Το όνειρο της ζωής του, τη δημιουργία ενός μουσείου για τον ποντιακό ελληνισμό στην προσφυγομάνα δυτική Θεσσαλονίκη, το οποίο θα αποτελεί το επίκεντρο για όλους τους Ποντίους στην Ελλάδα και το εξωτερικό, «ξετύλιξε» στο pontos-news.gr ο Πόντιος καθηγητής Ιστορίας και Αρχαιολογίας, συγγραφέας, ποιητής και μεταφραστής στα ποντιακά, Γιάννης Λαζαρίδης.
Πρόκειται για ένα όνειρο που γεννήθηκε όταν ήταν ακόμα παιδί ο Γιάννης Λαζαρίδης, και που το… παλεύει τα τελευταία 12 χρόνια.
Αν και από τον Φεβρουάριο του 2003 (οπότε έθεσε για πρώτη φορά το θέμα στο τότε Δημοτικό Συμβούλιο Πολίχνης) μέχρι σήμερα άκουσε πολλά «παχιά» λόγια και γνώρισε απογοητεύσεις, ο Γ. Λαζαρίδης συνεχίζει τον αγώνα του απτόητος. Πιστεύει ότι οι συνθήκες πλέον έχουν ωριμάσει για τη δημιουργία του μουσείου στους χώρους του πρώην στρατοπέδου «Παύλου Μελά». Κι αυτό γιατί βρήκε ισχυρούς συμμάχους στην ποντιακή ομογένεια του Τορόντο στον Καναδά, η οποία φέρεται αποφασισμένη να ενισχύσει οικονομικά την προσπάθεια δημιουργίας του μουσείου.
Τη συνδρομή της ομογένειας την θεωρεί πολύ σημαντική, αφού πιστεύει ότι από αυτήν μπορεί να βρεθεί μέχρι και το 50% των χρημάτων που θα απαιτηθούν. Όχι μόνον από τη βόρεια Αμερική, αλλά και από όπου υπάρχουν Πόντιοι.
«Τον Ιούνιο μίλησα για την Γενοκτονία του ποντιακού ελληνισμού στο Τορόντο, καλεσμένος από τον πρόεδρο του τοπικού ποντιακού συλλόγου, Χρήστο Κοτσαμποϊκίδη, κι εκεί έθεσα και το θέμα δημιουργίας του μουσείου. Οι Πόντιοι ομογενείς ενθουσιάστηκαν με την ιδέα και μου είπαν ότι θέλουν να βοηθήσουν. Μάλιστα, μου τόνισαν ότι είναι αποφασισμένοι ακόμα και έρανο να κάνουν.
Ο Γ. Λαζαρίδης στην Αδελφότητα Ποντίων Τορόντο
»Οι ομογενείς του εξωτερικού είναι πολλαπλάσιες φορές Έλληνες. Είναι ιδιαίτερα συγκινητικό να βλέπεις μικρά παιδάκια, Έλληνες τρίτης γενιάς, να στέκονται με καμάρι φορώντας ποντιακές φορεσιές. Μετά την ομιλία μου δύο Έλληνες δημοτικοί σύμβουλοι στο Τορόντο, ο Τζιμ Καρύγιαννης και η Μαίρη Φραγκεδάκη, απέσπασαν από τον δήμαρχο της περιοχής την αναγνώριση της Γενοκτονίας του ποντιακού ελληνισμού», τονίζει στο pontos-news.gr ο Γ. Λαζαρίδης.
Το… νέο αίμα της Αδελφότητας Ποντίων Τορόντο (από τη σελίδα του συλλόγου στο facebook)
«Εκείνες τις μέρες περιμέναμε στο Τορόντο και τον Ιβάν Σαββίδη για να του θέσουμε το θέμα, όμως οι πολιτικές εξελίξεις έφεραν αλλαγές στο πρόγραμμά του και βρέθηκε στη Μόσχα με τον Αλέξη Τσίπρα», προσθέτει.
Ο Γιάννης Λαζαρίδης θα επιδιώξει συνάντηση και με τον Πόντιο δήμαρχο Παύλου Μελά Δημήτρη Δεμουρτζίδη, προκειμένου να ζητήσει τη βοήθειά του.
«Στο pontos-news.gr πριν από λίγο καιρό ο κ. Δεμουρτζίδης είχε πει ότι θέλει να κάνει το Δήμο Παύλου Μελά επίκεντρο του ποντιακού ελληνισμού στη χώρα. Αν θέλει, μπορεί να βοηθήσει στην ίδρυση του μουσείου στο πρώην στρατόπεδο “Παύλου Μελά”. Υπάρχει ήδη έτοιμη μελέτη γι’ αυτό, η οποία κατατέθηκε και στο Πολυτεχνείο Θεσσαλονίκης. Οι επιστήμονες είπαν ότι με 2,5-3 εκατομμύρια ευρώ μπορεί να γίνει το μουσείο σε μια έκταση περίπου 2-2,5 στρεμμάτων στο χώρο του πρώην στρατοπέδου, δηλαδή σε τρία υπάρχοντα κτήρια και στον περίβολό τους», εξηγεί, τονίζοντας ότι αν ο δήμαρχος συναινέσει στην παραχώρηση του χώρου, τα πράγματα θα είναι πιο εύκολα.
Οι χώροι του στρατοπέδου
Πολυχώρος για έρευνα της ιστορίας και της λαογραφίας
Ένας πολυχώρος, κέντρο μελέτης και έρευνας της ιστορίας και της λαογραφίας του ποντιακού ελληνισμού, θα είναι το μουσείο που οραματίζεται. Πιστεύει μάλιστα ότι θα αποτελέσει και κέντρο προώθησης της διεθνούς αναγνώρισης της Γενοκτονίας.
Συμπληρωματικά, οι πολλοί αυτοχρηματοδοτούμενοι φορείς που θα το αποτελούν θα δημιουργήσουν αρκετές θέσεις εργασίας. Ο Γιάννης Λαζαρίδης σκέφτεται εργαστήρι εκμάθησης ποντιακών οργάνων, εκμάθησης, προώθησης και διατήρησης της ποντιακής διαλέκτου, εργαστήρι παραγωγής παραδοσιακών εδεσμάτων της ποντιακής κουζίνας, κατασκευής παραδοσιακών ενδυμασιών αλλά και παραδοσιακών οργάνων, καθώς και θεατρικό εργαστήρι Πόντου. Ακόμα, γραφείο ταξιδίων για οργάνωση εκδρομών στον Πόντο, ξενώνες, φεστιβαλικές εκδηλώσεις, στούντιο καταγραφής, ηχογράφησης και ψηφιοποίησης παραδοσιακής μουσικής, ραδιοφωνικό και τηλεοπτικό σταθμό.
Μερικά από τα μελλοντικά εκθέματα – Μέχρι στιγμής στην πλειονότητά τους βρίσκονται στην Αθήνα και στην Καστοριά
Το κέντρο μπορεί να δημιουργηθεί με σύμπραξη δημόσιου και ιδιωτικού φορέα (ΣΔΙΤ) και να λειτουργεί με έσοδα από εισιτήρια συναυλιών, εκδηλώσεων και πολιτιστικών δρώμενων, ευρωπαϊκά προγράμματα, χορηγίες κτλ.
Σε ό,τι αφορά τα εκθέματα του μουσείου, ο Γ. Λαζαρίδης υποστηρίζει ότι ήδη έχουν συγκεντρωθεί περίπου 2.500-3.000 είδη από τον Πόντο (βιβλία, χάρτες, γκραβούρες, ενδυμασίες, κοσμήματα, νομίσματα, οικιακά σκεύη, όπλα, μαχαίρια, μουσικά όργανα κ.ά.) και είναι εφικτό να συγκεντρωθούν ακόμα περισσότερα.
Δηλώνει ότι έχει πάρει την υπόσχεση της Μυροφόρας Ευσταθιάδου, κόρης του λαογράφου Στάθη Ευσταθιάδη, να παραδώσει όλο το αρχείο του πατέρα της στο μουσείο ποντιακού ελληνισμού. Επίσης, ο σύζυγος της Μυροφόρας Ευσταθιάδου, Κώστας Αλεξανδρίδης, θα παραδώσει έναν τεράστιο αριθμό φορεσιών που έχει συγκεντρώσει από όλη την Ελλάδα με ίδιους πόρους και προσωπικό κόπο.
Ευλογία το ότι είμαι Πόντιος
Ευλογία θεωρεί την κατά 100% ποντιακή καταγωγή του ο Γιάννης Λαζαρίδης. Ο πατέρας του κατάγεται από το χωριό Φερσί στην περιοχή της Ματσούκας και η μητέρα του από το χωριό Τσολάρ της Αμισού. Ο ίδιος γεννήθηκε το 1968 στο αμιγώς ποντιακό χωριό Αγία Κυριακή Καστοριάς, σε ένα σπίτι όπου μιλούσαν μόνο ποντιακά.
«Θυμάμαι στο σπίτι το δουρβάν’, το ξυλάγγ’, το παρχάτσ’ και τα άλλα οικιακά σκεύη που έφεραν από τον Πόντο οι παππούδες μου. Παιδί ήμουν ακόμα, όταν μου ήρθε η ιδέα να συγκεντρώσουμε όλα αυτά τα υλικά σε ένα μουσείο στο χωριό. Το 1983 και ενώ η οικογένειά μου είχε μετακομίσει στη Θεσσαλονίκη, είχα πει την ιδέα μου σε ένα δάσκαλό μου και μου απάντησε “αγόρι μου, πολλά όνειρα κάνεις”. Ωστόσο, εγώ δεν το έβγαλα ποτέ από το μυαλό μου. Σε όλη μου τη ζωή με τρώει η ιδέα της λειτουργίας του μουσείου και δεν πρόκειται να παρατήσω την προσπάθεια», λέει ο Γ. Λαζαρίδης.
«Ένα τέτοιο μουσείο μπορεί να μετατραπεί σε σημείο αναφοράς των Ποντίων από ολόκληρο τον κόσμο».
Ρωμανός Κοντογιαννίδης
