pontosnews.gr
Παρασκευή, 20/11/2026
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
pontosnews.gr
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων

Ποιος ήταν ο Σανταίος Γεώργιος Πατσακίδης που πέρασε από το Βατούμ και κατέληξε στη Δράμα

Για τον «Πάτσακον τον τραβωδιάνον» γράφει ο Δημήτρης Πιπερίδης

4/07/2021 - 7:44μμ
Άποψη της σημερινής Σάντας, όπου το 1875 γεννήθηκε ο Γεώργιος Πατσακίδης (φωτ.: wikimapia.org)

Άποψη της σημερινής Σάντας, όπου το 1875 γεννήθηκε ο Γεώργιος Πατσακίδης (φωτ.: wikimapia.org)

Κοινοποίηση στο FacebookΜοιράσου το στο TwitterΜοιράσου το στο Whatsapp
Στηρίξτε το Pontos News Επιλέξτε μας ως προτιμώμενη πηγή στην Αναζήτηση Google
Προσθήκη πηγής

Οι παλαιοί λυράρηδες, εκείνοι της πατρίδας, ήταν αναμφίβολα αδικημένοι υπό την έννοια ότι δεν γνώρισαν ποτέ ούτε τη δόξα ούτε τις οικονομικές απολαβές των σημερινών. Από μια άποψη όμως ήταν και τυχεροί, διότι το όνομά τους πέρασε στην ιστορία. Οι πραγματικά αδικημένοι ήταν οι τραγουδιστές, και κυρίως οι τραγουδοποιοί της πατρίδας. Αυτοί που δημιούργησαν πολλά από τα τραγούδια που τραγουδούμε σήμερα και που το όνομά τους ξεχάστηκε πολύ πιο γρήγορα απ’ ό,τι τα δημιουργήματά τους. Μακάρι να μπορούσαμε να τους ανακαλύψουμε όλους, έναν προς έναν, και να τους δώσουμε τη θέση που τους αξίζει στο πάνθεο των σκαπανέων της ποντιακής μουσικής.

Για έναν ωστόσο που γνωρίζω, νιώθω υποχρεωμένος να μιλήσω…

Θυμάμαι ότι εκείνα τα πρώτα χρόνια που μάθαινα λύρα στο καφενείο του χωριού μου, αν με πλησίαζε κανένας γέρος την ώρα που έπαιζα, η πιο πιθανή παραγγελιά του θα ήταν: «παίξον τη Πατσάκονος…». Και δεν εννοούσε κάτι άλλο παρά εκείνον τον παλιό σαντέικο σκοπό, που εμείς οι νεότεροι αποκαλούμε σήμερα «’ς σο χάραμαν τ’ Ανατολής» (από το στίχο με τον οποίο το αποτύπωσε στη δισκογραφία ο Χρύσανθος).

Ο Γεώργιος Πατσακίδης

Ποιος ήταν όμως αυτός ο Πάτσακος;

Ο Γεώργιος Πατσακίδης, «ο Πάτσακον ο τραβωδιάνον», γεννήθηκε το 1875 στην ενορία Ισχανάντων. Ήταν ένας από τους δύο ξακουστούς τραγουδοποιούς της Σάντας (ο άλλος ήταν ο Γεώργιος Λαμπριανίδης, ο «Γιωρίκας τη Γοργόρ’ τη Κώττα» από την ενορία Πιστοφάντων). Ενώ όμως ο Λαμπριανίδης έμεινε στην ιστορία κυρίως για τις τραγουδιστικές του ικανότητες (και δευτερευόντως για τις τραγικές προσωπικές του περιπέτειες, τις οποίες τραγούδησε με τρόπο συγκλονιστικό), ο Πάτσακος έμεινε στην ιστορία κυρίως για το καθαυτό στιχουργικό ταλέντο του.

Σε αυτόν ανήκουν πολλά γνωστά τραγούδια, που τραγουδιούνται ακόμη και σήμερα, με πρώτο και καλύτερο ένα που θεωρείται ακόμη και σήμερα ως το ομορφότερο ίσως ποντιακό ερωτικό τραγούδι.

Κι ας μη θυμάται κανείς πλέον ότι είναι δικό του. Οι στίχοι του είναι οι ακόλουθοι:

Κορτσόπον ασπροκόκκικον, ο πρόσωπο σ’ φωτάζει
κι όσα τερώ σον πρόσωπο σ’, έρται μ’ η γης τρομάζει.

Η εμορφάδα σ’ έν’ πολλά και με το περισσόν-ι
κι η ασπροκοκκινιάδα σου εδέβεν το χρυσόν-ι.

Εγαντούρεψες το Θεόν κι όλια εσέν εδέκεν
κι όλια τ’ άλλα τα κόρτσοπα πουγαλεμένα εφέκεν.

Κι όλ’ έρχουνταν για να τερούν τ’ εσά τα εμορφάδας
δώσ’ κι εκεινούς πα ας χαίρουνταν κι ας είν’ με τα παράδας.

Απ’ ολίγον δώσ’ κι ατουνούς κι ας παίρν’ ατειν μουράτια,
κι εσύ πα γουρταρεύκεσαι ας ολονών τ’ ομμάτια…

Και μη βιαστείτε να πείτε «μα αυτό το ξέρω, είναι του Χρύσανθου…». Είναι πράγματι του Χρύσανθου, υπό την έννοια ότι ο Χρύσανθος το τραγούδησε –και μάλιστα εκπληκτικά– πάνω σε έναν πολύ όμορφο σκοπό με τη συνοδεία της λύρας του Γιωργούλη Κουγιουμτζίδη. Με τη διαφορά ότι ο πραγματικός δημιουργός του τραγουδιού είχε προλάβει να το δημοσιεύσει το 1904 στην Τραπεζούντα υπό τον τίτλο «Ύμνος εις την ομορφιάν».

Ο Χρύσανθος απλώς το ανακάλυψε, το τραγούδησε και του χάρισε την αιωνιότητα…

Για την ιστορία, ο Γεώργιος Πατσακίδης δεν κάθισε πολύ στη Σάντα. Σχετικά νέος έφυγε με την οικογένειά του για το Βατούμ. Το 1930 ήρθε στην Ελλάδα κι εγκαταστάθηκε στο Νευροκόπι της Δράμας. Για ένα διάστημα εξέδιδε προπολεμικά στη Δράμα τον Σκαλίτα, τη μοναδική ποντιακή σατιρική εφημερίδα που εκδόθηκε στον ελλαδικό χώρο. Στα λίγα μόνο φύλλα που πρόλαβε να κυκλοφορήσει, δημοσίευσε καταπληκτικά σατιρικά –και όχι μόνο– ποιήματα και τραγούδια του, κάποια από τα οποία αργότερα έγιναν επιτυχίες από καλλιτέχνες που είχαν την τύχη να τα ανακαλύψουν. Τα μοναδικά σωζόμενα φύλλα αυτής της καταπληκτικής εφημερίδας βρίσκονταν στα χέρια του μεγάλου λαογράφου μας Σίμου Λιανίδη, όπου τα είδα κι εγώ κάποτε, όταν ήμουν μαθητής του Λυκείου. Μετά το θάνατό του δεν ξέρω τι απέγιναν…

Ο Γεώργιος Πατσακίδης, ο «Πάτσακον ο τραβωδιάνον», πέθανε το 1944 κατά τη διάρκεια της Κατοχής στη Νέα Σάντα Κιλκίς, όπου κατέφυγε με την οικογένειά του για να αποφύγει τη βουλγαρική κατοχή που επικρατούσε στη Δράμα.

Δημήτρης Πιπερίδης

  • Πηγή: facebook / Dimitris Piperidis.
ΚοινοποίησηTweetSend
google news

Ακολουθήστε μας στο Google News

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Ο Βαλέριος Κερδεμελίδης, αργυρός ολυμπιονίκης με την ομάδα ενόργανης γυμναστικής της ΕΣΣΔ στη Ρώμη το 1960 (πηγή: Ρωσική Ομοσπονδία Γυμναστικής / RusGreek)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Βαλέριος Κερδεμελίδης: Ο γιος ενός Έλληνα της Κριμαίας που έγινε ολυμπιονίκης με την ΕΣΣΔ

18/11/2026 - 9:06μμ
O Αδάμ Μοριάνοφ με τις μαθήτριές του. Αριστερά η κόρη του Σόνια (πηγή: athensvoice.gr)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Αδάμ Μοριάνοφ: Ο άγνωστος ιδρυτής του ελληνικού κλασικού μπαλέτου με καταγωγή από τα Σούρμενα του Πόντου

15/11/2026 - 9:19μμ
Ο Εμμανουήλ Εμμανουηλίδης. Σύνθεση αυθεντικών αρχειακών τεκμηρίων· προσωπογραφία: Αρχείο Τουρκικής Εθνοσυνέλευσης, μέσω Serhan Kemal Saygı· έγγραφα: Αρχείο Ελευθερίου Βενιζέλου / Μουσείο Μπενάκη
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Εμμανουήλ Εμμανουηλίδης: Από τη Βουλή των Νεότουρκων στον αγώνα για τα σπίτια των Μικρασιατών προσφύγων

11/11/2026 - 5:52μμ
(Φωτ: ΕΠΜ. Εικ.: ΧΚ)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Πόλυς Χάιτας (1901-1987): Ένας πιστός υπηρέτης του ποντιακού θεάτρου – Το χέρι του έγραψε το στίχο «Και λες, και κλαις, και χάρεσαι…», για την ποντιακή λύρα

7/11/2026 - 9:19μμ
Σύνθεση ΑΙ του παλιού κτηρίου του Πανεπιστημίου Μόσχας με την εικόνα του Ιβάν Μελισσηνού
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Ιβάν Μελισσηνός: Ο Έλληνας εκπαιδευτικός και εκκλησιαστικός αναμορφωτής της Ρωσίας

16/10/2026 - 10:19πμ
(Φωτ.: Λωξάντρα/Facebook)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Μπέτυ Βαλάση: Έφυγε από τη ζωή η τηλεοπτική «Λωξάντρα» που κουβαλούσε τη Μικρά Ασία στην ψυχή της – Ο έρωτας ζωής με τον Τίτο Βανδή και η βαθιά φιλία με τη Μελίνα Μερκούρη

15/10/2026 - 2:43μμ
Ο Στάθης Τομπούλης, ή King Stassi
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Στάθης Τομπούλης: Ο Κοτυωρίτης που κατέκτησε τη Γερμανία (και τον Μπίσμαρκ) με τη χαβανέζικη κιθάρα του – Ένας ξεχασμένος διεθνής Πόντιος

15/10/2026 - 10:18πμ
(Εικ.: Χριστίνα Κωνσταντάκη)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Ηρακλής Κοκοζίδης: Μια μεγάλη μορφή του ποντιακού πολιτισμού – Πρωτοπόρος στο θέατρο, ομοτράπεζος του Γώγου Πετρίδη και του Οδυσσέα Δημητριάδη στο τραγούδι

14/10/2026 - 8:02μμ
Ο Πολυχρόνης Ενεπεκίδης σε σύνθεση με τη σελίδα τίτλου της μελέτης του «Οι διωγμοί των Ελλήνων του Πόντου (1908-1918)», που εκδόθηκε στην Αθήνα το 1962 (σύνθεση: pontosnews.gr)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Πολυχρόνης Ενεπεκίδης: Ο ιστορικός που ξεκίνησε από την Αμισό και «ξεκλείδωσε» τα μυστικά αρχεία της Ευρώπης

12/10/2026 - 4:44μμ
Ο Εφίμ Χαραμπέτ και η αυτοπροσωπογραφία του σε μετάλλιο, έργο του 1989. Φωτογραφική σύνθεση (πηγή αυτοπροσωπογραφίας: Μουσείο Πούσκιν)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Εφίμ Χαραμπέτ, ο Έλληνας γλύπτης από τη Μαριούπολη

8/10/2026 - 9:57πμ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ
Ναυτεμπορική TV

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Με αφορμή τη γυναικοκτονία της 61χρονης γυναίκας έγινε συγκέντρωση διαμαρτυρίας στο Θησείο (φωτ.: Τατιάνα Μπόλαρη/ EUROKINISSI)

Θησείο: Ποινική δίωξη για ανθρωποκτονία από πρόθεση στον 63χρονο για τον θάνατο της συζύγου του

25 λεπτά πριν
Ζάφος Ξαγοράρης, «Η φιλόξενη πύλη, 2017», υπαίθρια ηχητική εγκατάσταση, documenta 14, Κάσελ. Καλλιτεχνικός διευθυντής ο Adam Szymczyk και σύμβουλος επιμέλειας η Κατερίνα Τσέλου
(φωτ.: Κατερίνα Στεφανιδάκη/ facebook.com/goetheinstitut.athen?locale=el_GR)

Διεθνές συνέδριο για τους Έλληνες στο Γκέρλιτς στο Goethe-Institut Athen

1 ώρα πριν
Ο βουλευτής της «Λίστας των Φοιτητών» Αλεξάνταρ Τσούπιτς στην εναρκτήρια συνεδρίαση της Εθνοσυνέλευσης μετά τις βουλευτικές εκλογές της 25ης Οκτωβρίου στο Βελιγράδι της Σερβίας (φωτ.: EPA/ MARKO DJOKOVIC)

Σερβία: Πρόεδρος της Εθνοσυνέλευσης εξελέγη ο Αλεξάνταρ Τσούπιτς – Προκηρύσσονται προεδρικές εκλογές

2 ώρες πριν
Το κτήριο της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) στον Ταύρο (φωτ.: EUROKINISSI / Τατιάνα Μπόλαρη)

ΑΑΔΕ: Εξαρθρώθηκε κύκλωμα φοροδιαφυγής 28 εκατ. ευρώ – 15 συλλήψεις, ανάμεσά τους διευθυντές τραπεζών και λογιστές

2 ώρες πριν
(Φωτ.: EUROKINISSI)

Euroleague: Ξέσπασε στο Κάουνας ο Παναθηναϊκός

2 ώρες πριν
(Φωτ.: facebook.com/GreeceInGeorgia?locale=el_GR)

Γεωργία: Δυναμική ελληνική παρουσία στην Τιφλίδα για την Παγκόσμια Ημέρα Ανεκτικότητας

3 ώρες πριν
pontosnews.gr

Ειδήσεις και άρθρα για τον Πόντο και τη Μ. Ασία, αλλά και την επικαιρότητα στην Ελλάδα, τον Κόσμο και την Ομογένεια. Πλούσια θεματολογία ποικίλης ύλης με έμφαση σε πολιτιστικά δρώμενα.

Copyright © 2025 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

  • TAYTOTHTA
  • ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
  • ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ
  • ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • VIDEOS
  • ΚΥΠΡΟΣ
  • ΟΜΟΓΕΝΕΙΑ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΠΕΡΙΕΡΓΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΠΙΣΤΗ
  • ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
  • ΤΑΞΙΔΙ
  • ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ
  • PONTOS BLOG

Copyright © 2024 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

Ναυτεμπορική TV
Ναυτεμπορική TV