Ο κρόκος (ή σαφράν) είναι ένα γκουρμέ και πανάκριβο μπαχαρικό, κι αυτό οφείλεται στο ότι η καλλιέργεια και αναπαραγωγή του είναι εξαιρετικά δύσκολη. Επιστήμονες αποκωδικοποίησαν το μυστικό της γενετικής προέλευσής του.
Ελάχιστοι γνωρίζουν ότι μέχρι πολύ πρόσφατα ο περιζήτητος κρόκος, που στην Ελλάδα ευδοκιμεί αποκλειστικά στο ομώνυμο χωριό της Κοζάνης, έκρυβε τόσα πολλά μυστικά στο γενετικό του υλικό.
Μέχρι σήμερα οι επιστήμονες δεν είχαν καταφέρει να καταλάβουν τον εξαιρετικά περίπλοκο τρόπο αναπαραγωγής του. Αυτό το στοιχείο καθιστούσε την παραγωγή κρόκου δύσκολη και την τιμή του αστρονομική. Πρόκειται για το ακριβότερο καρύκευμα στον κόσμο, καθώς ένα κιλό εκλεκτού κρόκου μπορεί να κοστίσει έως και 30.000 ευρώ στην παγκόσμια αγορά.
(Φωτ.: pixabay.com)
Ο κρόκος που χρησιμοποιείται ως μπαχαρικό προέρχεται από τις λεπτές ίνες του μοβ φυτού, που επίσης ονομάζεται κρόκος. Κάθε άνθος περιέχει μόλις τρία πολύτιμα νήματα, τα οποία στη συνέχεια συλλέγονται με απόλυτη προσοχή με το χέρι. Από αυτά τα φυτικά νήματα προέρχεται το περιζήτητο μπαχαρικό. Όλα αυτά ακούγονται ήδη αρκετά περίπλοκα, αλλά οι δυσκολίες με τον κρόκο δεν σταματούν εδώ.
Ο κρόκος δεν αναπαράγεται όπως τα υπόλοιπα φυτά.
Στην πραγματικότητα είναι ένα φυτό που δεν γονιμοποιείται, μιας και ο στείρος κλώνος περιέχει ένα πολύπλοκο τριπλό σύνολο χρωμοσωμάτων. Τα χρωμοσώματά του δεν μπορούν να διασπαστούν ομοιόμορφα κατά την επικονίαση, την κοινή δηλαδή αναπαραγωγική διαδικασία των φυτών, έτσι ο κρόκος αναπαράγεται μέσω της διαίρεσης των κονδύλων του.
Έλληνες οι… γεννήτορες του κρόκου
Επιστήμονες από το Πανεπιστήμιο της Δρέσδης διατείνονται τώρα ότι έχουν καταφέρει να λύσουν το γρίφο του κρόκου, που προκαλεί επί δεκαετίες πονοκέφαλο στους βοτανολόγους. Ισχυρίζονται ότι έχουν εντοπίσει τους «γονείς» του σημερινού κρόκου – σαν να λέμε «τον Αδάμ και την Εύα» του.
(Φωτ.: pixabay.com)
Σε αντίθεση με όσα ήταν γνωστά ως τώρα, οι γεννήτορες του κρόκου δεν προέρχονται από διαφορετικά αρχικά είδη, αλλά από το ίδιο. Ανήκουν στο αρχικό είδος του άγριου ελληνικού κρόκου, που διαθέτει ένα διπλό σύνολο χρωμοσωμάτων. Κατά τη γονιμοποίηση δύο τέτοιων μεταφέρθηκαν τρία ζευγάρια χρωμοσωμάτων αντί για δύο. Από ένα εξ αυτών προέκυψε ο κρόκος όπως τον γνωρίζουμε σήμερα.
Η ανακάλυψη των αρχικών ειδών κρόκου, από τα οποία προέκυψε ο σημερινός κρόκος, είναι σημαντική γιατί ενδέχεται να λύσει τα χέρια των καλλιεργητών στο μέλλον αλλά και να οδηγήσει στη δημιουργία νέων ειδών κρόκου, πιο ανθεκτικού. Τα νέα λοιπόν για τους λάτρεις του κρόκου είναι καλά, δεδομένου ότι είναι περιζήτητος αλλά και ευεργετικός για την υγεία.
- Πηγή: Deutsche Welle.
