pontosnews.gr
Κυριακή, 11/01/2026
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
pontosnews.gr
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων

Στα Βουρλά της Μικράς Ασίας μία εβδομάδα πριν από τα Χριστούγεννα η αγορά ήταν το επίκεντρο

Οι ετοιμασίες των Μικρασιατών, όπως τις περιέγραψε η Νίτσα Παραρά-Ευτυχίδου

18/12/2021 - 8:54πμ
Οικογένεια από τα Βουρλά, Στέλιος και Μαργαρίτα Τουρλή με τα παιδιά τους, φωνογραφημένοι στη Σάμο (πηγή: Πάνος Τουρλής)

Οικογένεια από τα Βουρλά, Στέλιος και Μαργαρίτα Τουρλή με τα παιδιά τους, φωνογραφημένοι στη Σάμο (πηγή: Πάνος Τουρλής)

Κοινοποίηση στο FacebookΜοιράσου το στο TwitterΜοιράσου το στο Whatsapp

Μία εβδομάδα πριν τα Χριστούγεννα οι μαγαζάτορες ετοίμαζαν τα μαγαζιά τους σ’ όλες τις γειτονιές, ιδίως αυτά που πουλούσαν τρόφιμα, εδώδιμα, αποικιακά, αλλαντικά και κρεατικά. Τα στόλιζαν με πρασινάδες, κλαδιά από μερσίνες, σχίνα, βάγια, δεντρολίβανα και κρομμύδες από τις εξοχές, ζουμπούλια, κατίμαρα μυρωδάτα, ως και μπλίρες. Βάζανε ακόμα και πρόσθετες λάμπες λουξ, με ασετιλίνη. Τις άναβαν και τη μέρα ακόμα, καθώς τέτοια εποχή οι μέρες ήτανε μουντές, χειμωνιάτικες.

Να δώσουν φως, χαρά της επικείμενης γιορτής. Σωστό πανηγύρι στη Λότζα και στο Τσαρσί. Χαρακτηριστική είναι η φράση «Του σαρανταμέρου η μέρα καλημέρα-καλησπέρα».

Όμως καμιά γυναίκα δεν θα βγει να ψουνίσει από μαγαζί. Θα παραγγείλει ό,τι χρειάζεται στον άντρα της το πρωί, πριν φύγει. Αν είναι από εμπορικό, θα πάει ο μανιφατουριέρης τα είδη στο σπίτι, να διαλέξει αυτή, θα κρατήσει ό,τι της αρέσει, θα τα πληρώσει ο άντρας της. Αν είναι φαγώσιμα (από μπακάλικο ή χασάπικο), θα τα παραγγείλει ο αφέντης στα μαγαζιά και θα του τα πάνε σπίτι του οι παραγιοί ή τα παραγιουδάκια με τα ζεμπίλια.

Συνορίζονταν να αγοράσουν πράμα στην καλύτερη ποιότητα. Αν ήταν φαγώσιμο, «το ακριβότερο έρχεται φτηνότερο» ή «το φτηνό το κρέας τα σκυλιά το τρώνε». Αν ήταν για να φορεθεί και να χαλάσει γρήγορα, λέγανε «Κυριακής χαρά, Δευτέρας λύπη».

Άγνωστος άνδρας με την παραδοσιακή ενδυμασία των Βουρλών (πηγή: Ιστορικό Αρχείο Προσφυγικού Ελληνισμού Δήμου Καλαμαριάς)

Για τον ρεσπέρη, που τέτοια εποχή δεν είχε τίποτα να κάνει στα χωράφια του, ψούνιζε μόνος του από τα μαγαζιά. Πηγαινοερχόταν ευχαρίστως για τα χουσμέτια της γυναίκας του. Σε δουλειά να βρίσκεται. Περνούσε καμιά φορά και απ’ τον καφενέ.

Στη βουρλιώτικη στολή του, με τη βράκα και το ζουνάρι, είχε μαγκωμένα από τη μια μεριά την παραδοσακούλα του και από την άλλη ένα κόκκινο τετράγωνο μαντίλι με δυο άσπρες αραδίτσες ένα γύρο. Του χρησίμευε για τσάντα στα πρόχειρα ψώνια. Έβαζε ό,τι αγόραζε στο μαντίλι. Έδενε δυο-δυο αντικριστά τις άκριες του μαντιλιού κι από κει το κρατούσε.

Όταν πήγαινε σκόπιμα για ψώνια έπαιρνε από το σπίτι του πάνινα σακουλάκια με φακαρόλα στην άκρη, να σουρώνουνε. Ήταν κι αυτά στη νοικοκυροσύνη της γυναίκας. Αν τα ψώνια ήταν πολλά, έπαιρνε κάποιο παιδί του μαζί να τον βοηθήσει.

Το κρέας όμως, στο χαρτί τυλιγμένο, πήγαινε επιδεικτικά στο ένα χέρι με τη χούφτα προς τα πάνω, με το πακέτο. Έλεγε από την πόρτα: «Γυναίκα σ’ ήφερα μια παρτιά κριάσι» κι εκείνη του απαντούσε: «Καλώς τον κουβαλητή μου!»

Τα μαγαζιά δεν είχαν ωράριο. Άνοιγαν με την ανατολή του ήλιου και σφαλούσαν με το λιοβασίλεμα. Για μεσημεριανό φαγητό τους πήγαιναν από τα σπίτια τους φαΐ, με την καστανιά, κάποιο παιδί ή ο παραγιός. Τις Κυριακές επίσης όλα ανοιχτά. Σπάνια να δεις μα­γαζί κλειστό. Κακό σημάδι. Κρέας δεν αγόραζε ο κόσμος σε μεγάλη ποσότητα, αφού όποτε ήθελε, έβρισκε. Δεν υπήρχαν ψυγεία να το διατηρήσουν. Αν ήτανε μεγάλη κακοκαιρία είχανε τον καβουρμά και τις άλλες σοδειές. Γιομάτο το κατώγι.

Στην πατρίδα, τη Μικρασία, δεν συνηθιζόταν τα Χριστούγεννα να ψήνουν γαλοπούλα. Τότε την έλεγαν διάνο, ινδιάνο. Σ’ άλλα μέρη λένε τη γαλοπούλα γάλο, τούρκο ή κούρκο. Να έρθει ξαφνικά μουσαφίρης, θε να σφάξουνε μιαν όρνιθα, μια κότα.

Χριστούγεννα πασχάζανε με βοδινό ή μοσχαρίσιο κρέας που το μαγείρευαν βραστό. Με το ζουμί κάνανε σούπα από ρύζι και αυγολέμονο, «να μαλακώσουν κομμάτι τα μέσα τους», ύστερα από την τρομερή νηστεία.

Βάγια, τα: δάφνες • Κατίμαρα, τα: ζαμπάκια, νάρκισσοι • Μπλίρες, οι: ασημένια ή χρυσά λεπτά ελάσματα σαν κορδέλες. Στόλιζαν μ’ αυτές τις νύφες, αλλά και τα μαγαζιά, ως ένδειξη γιορτής • Λότζα, η: η αγορά στην ελληνική περιοχή του Βουρλά • Τσαρσί, το: η αγορά στην τούρκικη περιοχή, αλλά με μαγαζιά Ελλήνων • Μαλιφατουριέρης, μανιφατουριέρης, ο: υφασματέμπορος • Ρεσπέρης, ο: αμπελουργός, γεωργός • Χουσμέτι, το: θέλημα • Καβουρμάς, ο: τσιγαρισμένο κρέας που φύλαγαν σε κουμνιά για σοδειά το χειμώνα • Μπιτίζω: τελειώνω • Πασχάζανε: έτρωγαν μετά από νηστεία, πρωτοδοκίμαζαν.

Απόσπασμα από το βιβλίο της Νίτσας Παραρά-Ευτυχίδου Χριστουγεννόσχολα, εκδ. Πιτσίλος, Αθήνα 11989.

ΚοινοποίησηTweetSend
google news

Ακολουθήστε μας στο Google News

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

(Εικ.: Γεωργία Βορύλλα)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Ζωζώ Νταλμάς: H πρόσφυγας από την Πόλη που έγινε ντίβα του Μεσοπολέμου και συνδέθηκε με τον Μουσταφά Κεμάλ

9/01/2026 - 9:18μμ
Εμπορευματικό πλοίο στον Βόσπορο περνά μπροστά από την Αγια-Σοφιά στην Κωνσταντινούπολη (φωτ.: EPA/Erdem Sahin)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Νεανικός διαγωνισμός διηγήματος με θέμα «Κωνσταντινούπολη – Μ. Ασία»

9/01/2026 - 8:09μμ
Τελετουργική φωτιά και γύρω της τα Σάγια, στη Νέα Καρβάλη. Δευτέρα 5 Ιανουαρίου 2026 (φωτ.: Δήμος Καβάλας / Λάσκαρης Τσούτσας)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Όταν η Νέα Καρβάλη ανάβει τα Σάγια: Ένα καππαδοκικό έθιμο που δεν έσβησε ποτέ

8/01/2026 - 5:46μμ
Η στιγμή που ο κολυμβητής ανέσυρε τον σταυρό από το νερό (φωτ.: Ιερά Μητρόπολη Πριγκηποννήσων)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Πριγκηπόννησα: Ξανά στα νερά της Προποντίδας ο Τίμιος Σταυρός

8/01/2026 - 9:48πμ
Ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος έριξε τον σταυρό στον Κεράτιο Κόλπο (φωτ.: EPA/Erdem Sahin)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Θεοφάνια στο Φανάρι: Εκπλήρωσε τάμα ο Β. Κωνσταντινίδης που έπιασε τον σταυρό – Τα κάλαντα των Ρωμιών

6/01/2026 - 2:34μμ
Στιγμιότυπο από την εκπομπή «Καλό Μεσημέρι» του Κρήτη TV (πηγή: Glomex)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Μικρασιατικές παραδόσεις και γιορτινές προετοιμασίες

5/01/2026 - 4:27μμ
1925-2025, ένας αιώνας από την εγκατάσταση των Μικρασιατών προσφύγων στη Νέα Πέραμο Αττικής (φωτ.: Δήμος Μεγαρέων)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Νέα Πέραμος: 100 χρόνια από την εγκατάσταση των Μικρασιατών προσφύγων – Αποκαλυπτήρια μνημείου

4/01/2026 - 8:28μμ
Έλληνες αιχμάλωτοι στο Ικόνιο, το 1922 (φωτ.: «Η Έξοδος», τόμος Δ', εφημερίδα «Καθημερινή»)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Μαρτυρία Γεωργίου Κοπάση: Από τις κακουχίες είχαν πέσει τα φρύδια και τα μαλλιά τους· δεν ξεχώριζες αν ήταν άντρες ή γυναίκες

4/01/2026 - 8:01μμ
Η Πέραμος Κυζίκου στο μνημείο που δημιούργησε ο Γιώργος Κικώτης για τα 100 χρόνια από τη Μικρασιατική Καταστροφή. Τοποθετήθηκε τον Σεπτέμβριο του 2023 στη Νέα Πέραμο Αττικής (φωτ.: Facebook / Γιώργος Κικώτης Γλύπτης)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Από την Πέραμο της Κυζίκου στη Νέα Πέραμο: Προσφυγική εγκατάσταση, μνήμη και συνέχεια

3/01/2026 - 3:39μμ
(Πηγή φωτ.: mla.gr)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Ρηνιώ Βογιατζή: Η ανταλλάξιμη από τη Φώκαια της Μικρασίας με τη σπουδαία φωνή – Τραγούδησε τον πόνο των Μικρασιατών με τρόπο μοναδικό

1/01/2026 - 8:23μμ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Σφηνωμένο στο βράχο το μοναστήρι που είναι αφιερωμένο στην Παναγία και βρίσκεται κοντά στη Νικόπολη του Πόντου (φωτ.: Anadolu)

Το μοναστήρι της Παναγίας στη Νικόπολη ξανασυστήνεται: Από ποντιακό ιερό σε τουριστικό μνημείο της Τουρκίας

17 λεπτά πριν
(Φωτ.: facebook/Pontian Brotherhood of SA Inc.)

Ποδαρικό στο 2026 με χορευτικές εμφανίσεις για την Ποντιακή Αδελφότητα Νοτίου Αυστραλίας

54 λεπτά πριν
Άγιος Θεοδόσιος ο Κοινοβιάρχης (μικρογραφία στο Μηνολόγιο του Βασιλείου Β' – πηγή: immorfou.org.cy)

Όσιος Θεοδόσιος ο Κοινοβιάρχης: Από την Καππαδοκία, στην έρημο της Ιουδαίας

1 ώρα πριν

Οι Πόντιοι της Κέρκυρας περνάνε «Πειθαρχείο» – Έρχεται η ώρα του ετήσιου χορού

2 ώρες πριν
Σκηνή από την ταινία «Περιμένοντας τα σύννεφα», του 2004 (πηγή: imdb.com)

«Ταμάμα: Η αγνοούμενη του Πόντου» – Η ιστορία της Ελένης που έγινε βιβλίο και ύστερα ταινία

2 ώρες πριν
(Φωτ.: astynomia.gr)

ΕΛΑΣ: Πάνω από 72 κιλά κάνναβη είχαν στις αποσκευές τους τρεις γυναίκες στο «Ελ. Βενιζέλος»

3 ώρες πριν
pontosnews.gr

Ειδήσεις και άρθρα για τον Πόντο και τη Μ. Ασία, αλλά και την επικαιρότητα στην Ελλάδα, τον Κόσμο και την Ομογένεια. Πλούσια θεματολογία ποικίλης ύλης με έμφαση σε πολιτιστικά δρώμενα.

Copyright © 2025 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

  • TAYTOTHTA
  • ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
  • ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ
  • ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • VIDEOS
  • ΚΥΠΡΟΣ
  • ΟΜΟΓΕΝΕΙΑ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΠΕΡΙΕΡΓΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΠΙΣΤΗ
  • ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
  • ΤΑΞΙΔΙ
  • ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ
  • PONTOS BLOG

Copyright © 2024 pontosnews.gr
Made by minoanDesign