pontosnews.gr
Παρασκευή, 10/04/2026
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
pontosnews.gr
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων

Ευθύμιος Αγριτέλης, επίσκοπος Ζήλων (1876-1921)

Εθνοϊερομάρτυρας, βοηθός του μητροπολίτη Γερμανού Καραβαγγέλη

4/02/2023 - 1:29μμ
Ο επίσκοπος Ζήλων Ευθύμιος Αγριτέλης (πίνακας στο Εθνικό Ιστορικό Μουσείο· πηγή: greekencyclopedia.com)

Ο επίσκοπος Ζήλων Ευθύμιος Αγριτέλης (πίνακας στο Εθνικό Ιστορικό Μουσείο· πηγή: greekencyclopedia.com)

Κοινοποίηση στο FacebookΜοιράσου το στο TwitterΜοιράσου το στο Whatsapp

Γεννήθηκε στο χωριό Παράκοιλα της Λέσβου στις 6 Ιουλίου 1876 με το όνομα Ευστράτιος Αγριτέλης (ή Αγριτέλλης). Σε ηλικία 9 ετών οι γονείς του τον αφιέρωσαν στη Μονή Λειμώνος κοντά στην Καλλονή, όπου ο ηγούμενος αρχιμανδρίτης Άνθιμος Γεωργιέλλης του έδωσε το όνομα Ευθύμιος.

Το 1889 γράφτηκε στη Λειμωνιάδα Σχολή της μονής, όπου έλαβε εγκύκλιες σπουδές ως το 1892. Το 1900 αναχώρησε με υποτροφία της μονής Λειμώνος για την Κωνσταντινούπολη, όπου σπούδασε στη Θεολογική Σχολή της Χάλκης και χειροτονήθηκε διάκονος. Μετά την αποφοίτησή του διορίστηκε διευθυντής της Λειμωνιάδας Σχολής και ιεροκήρυκας της επαρχίας Μήθυμνας.

Το 1910 χειροτονήθηκε πρεσβύτερος και διατέλεσε ως το 1912 πρωτοσύγκελος Μήθυμνας. Στις 27 Ιουλίου 1912, και αφού στο μεταξύ είχε προσληφθεί ως γενικός αρχιερατικός επίτροπος του μητροπολίτη Αμάσειας Γερμανού Καραβαγγέλη, χειροτονήθηκε επίσκοπος Ζήλων στον δυτικό Πόντο.

Ενάρετος και δραστήριος, κυβέρνησε με ένθερμο ζήλο και πατριωτισμό τη μεγάλη μητρόπολη της Αμάσειας. Στα δέκα χρόνια της αρχιερατείας του παρουσίασε πραγματικά πληθωρικό έργο.

Οι συνθήκες διαβίωσης του ελληνισμού του Πόντου την εποχή εκείνη ήταν εξαιρετικά τραγικές, εξαιτίας των σκληρών και φανατικών διωγμών των Τούρκων. Με την παρουσία του όμως αφύπνιζε και τόνωνε το εθνικό και θρησκευτικό συναίσθημα των κατοίκων της περιοχής.

Με το ξέσπασμα του Α’ Παγκόσμιου Πολέμου ο Τούρκος Εμβέρ Πασάς έδωσε εντολή κατάταξης σε όλους τους Οθωμανούς πολίτες για πόλεμο κατά των Ρώσων. Πολλοί Παφραίοι, με προτροπή του Ευθύμιου, αρνήθηκαν να καταταγούν στον τουρκικό στρατό και βγήκαν στα βουνά, όπου δημιούργησαν αντάρτικα ένοπλα τμήματα.

Οι Τούρκοι τους κατεδίωκαν σαν λιποτάκτες, ιδιαίτερα στην περιοχή της Πάφρας και της Σαμψούντας. Ο Ευθύμιος οδοιπορούσε αδιάκοπα από ενορία σε ενορία, συχνά υπό καταδίωξη και κίνδυνο σύλληψης, χωρίς να λογαριάζει πείνα, αρρώστιες και κακουχίες, για να βοηθήσει, να εμψυχώσει και να στηρίξει τους Έλληνες.

Οι Τούρκοι για λόγους στρατηγικούς είχαν αποφασίσει την εκτόπιση των χριστιανικών πληθυσμών Αρμενίων και Ελλήνων του παραθαλάσσιου Πόντου στο εσωτερικό της Ανατολής. Οι διωγμοί ήταν στην ημερήσια διάταξη, και ο Ευθύμιος ήταν υποχρεωμένος –καθώς ο μητροπολίτης Γερμανός απουσίαζε συχνά– να φροντίζει και να διευθετεί όλες τις υποθέσεις των χριστιανών.

Είχε πολιτική ευστροφία. Ήταν ο νους και η ψυχή των αντάρτικών ομάδων του Νεπιέν Νταγ και κατ’ επέκταση όλων των ανταρτικών σωμάτων του Ταφσάν Νταγ, Αγιού Τεπέ κτλ., που είχαν ιδρυθεί από τον Καραβαγγέλη και ο αριθμός τους ανέρχονταν στους περίπου 20.000 αντάρτες.

Το 1917 ανέλαβε ηγετικό ρόλο σε ένοπλες ομάδες ανταρτών, κατευθύνοντάς τες κατά του τουρκικού στρατού και των τσετών, που δρούσαν ως μισθοφόροι των Τούρκων κατά των Ελλήνων.

Στις 15 Αυγούστου 1919 συγκέντρωσε 12.000 αντάρτες έξω από την κωμόπολη Τσασούρ, νότια της Πάφρας, με επικεφαλής τον οπλαρχηγό Κυριάκο Παπαδόπουλο (παππού του Κοτζά Αναστάς), με αποτέλεσμα την ολοσχερή καταστροφή της πόλης και τον αφανισμό των Τούρκων ενόπλων. Από εκείνη τη μέρα οι Τούρκοι τον καταζητούσαν ζωντανό ή νεκρό, θεωρώντας τον αρχηγό των ανταρτών του δυτικού Πόντου.

Στις 21 Ιανουαρίου 1921 συνελήφθη με πολλούς άλλους προκρίτους της Αμάσειας και φυλακίστηκε . Στη φυλακή της Σούγιας υπέφερε φρικτά βασανιστήρια, και εξαντλημένος από τις κακουχίες και τις στερήσεις πέθανε στις 29 Μαΐου του 1921.

Οι φύλακες πέταξαν στα σκουπίδια το σώμα του, το οποίο πιστοί περιμάζεψαν και έθαψαν κρυφά στο προαύλιο της Αγίας Τριάδας. Οι άλλοι συγκρατούμενοί του –μεταξύ των οποίων και ο Πλάτων Αϊβαζίδης–, συνολικά 174, καταδικάστηκαν σε θάνατο και απαγχονίστηκαν στις 21/9/1921 στην πλατεία της Αμάσειας.

Η αγιοκατάταξή του έγινε το 1992 μαζί με τους μάρτυρες Χρυσόστομο Σμύρνης, Προκόπιο Ικονίου, Γρηγόριο Κυδωνιών, Αμβρόσιο Μοσχονησίων και των συν αυτοίς Μικρασιατών νεομαρτύρων. Η μνήμη τους τιμάται τον Σεπτέμβριο, την Κυριακή προ της Υψώσεως του Σταυρού.

Πηγές
• Εγκυκλοπαίδεια του ποντιακού ελληνισμού, εκδ. Μαλλιάρης-Παιδεία, Θεσσαλονίκη.
• el.wikipedia.org/wiki/Επίσκοπος_Ζήλων_Ευθύμιος_Αγριτέλης.

ΚοινοποίησηTweetSend
google news

Ακολουθήστε μας στο Google News

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Ο πρώτος Έλληνας κοσμοναύτης Θεόδωρος Γιουρτσίχιν-Γραμματικόπουλος, στο Μουσείο Κοσμοναυτικής στη Μόσχα (VDNKh) (πηγή: TASS / ΑΠΕ-ΜΠΕ)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Θεόδωρος Γιουρτσίχιν-Γραμματικόπουλος: Ο Πόντιος που κατέκτησε το διάστημα

26/03/2026 - 8:33μμ
Η Πολύμνια Παναγιωτίδου περιλαμβανόταν στο «Εθνικόν Ημερολόγιον» του 1900, επιμέλεια Κωνστ. Φ. Σκοκού (Αθήνα)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Πολύμνια Παναγιωτίδου: Η Πόντια που άνοιξε το δρόμο για τις γυναίκες φαρμακοποιούς

10/03/2026 - 10:00μμ
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Δαυίδ Μέγας Κομνηνός: Ο τελευταίος αυτοκράτορας της Τραπεζούντας και νεομάρτυρας της Ρωμιοσύνης

6/03/2026 - 10:35πμ
Φωτογραφία από τη βιντεοσκόπηση του χορού Σέρρα στον Άγιο Παντελεήμονα Μικροδάσους Κιλκίς για την καταλογογράφηση του Πυρρίχιου στο Εθνικό Ευρετήριο Άυλης Πολιτιστικής κληρονομιάς (φωτ.-εικ.: Αλεξία Ιωαννίδου)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Παύλος Τσιλογλανίδης: Οι χοροί μας είναι η ιστορία μας, ο πολιτισμός μας και η παλικαροσύνη μας (Μέρος Β΄)

1/03/2026 - 2:02μμ
Ο Παύλος Τσιλογλανίδης στο γραφείο του (εικ.: Αλεξία Ιωαννίδου)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Παύλος Τσιλογλανίδης: Μισός αιώνας στην υπηρεσία της ποντιακής χορευτικής παράδοσης (Μέρος Α’)

28/02/2026 - 8:29μμ
Η φωτογραφία του Ελευθέριου Κούση και το απόσπασμα του χειρόγραφού του βρίσκονται στη συλλογή της Επιτροπής Ποντιακών Μελετών (εικ.: Γεωργία Βορύλλα)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Ελευθέριος Κούσης: Ένας λόγιος του Πόντου μέσα στη δίνη του 1918

25/02/2026 - 1:23μμ
Στο μέσο ο Πόντιος ήρωας Φώτης Κοτάνοφ, με τα μετάλλιά του (εικ.: Γεωργία Βορύλλα)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Μικρή Γη, μεγάλη ιστορία: Η απόβαση-θρύλος και ο Πόντιος ήρωας Φώτης Κοτάνοφ

4/02/2026 - 4:23μμ
(Φωτ.: Facebook/Voula Patoulidou)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Βούλα Πατουλίδου για Γιώργο Παρχαρίδη: «Χαιρετώ τον μεγάλο Πόντιο που έδωσε αγώνα ακούραστο για την αναγνώριση της Γενοκτονίας»

3/02/2026 - 8:12μμ
Κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου στη Θεσσαλονίκη, για την ημέρα μνήμης της Γενοκτονίας των Ποντίων, 17 Μαΐου 2012 (φωτ.: MOTIONTEAM / Φανή Τρυψάνη)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Γιώργος Παρχαρίδης: Ένας άνθρωπος που έκανε τη μνήμη πράξη ζωής

3/02/2026 - 12:51μμ
Ο Νικόλαος Λιθοξόος φωτογραφημένος το 1905 στην Τραπεζούντα. Στο φόντο οι τελευταίοι απόφοιτοι του κλασικού τμήματος της Ευαγγελικής Σχολής Σμύρνης, τη σχολική χρονιά 1921-1922 (εικ.: Χριστίνα Κωνσταντάκη)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Νικόλαος Λιθοξόος: Ο δάσκαλος που αναγέννησε την ελληνική παιδεία στον Πόντο και τη Μικρά Ασία

20/01/2026 - 10:00πμ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

(Φωτ.: EUROKINISSI)

Euroleague: Ηττήθηκε στη Βαλένθια και δυσκόλεψε η εξάδα για τον Παναθηναϊκό

5 ώρες πριν
Έξω από τον καθεδρικό ναό Κοιμήσεως Θεοτόκου Νέας Φιλαδέλφειας, Μεγάλη Πέμπτη 9 Απριλίου 2026 (φωτ.: Facebook / Σύνδεσμος Μικρασιατών Ν. Φιλαδέλφειας - Ν. Χαλκηδόνας)

«Όπως οι γιαγιάδες μας»: Ζωντάνεψε το μικρασιατικό έθιμο βαφής αυγών

5 ώρες πριν
Ο Ντόναλντ Τραμπ μιλά σε συνέντευξη Τύπου μετά τη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ στη Χάγη της Ολλανδίας, 25 Ιουνίου 2025 (φωτ.: EPA / Remko de Waal)

Σε δοκιμασία οι σχέσεις ΗΠΑ-ΝΑΤΟ: Στο τραπέζι η αποχώρηση αμερικανικών δυνάμεων από την Ευρώπη

6 ώρες πριν
Γυναίκα περπατά δίπλα σε κατεστραμμένο κτήριο κατοικιών την επομένη ισραηλινού αεροπορικού πλήγματος στη συνοικία Άιν ελ Μρέισα της Βηρυτού, στον Λίβανο. 9 Απριλίου 2026 (φωτ.: EPA / Wael Hamzeh)

Διπλωματική πρωτοβουλία για επαφές Ισραήλ-Λιβάνου σε σκηνικό εύθραυστης εκεχειρίας

6 ώρες πριν
Μεγάλη Πέμπτη στον προσφυγικό ναό του Αγίου Χαραλάμπους στη Χίο λέγεται το μοιρολόι της Παναγιάς (φωτ.: Chiosphotos)

«Στου Επιταφίου το φως»: Το μοιρολόι της Παναγίας που κρατά ζωντανές τις αλησμόνητες πατρίδες

6 ώρες πριν
«Ρωσοτουρκικό Μέτωπο του Καυκάσου. Άποψη της Τραπεζούντας που απελευθερώθηκε από τους Τούρκους» αναγράφεται στη λεζάντα της εικόνας που δημοσιεύτηκε στο εβδομαδιαίο περιοδικό της προεπαναστατικής Ρωσίας «Niva» (τευχ. 25), το 1916, στην Αγία Πετρούπολη (πηγή: public domain/ commons.wikimedia.org)

Μαρτυρία Μαρίας Τσιναρίδου: Μεγάλη Πέμπτη μπήκανε οι Ρώσοι στ’ Αμπέλια… για μας είχε αναστηθεί ο Χριστός

7 ώρες πριν
pontosnews.gr

Ειδήσεις και άρθρα για τον Πόντο και τη Μ. Ασία, αλλά και την επικαιρότητα στην Ελλάδα, τον Κόσμο και την Ομογένεια. Πλούσια θεματολογία ποικίλης ύλης με έμφαση σε πολιτιστικά δρώμενα.

Copyright © 2025 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

  • TAYTOTHTA
  • ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
  • ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ
  • ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • VIDEOS
  • ΚΥΠΡΟΣ
  • ΟΜΟΓΕΝΕΙΑ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΠΕΡΙΕΡΓΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΠΙΣΤΗ
  • ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
  • ΤΑΞΙΔΙ
  • ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ
  • PONTOS BLOG

Copyright © 2024 pontosnews.gr
Made by minoanDesign