pontosnews.gr
Σάββατο, 30/05/2026
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
pontosnews.gr
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων

Ευθύμιος Αγριτέλης, επίσκοπος Ζήλων (1876-1921)

Εθνοϊερομάρτυρας, βοηθός του μητροπολίτη Γερμανού Καραβαγγέλη

4/02/2023 - 1:29μμ
Ο επίσκοπος Ζήλων Ευθύμιος Αγριτέλης (πίνακας στο Εθνικό Ιστορικό Μουσείο· πηγή: greekencyclopedia.com)

Ο επίσκοπος Ζήλων Ευθύμιος Αγριτέλης (πίνακας στο Εθνικό Ιστορικό Μουσείο· πηγή: greekencyclopedia.com)

Κοινοποίηση στο FacebookΜοιράσου το στο TwitterΜοιράσου το στο Whatsapp

Γεννήθηκε στο χωριό Παράκοιλα της Λέσβου στις 6 Ιουλίου 1876 με το όνομα Ευστράτιος Αγριτέλης (ή Αγριτέλλης). Σε ηλικία 9 ετών οι γονείς του τον αφιέρωσαν στη Μονή Λειμώνος κοντά στην Καλλονή, όπου ο ηγούμενος αρχιμανδρίτης Άνθιμος Γεωργιέλλης του έδωσε το όνομα Ευθύμιος.

Το 1889 γράφτηκε στη Λειμωνιάδα Σχολή της μονής, όπου έλαβε εγκύκλιες σπουδές ως το 1892. Το 1900 αναχώρησε με υποτροφία της μονής Λειμώνος για την Κωνσταντινούπολη, όπου σπούδασε στη Θεολογική Σχολή της Χάλκης και χειροτονήθηκε διάκονος. Μετά την αποφοίτησή του διορίστηκε διευθυντής της Λειμωνιάδας Σχολής και ιεροκήρυκας της επαρχίας Μήθυμνας.

Το 1910 χειροτονήθηκε πρεσβύτερος και διατέλεσε ως το 1912 πρωτοσύγκελος Μήθυμνας. Στις 27 Ιουλίου 1912, και αφού στο μεταξύ είχε προσληφθεί ως γενικός αρχιερατικός επίτροπος του μητροπολίτη Αμάσειας Γερμανού Καραβαγγέλη, χειροτονήθηκε επίσκοπος Ζήλων στον δυτικό Πόντο.

Ενάρετος και δραστήριος, κυβέρνησε με ένθερμο ζήλο και πατριωτισμό τη μεγάλη μητρόπολη της Αμάσειας. Στα δέκα χρόνια της αρχιερατείας του παρουσίασε πραγματικά πληθωρικό έργο.

Οι συνθήκες διαβίωσης του ελληνισμού του Πόντου την εποχή εκείνη ήταν εξαιρετικά τραγικές, εξαιτίας των σκληρών και φανατικών διωγμών των Τούρκων. Με την παρουσία του όμως αφύπνιζε και τόνωνε το εθνικό και θρησκευτικό συναίσθημα των κατοίκων της περιοχής.

Με το ξέσπασμα του Α’ Παγκόσμιου Πολέμου ο Τούρκος Εμβέρ Πασάς έδωσε εντολή κατάταξης σε όλους τους Οθωμανούς πολίτες για πόλεμο κατά των Ρώσων. Πολλοί Παφραίοι, με προτροπή του Ευθύμιου, αρνήθηκαν να καταταγούν στον τουρκικό στρατό και βγήκαν στα βουνά, όπου δημιούργησαν αντάρτικα ένοπλα τμήματα.

Οι Τούρκοι τους κατεδίωκαν σαν λιποτάκτες, ιδιαίτερα στην περιοχή της Πάφρας και της Σαμψούντας. Ο Ευθύμιος οδοιπορούσε αδιάκοπα από ενορία σε ενορία, συχνά υπό καταδίωξη και κίνδυνο σύλληψης, χωρίς να λογαριάζει πείνα, αρρώστιες και κακουχίες, για να βοηθήσει, να εμψυχώσει και να στηρίξει τους Έλληνες.

Οι Τούρκοι για λόγους στρατηγικούς είχαν αποφασίσει την εκτόπιση των χριστιανικών πληθυσμών Αρμενίων και Ελλήνων του παραθαλάσσιου Πόντου στο εσωτερικό της Ανατολής. Οι διωγμοί ήταν στην ημερήσια διάταξη, και ο Ευθύμιος ήταν υποχρεωμένος –καθώς ο μητροπολίτης Γερμανός απουσίαζε συχνά– να φροντίζει και να διευθετεί όλες τις υποθέσεις των χριστιανών.

Είχε πολιτική ευστροφία. Ήταν ο νους και η ψυχή των αντάρτικών ομάδων του Νεπιέν Νταγ και κατ’ επέκταση όλων των ανταρτικών σωμάτων του Ταφσάν Νταγ, Αγιού Τεπέ κτλ., που είχαν ιδρυθεί από τον Καραβαγγέλη και ο αριθμός τους ανέρχονταν στους περίπου 20.000 αντάρτες.

Το 1917 ανέλαβε ηγετικό ρόλο σε ένοπλες ομάδες ανταρτών, κατευθύνοντάς τες κατά του τουρκικού στρατού και των τσετών, που δρούσαν ως μισθοφόροι των Τούρκων κατά των Ελλήνων.

Στις 15 Αυγούστου 1919 συγκέντρωσε 12.000 αντάρτες έξω από την κωμόπολη Τσασούρ, νότια της Πάφρας, με επικεφαλής τον οπλαρχηγό Κυριάκο Παπαδόπουλο (παππού του Κοτζά Αναστάς), με αποτέλεσμα την ολοσχερή καταστροφή της πόλης και τον αφανισμό των Τούρκων ενόπλων. Από εκείνη τη μέρα οι Τούρκοι τον καταζητούσαν ζωντανό ή νεκρό, θεωρώντας τον αρχηγό των ανταρτών του δυτικού Πόντου.

Στις 21 Ιανουαρίου 1921 συνελήφθη με πολλούς άλλους προκρίτους της Αμάσειας και φυλακίστηκε . Στη φυλακή της Σούγιας υπέφερε φρικτά βασανιστήρια, και εξαντλημένος από τις κακουχίες και τις στερήσεις πέθανε στις 29 Μαΐου του 1921.

Οι φύλακες πέταξαν στα σκουπίδια το σώμα του, το οποίο πιστοί περιμάζεψαν και έθαψαν κρυφά στο προαύλιο της Αγίας Τριάδας. Οι άλλοι συγκρατούμενοί του –μεταξύ των οποίων και ο Πλάτων Αϊβαζίδης–, συνολικά 174, καταδικάστηκαν σε θάνατο και απαγχονίστηκαν στις 21/9/1921 στην πλατεία της Αμάσειας.

Η αγιοκατάταξή του έγινε το 1992 μαζί με τους μάρτυρες Χρυσόστομο Σμύρνης, Προκόπιο Ικονίου, Γρηγόριο Κυδωνιών, Αμβρόσιο Μοσχονησίων και των συν αυτοίς Μικρασιατών νεομαρτύρων. Η μνήμη τους τιμάται τον Σεπτέμβριο, την Κυριακή προ της Υψώσεως του Σταυρού.

Πηγές
• Εγκυκλοπαίδεια του ποντιακού ελληνισμού, εκδ. Μαλλιάρης-Παιδεία, Θεσσαλονίκη.
• el.wikipedia.org/wiki/Επίσκοπος_Ζήλων_Ευθύμιος_Αγριτέλης.

ΚοινοποίησηTweetSend
google news

Ακολουθήστε μας στο Google News

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Τα ντοκουμέντα προέρχονται από τα αρχεία του Πολεμικού Ναυτικού, του Μουσείου Μακεδονικού Αγώνα και του Ιδρύματος «Ε. Βενιζέλος» (εικ.: Γεωργία Βορύλλα)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Ο Πόντιος ναύαρχος που έγινε κατάσκοπος στον Μακεδονικό Αγώνα – Η απίστευτη ζωή του Γεώργιου Κακουλίδη

30/05/2026 - 10:36πμ
Η προτομή του Θεοδοσίου Ρεβελιώτη στην Μπαλακλάβα (πηγή: Σύλλογος Ελλήνων Μόσχας)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Θεοδόσιος Ρεβελιώτης: Ο Έλληνας που έσωσε τη Σεβαστούπολη και έκανε ηρωική απόβαση στην Τραπεζούντα το 1810

26/05/2026 - 10:00πμ
Ο Νικοπολίτης πολιτικός Σταύρος Νικολαΐδης. Αριστερά το ψηφοδέλτιο των εκλογών του 1946 (πηγή φωτογραφιών: xronometro.com. Εικ.: Χριστίνα Κωνσταντάκη)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Σταύρος Νικολαΐδης, ο πολιτικός που δεν ξέχασε ποτέ τον Πόντο – Και βοήθησε να ξεδιψάσει η Αθήνα

15/05/2026 - 9:32πμ
Ο διεθνούς φήμης μουσικός Οδυσσέας Δημητριάδης (φωτ. αρχείου: ΑΠΕ-ΜΠΕ/Οδυσσέας Δημητριάδης)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Οδυσσέας Δημητριάδης: Ο αρχιμουσικός που αρνήθηκε το χρήμα για τη δόξα της τέχνης

28/04/2026 - 9:09μμ
Ο Φωκίων Νέγρης την εποχή που ήταν υπουργός (πηγή: Αρχείο Οικογενείας Θρασύβουλου Ασημάκη Ζαΐμη)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Φωκίων Νέγρης: Ο «αριστοκράτης» επιστήμονας πίσω από τον διασημότερο πεζόδρομο της Αθήνας είχε και ποντιακή ρίζα

13/04/2026 - 8:14μμ
Ο πρώτος Έλληνας κοσμοναύτης Θεόδωρος Γιουρτσίχιν-Γραμματικόπουλος, στο Μουσείο Κοσμοναυτικής στη Μόσχα (VDNKh) (πηγή: TASS / ΑΠΕ-ΜΠΕ)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Θεόδωρος Γιουρτσίχιν-Γραμματικόπουλος: Ο Πόντιος που κατέκτησε το διάστημα

26/03/2026 - 8:33μμ
Η Πολύμνια Παναγιωτίδου περιλαμβανόταν στο «Εθνικόν Ημερολόγιον» του 1900, επιμέλεια Κωνστ. Φ. Σκοκού (Αθήνα)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Πολύμνια Παναγιωτίδου: Η Πόντια που άνοιξε το δρόμο για τις γυναίκες φαρμακοποιούς

10/03/2026 - 10:00μμ
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Δαυίδ Μέγας Κομνηνός: Ο τελευταίος αυτοκράτορας της Τραπεζούντας και νεομάρτυρας της Ρωμιοσύνης

6/03/2026 - 10:35πμ
Φωτογραφία από τη βιντεοσκόπηση του χορού Σέρρα στον Άγιο Παντελεήμονα Μικροδάσους Κιλκίς για την καταλογογράφηση του Πυρρίχιου στο Εθνικό Ευρετήριο Άυλης Πολιτιστικής κληρονομιάς (φωτ.-εικ.: Αλεξία Ιωαννίδου)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Παύλος Τσιλογλανίδης: Οι χοροί μας είναι η ιστορία μας, ο πολιτισμός μας και η παλικαροσύνη μας (Μέρος Β΄)

1/03/2026 - 2:02μμ
Ο Παύλος Τσιλογλανίδης στο γραφείο του (εικ.: Αλεξία Ιωαννίδου)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Παύλος Τσιλογλανίδης: Μισός αιώνας στην υπηρεσία της ποντιακής χορευτικής παράδοσης (Μέρος Α’)

28/02/2026 - 8:29μμ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Αδελφότης Ποντίων «Η Παναγία Γουμερά»: Η Καλλιθέα υποδέχεται την εικόνα και τα ιερά κειμήλια του Πόντου

35 λεπτά πριν
(Φωτ.: ΑΠΕ-ΜΠΕ / Ορέστης Παναγιώτου)

e- ΕΦΚΑ & ΔΥΠΑ: Όλα τα επιδόματα που θα καταβληθούν έως τις 5 Ιουνίου

1 ώρα πριν
(Φωτ. αρχείου: EUROKINISSI)

Επιχείρηση «Θερισμός»: Το «ελληνικό FBI» ξεριζώνει τη μαφία των αγροτικών επιδοτήσεων

2 ώρες πριν
Κόσμος παρακολουθεί εκθέματα και ιστορικά ντοκουμέντα για τη Γενοκτονία των Ποντίων στην έκθεση του καθηγητή Κωνσταντίνου Φωτιάδη, στο σταθμό Μετρό Συντάγματος τον Μάιο του 2016. (φωτ.: ΑΠΕ-ΜΠΕ / Βάλια Καρπούζη)

Όταν τα αρχεία μιλούν: Η παρακαταθήκη του Κωνσταντίνου Φωτιάδη για τη Γενοκτονία των Ποντίων

2 ώρες πριν
Ο Μωυσής Αραβόπουλος (δεύτερος όρθιος από δεξιά) σε φωτογραφία από το αρχείο της ΕΠΜ. Μέλη του Καλλιτεχνικού Οργανισμού Ποντίων Αθηνών (Καλλιθέα) απεικονίζονται μετά από εκδήλωση, περ. 1965. Στη λύρα ο Ιορδάνης. Καθιστοί από δεξιά: Ηλίας Τσιρκινίδης (με γυαλιά) αριστερά του η Ζηνοβία Λιθοξόου (μέλη της διοίκησης) και αριστερά της ο Λουκάς Αγγελίδης. Πάνω όρθιοι από δεξιά: Λευτέρης Σιδηρόπουλος (με μουστάκι) και δίπλα του αριστερά ο Μωυσής Αραβόπουλος (με άσπρο πουκάμισο και γραβάτα). Όρθιος από αριστερά (με γυαλιά) ο Ηλίας Αλβανίδης (πηγή: searchculture.gr/EPontMel)

Μωυσής Αραβόπουλος: Ο ΚΟΠΑ αποχαιρετά έναν από τους πρωτεργάτες του ποντιακού θεάτρου στην Ελλάδα

3 ώρες πριν
(Φωτ. αρχείου: Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη)

Κιλκίς: Εξιχνιάστηκε τηλεφωνική απάτη σε βάρος ηλικιωμένης – Της απέσπασαν χρήματα, λίρες και κοσμήματα συνολικής αξίας 50.000 ευρώ

3 ώρες πριν
pontosnews.gr

Ειδήσεις και άρθρα για τον Πόντο και τη Μ. Ασία, αλλά και την επικαιρότητα στην Ελλάδα, τον Κόσμο και την Ομογένεια. Πλούσια θεματολογία ποικίλης ύλης με έμφαση σε πολιτιστικά δρώμενα.

Copyright © 2025 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

  • TAYTOTHTA
  • ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
  • ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ
  • ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • VIDEOS
  • ΚΥΠΡΟΣ
  • ΟΜΟΓΕΝΕΙΑ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΠΕΡΙΕΡΓΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΠΙΣΤΗ
  • ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
  • ΤΑΞΙΔΙ
  • ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ
  • PONTOS BLOG

Copyright © 2024 pontosnews.gr
Made by minoanDesign