Μία ημέρα τον χρόνο, το Αγίασμα της Αγίας Παρασκευής γίνεται ξανά η καρδιά της Τενέδου. Οι ξενιτεμένοι επιστρέφουν, οι πρώτοι καρποί των αμπελιών ευλογούνται και κάτω από τα μεγάλα πλατάνια στήνονται κοινά τραπέζια με φαγητό, τραγούδια και μνήμες από το νησί.
Η φετινή πανήγυρη της Αγίας Παρασκευής, προστάτιδας της Τενέδου και των Τενεδίων, πραγματοποιήθηκε την Κυριακή 26 Ιουλίου 2026, παρουσία προσκυνητών από διάφορα μέρη της Ελλάδας και Τενεδίων που επέστρεψαν για τη μεγάλη θερινή σύναξη της ρωμαίικης κοινότητας.
Της πανηγύρεως προέστη ο μητροπολίτης Ίμβρου και Τενέδου Κύριλλος, ενώ δυναμικό παρών έδωσε ο Σύλλογος των Απανταχού Τενεδίων.
Στις θρησκευτικές και πολιτιστικές εκδηλώσεις παρέστη και ο δήμαρχος Τενέδου Γιαχιά Γκιοζτεπέ (Yahya Göztepe), ο οποίος συνομίλησε με μέλη της ρωμαίικης κοινότητας και επισκέπτες του νησιού.
Από τη Θεία Λειτουργία στα κοινά τραπέζια
Οι εκδηλώσεις άρχισαν το βράδυ της 25ης Ιουλίου με κοινό δείπνο και συνεχίστηκαν ανήμερα της εορτής με τη Θεία Λειτουργία στο ναΰδριο της Αγίας Παρασκευής.
Μετά την Ακολουθία, στην αυλή του Αγιάσματος στήθηκαν τραπέζια, προσφέρθηκαν φαγητά και ακολούθησαν τραγούδια και χοροί.
Στο πανηγύρι συμμετείχαν τόσο Ρωμιοί όσο και Τούρκοι κάτοικοι και επισκέπτες, δίνοντας στη γιορτή τον χαρακτήρα μιας συνάντησης των διαφορετικών παραδόσεων που συνυπάρχουν στο νησί.
Η ετήσια πανήγυρη είναι γνωστή στην Τένεδο και ως Ayazma Panayırı, δηλαδή «Πανηγύρι του Αγιάσματος». Η ίδια η τουρκική λέξη ayazma προέρχεται από το ελληνικό «αγίασμα» και χρησιμοποιείται για πηγές νερού που θεωρούνται ιερές.
Η ευλογία των πρώτων σταφυλιών
Ιδιαίτερο σημείο της τελετής αποτελεί η ευλογία της πρώτης συγκομιδής σταφυλιών της χρονιάς, μια παράδοση άμεσα συνδεδεμένη με την αμπελουργική ταυτότητα της Τενέδου.
Κατά τη διάρκεια της Ακολουθίας οι πρώτοι καρποί προσφέρονται προς ευλογία, ενώ αναπέμπονται ευχαριστίες και προσευχές για την παραγωγή και την καρποφορία της νέας χρονιάς. Ακολουθούν τα κοινά τραπέζια, μέσα από τα οποία η θρησκευτική τελετή μετατρέπεται σε γιορτή της κοινότητας, της γης και της επιστροφής.
Η Τένεδος υπήρξε επί αιώνες γνωστή για τους αμπελώνες και τα κρασιά της. Έτσι, η ευλογία των πρώτων σταφυλιών δεν αποτελεί απλώς ένα εκκλησιαστικό έθιμο, αλλά μια συμβολική σύνδεση της ρωμαίικης παράδοσης με τη γη του νησιού.
Το Αγίασμα της Αγίας Παρασκευής
Το ιστορικό Αγίασμα βρίσκεται στη νότια πλευρά της Τενέδου, κοντά στην ομώνυμη παραλία, μέσα σε μια κατάφυτη περιοχή με μεγάλα πλατάνια. Στο χώρο υπάρχουν το μικρό ναΰδριο, η πηγή με το διαρκώς τρεχούμενο νερό και τα βοηθητικά κτίσματα που εξυπηρετούν την πανήγυρη.
Η Αγία Παρασκευή υπήρξε διαχρονικά σημείο αναφοράς για τους Τενέδιους.
Κάθε χρόνο, στις 26 Ιουλίου, άνθρωποι που κατάγονται από το νησί επιστρέφουν από την Ελλάδα και άλλες χώρες, μετατρέποντας τη θρησκευτική γιορτή σε μεγάλο αντάμωμα.
Έναν χρόνο νωρίτερα, κατά την επίσκεψή του στην Τένεδο, ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος είχε χαρακτηρίσει την πανήγυρη «προσκλητήριο και μήνυμα προς τους ανά την οικουμένην Τενεδίους».
