pontosnews.gr
Πέμπτη, 16/04/2026
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
pontosnews.gr
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων

Στα Βουρλά της Μικράς Ασίας μία εβδομάδα πριν από τα Χριστούγεννα η αγορά ήταν το επίκεντρο

Οι ετοιμασίες των Μικρασιατών, όπως τις περιέγραψε η Νίτσα Παραρά-Ευτυχίδου

18/12/2021 - 8:54πμ
Οικογένεια από τα Βουρλά, Στέλιος και Μαργαρίτα Τουρλή με τα παιδιά τους, φωνογραφημένοι στη Σάμο (πηγή: Πάνος Τουρλής)

Οικογένεια από τα Βουρλά, Στέλιος και Μαργαρίτα Τουρλή με τα παιδιά τους, φωνογραφημένοι στη Σάμο (πηγή: Πάνος Τουρλής)

Κοινοποίηση στο FacebookΜοιράσου το στο TwitterΜοιράσου το στο Whatsapp

Μία εβδομάδα πριν τα Χριστούγεννα οι μαγαζάτορες ετοίμαζαν τα μαγαζιά τους σ’ όλες τις γειτονιές, ιδίως αυτά που πουλούσαν τρόφιμα, εδώδιμα, αποικιακά, αλλαντικά και κρεατικά. Τα στόλιζαν με πρασινάδες, κλαδιά από μερσίνες, σχίνα, βάγια, δεντρολίβανα και κρομμύδες από τις εξοχές, ζουμπούλια, κατίμαρα μυρωδάτα, ως και μπλίρες. Βάζανε ακόμα και πρόσθετες λάμπες λουξ, με ασετιλίνη. Τις άναβαν και τη μέρα ακόμα, καθώς τέτοια εποχή οι μέρες ήτανε μουντές, χειμωνιάτικες.

Να δώσουν φως, χαρά της επικείμενης γιορτής. Σωστό πανηγύρι στη Λότζα και στο Τσαρσί. Χαρακτηριστική είναι η φράση «Του σαρανταμέρου η μέρα καλημέρα-καλησπέρα».

Όμως καμιά γυναίκα δεν θα βγει να ψουνίσει από μαγαζί. Θα παραγγείλει ό,τι χρειάζεται στον άντρα της το πρωί, πριν φύγει. Αν είναι από εμπορικό, θα πάει ο μανιφατουριέρης τα είδη στο σπίτι, να διαλέξει αυτή, θα κρατήσει ό,τι της αρέσει, θα τα πληρώσει ο άντρας της. Αν είναι φαγώσιμα (από μπακάλικο ή χασάπικο), θα τα παραγγείλει ο αφέντης στα μαγαζιά και θα του τα πάνε σπίτι του οι παραγιοί ή τα παραγιουδάκια με τα ζεμπίλια.

Συνορίζονταν να αγοράσουν πράμα στην καλύτερη ποιότητα. Αν ήταν φαγώσιμο, «το ακριβότερο έρχεται φτηνότερο» ή «το φτηνό το κρέας τα σκυλιά το τρώνε». Αν ήταν για να φορεθεί και να χαλάσει γρήγορα, λέγανε «Κυριακής χαρά, Δευτέρας λύπη».

Άγνωστος άνδρας με την παραδοσιακή ενδυμασία των Βουρλών (πηγή: Ιστορικό Αρχείο Προσφυγικού Ελληνισμού Δήμου Καλαμαριάς)

Για τον ρεσπέρη, που τέτοια εποχή δεν είχε τίποτα να κάνει στα χωράφια του, ψούνιζε μόνος του από τα μαγαζιά. Πηγαινοερχόταν ευχαρίστως για τα χουσμέτια της γυναίκας του. Σε δουλειά να βρίσκεται. Περνούσε καμιά φορά και απ’ τον καφενέ.

Στη βουρλιώτικη στολή του, με τη βράκα και το ζουνάρι, είχε μαγκωμένα από τη μια μεριά την παραδοσακούλα του και από την άλλη ένα κόκκινο τετράγωνο μαντίλι με δυο άσπρες αραδίτσες ένα γύρο. Του χρησίμευε για τσάντα στα πρόχειρα ψώνια. Έβαζε ό,τι αγόραζε στο μαντίλι. Έδενε δυο-δυο αντικριστά τις άκριες του μαντιλιού κι από κει το κρατούσε.

Όταν πήγαινε σκόπιμα για ψώνια έπαιρνε από το σπίτι του πάνινα σακουλάκια με φακαρόλα στην άκρη, να σουρώνουνε. Ήταν κι αυτά στη νοικοκυροσύνη της γυναίκας. Αν τα ψώνια ήταν πολλά, έπαιρνε κάποιο παιδί του μαζί να τον βοηθήσει.

Το κρέας όμως, στο χαρτί τυλιγμένο, πήγαινε επιδεικτικά στο ένα χέρι με τη χούφτα προς τα πάνω, με το πακέτο. Έλεγε από την πόρτα: «Γυναίκα σ’ ήφερα μια παρτιά κριάσι» κι εκείνη του απαντούσε: «Καλώς τον κουβαλητή μου!»

Τα μαγαζιά δεν είχαν ωράριο. Άνοιγαν με την ανατολή του ήλιου και σφαλούσαν με το λιοβασίλεμα. Για μεσημεριανό φαγητό τους πήγαιναν από τα σπίτια τους φαΐ, με την καστανιά, κάποιο παιδί ή ο παραγιός. Τις Κυριακές επίσης όλα ανοιχτά. Σπάνια να δεις μα­γαζί κλειστό. Κακό σημάδι. Κρέας δεν αγόραζε ο κόσμος σε μεγάλη ποσότητα, αφού όποτε ήθελε, έβρισκε. Δεν υπήρχαν ψυγεία να το διατηρήσουν. Αν ήτανε μεγάλη κακοκαιρία είχανε τον καβουρμά και τις άλλες σοδειές. Γιομάτο το κατώγι.

Στην πατρίδα, τη Μικρασία, δεν συνηθιζόταν τα Χριστούγεννα να ψήνουν γαλοπούλα. Τότε την έλεγαν διάνο, ινδιάνο. Σ’ άλλα μέρη λένε τη γαλοπούλα γάλο, τούρκο ή κούρκο. Να έρθει ξαφνικά μουσαφίρης, θε να σφάξουνε μιαν όρνιθα, μια κότα.

Χριστούγεννα πασχάζανε με βοδινό ή μοσχαρίσιο κρέας που το μαγείρευαν βραστό. Με το ζουμί κάνανε σούπα από ρύζι και αυγολέμονο, «να μαλακώσουν κομμάτι τα μέσα τους», ύστερα από την τρομερή νηστεία.

Βάγια, τα: δάφνες • Κατίμαρα, τα: ζαμπάκια, νάρκισσοι • Μπλίρες, οι: ασημένια ή χρυσά λεπτά ελάσματα σαν κορδέλες. Στόλιζαν μ’ αυτές τις νύφες, αλλά και τα μαγαζιά, ως ένδειξη γιορτής • Λότζα, η: η αγορά στην ελληνική περιοχή του Βουρλά • Τσαρσί, το: η αγορά στην τούρκικη περιοχή, αλλά με μαγαζιά Ελλήνων • Μαλιφατουριέρης, μανιφατουριέρης, ο: υφασματέμπορος • Ρεσπέρης, ο: αμπελουργός, γεωργός • Χουσμέτι, το: θέλημα • Καβουρμάς, ο: τσιγαρισμένο κρέας που φύλαγαν σε κουμνιά για σοδειά το χειμώνα • Μπιτίζω: τελειώνω • Πασχάζανε: έτρωγαν μετά από νηστεία, πρωτοδοκίμαζαν.

Απόσπασμα από το βιβλίο της Νίτσας Παραρά-Ευτυχίδου Χριστουγεννόσχολα, εκδ. Πιτσίλος, Αθήνα 11989.

ΚοινοποίησηTweetSend
google news

Ακολουθήστε μας στο Google News

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Ο Επιτάφιος του Αγίου Δημητρίου στην Πρίγκηπο (πηγή: facebook.com/groups/ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ: Η ΠΟΛΗ ΤΩΝ ΠΟΛΕΩΝ /Ender Pınarbaşı)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Πρίγκηπος: «Η Ζωή εν Τάφω» στον Άγιο Δημήτριο – Παρουσία εκατοντάδων πιστών η Ακολουθία του Επιταφίου

11/04/2026 - 7:49μμ
Ο Βαραββάς στην πυρά, όπως ορίζει το μικρασιατικό έθιμο που αναβιώνει κάθε χρόνο στη Νέα Κίο Αργολίδας τη Μεγάλη Παρασκευή.  10 Απριλίου 2026 (φωτ.: ΑΠΕ-ΜΠΕ / Ευάγγελος Μπουγιώτης)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Νέα Κίος: Το μικρασιατικό έθιμο της καύσης του Βαραββά αναβίωσε τη Μεγάλη Παρασκευή

11/04/2026 - 4:59μμ
Έλληνες στρατιώτες στον Πειραιά κατά την επιστροφή τους από το μικρασιατικό μέτωπο (φωτ.: Συλλογή Π. Πουλίδη / Αρχείο ΕΡΤ)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Μεγάλο Σαββάτο, 1923: Επιστρέφουν στη Μυτιλήνη οι πρώτοι αιχμάλωτοι στρατιώτες από το μέτωπο της Μικράς Ασίας

11/04/2026 - 9:35πμ
Μεγάλη Πέμπτη στον προσφυγικό ναό του Αγίου Χαραλάμπους στη Χίο λέγεται το μοιρολόι της Παναγιάς (φωτ.: Chiosphotos)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

«Στου Επιταφίου το φως»: Το μοιρολόι της Παναγίας που κρατά ζωντανές τις αλησμόνητες πατρίδες

9/04/2026 - 10:48μμ
(Φωτ.: ΑΠΕ-ΜΠΕ / Β. Λωλίδης)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Φώτης Κόντογλου: Ο Εσταυρωμένος του στην παλιά πόλη της Ξάνθης, μια εικόνα ευλάβειας και πίστης

9/04/2026 - 10:58πμ
(Φωτ.: facebook.com/profile.php?id/ Μικρασιατικός Σύλλογος Αγιοπαρασκευούσηδων-Τσεσμελήδων Μυτιλήνης «Το Κιόστε»)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Νέο ΔΣ στον Μικρασιατικό Σύλλογο Αγιοπαρασκευούσηδων-Τσεσμελήδων Μυτιλήνης «Το Κιόστε»

8/04/2026 - 10:32πμ
Ο Ελευθέριος Βενιζέλος μετά την υπογραφή της Συνθήκης της Λωζάννης, στις 24 Ιουλίου 1924 (πηγή: Ίδρυμα της Βουλής των Ελλήνων)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Η μετάφραση των Πρακτικών των Διαπραγματεύσεων των Συνδιασκέψεων στη Λωζάννη (1922-1923) από την Οικουμενική Ομοσπονδία Κωνσταντινουπολιτών – Η έκδοσή τους από τη Βουλή των Ελλήνων

7/04/2026 - 8:22μμ
Νικήτας Κακλαμάνης και Νίκος Ουζούνογλου με τον τόμο που περιλαμβάνει τα πρακτικά των διαπραγματεύσεων και το σχέδιο όρων της Συνθήκης της Λοζάνης (φωτ.: Βουλή των Ελλήνων / Δημήτριος Κλεάνθους)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Λοζάνη: Για πρώτη φορά στα ελληνικά τα πρακτικά που καθόρισαν τη μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή εποχή

7/04/2026 - 4:30μμ
Στο Μνημείο της Πλατείας Ελευθερίας στην Κατερίνη για τη Γενοκτονία του θρακικού ελληνισμού,  Κυριακή 5 Απριλίου 2026 (φωτ.: Δήμος Κατερίνης)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Κατερίνη: Μαζική συμμετοχή στις εκδηλώσεις για τον θρακικό ελληνισμό – Ισχυρό μήνυμα μνήμης

6/04/2026 - 9:44μμ
Εκδηλώσεις μνήμης για τη Γενοκτονία του θρακικού ελληνισμού στο Ναύπλιο την Κυριακή 5 Απριλίου 2026 (φωτ.: ΑΠΕ-ΜΠΕ / Ευάγγελος Μπουγιώτης)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Ναύπλιο: Εκδηλώσεις μνήμης για τον θρακικό ελληνισμό – Στο επίκεντρο το Μαύρο Πάσχα του 1914

6/04/2026 - 5:59μμ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

(Φωτ.: ertnews.gr/Orhan ERKILIC / AFP)

Μακελειό σε σχολείο στην Τουρκία: O 14χρονος που άνοιξε πυρ και σκότωσε 9 ανθρώπους, ήταν θαυμαστής Αμερικανού μακελάρη

7 λεπτά πριν
(Φωτ.: ertnews.gr)

Σε κρίσιμη κατάσταση η Ιρανή φυλακισμένη νομπελίστρια ειρήνης Ναργκίς Μοχαμαντί μετά από καρδιακή προσβολή

35 λεπτά πριν
(Φωτ.: EUROKINISSI / Βασίλης Ρεμπάπης)

Φορολογικές δηλώσεις: Σήμερα η αυτόματη υποβολή από την ΑΑΔΕ – Τι πρέπει να ελέγξετε άμεσα

1 ώρα πριν
Αυγομαχίες 2026 στο Θρυλόριο Ροδόπης, 14 Απριλίου (φωτ.: Facebook / Maron news)

Θρυλόριο Ροδόπης: Οι αυγομαχίες κρατούν ζωντανό το ποντιακό έθιμο

2 ώρες πριν
(Φωτ.: Γιώργος Κονταρίνης/ EUROKINISSI)

Το πρώτο 24ωρο συμπληρώνει στη ΜΕΘ ο Γιώργος Μυλωνάκης, μετά τη ρήξη ανευρύσματος

2 ώρες πριν
(Φωτ.: ΚΙΣΕ)

Βεβήλωσαν το εβραϊκό νεκροταφείο του Βόλου την ημέρα πένθους και μνήμης του Ολοκαυτώματος

2 ώρες πριν
pontosnews.gr

Ειδήσεις και άρθρα για τον Πόντο και τη Μ. Ασία, αλλά και την επικαιρότητα στην Ελλάδα, τον Κόσμο και την Ομογένεια. Πλούσια θεματολογία ποικίλης ύλης με έμφαση σε πολιτιστικά δρώμενα.

Copyright © 2025 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

  • TAYTOTHTA
  • ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
  • ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ
  • ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • VIDEOS
  • ΚΥΠΡΟΣ
  • ΟΜΟΓΕΝΕΙΑ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΠΕΡΙΕΡΓΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΠΙΣΤΗ
  • ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
  • ΤΑΞΙΔΙ
  • ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ
  • PONTOS BLOG

Copyright © 2024 pontosnews.gr
Made by minoanDesign