε τα χέρια ενός παλικαριού
Αητέ για δώσε μου αυτό που κρατάς – πες μου πού είναι το υπόλοιπο σώμα
Δεν θα στο δώσω το υπόλοιπο είναι εκεί κάτω
Εκεί πέρα στα δάση εκεί που είναι τα έλατα
Τον τρώνε μαύρα πουλιά και τον περιτριγυρίζουν άσπρα
Φάτε πουλιά μου φάτε φάτε τον καρύπη
Που κολυμπάει στη θάλασσα και παλεύει στα δάση
Στον πόλεμο τριάντα φορές Έλληνας παλικάρι του Πόντου.
Πηγή:
Εθνικό Ιστορικό Μουσείο | Φωτογραφικό Αρχείο
© Ιστορική και Εθνολογική Εταιρεία της Ελλάδος
