Κορυφώνονται σήμερα, Κυριακή, στη Σάρτη Χαλκιδικής οι εκδηλώσεις για τα Εννιάμερα της Παναγίας στον ιερό ναό Κοιμήσεως της Θεοτόκου. Χθες, Σάββατο, έγινε η έξοδος της εικόνας της Παναγίας Ελεούσας από την Αφησιά της Μικράς Ασίας για προσκύνηση, τελέστηκε ο πανηγυρικός εσπερινός και ακολούθησε η λιτανεία στους δρόμους του οικισμού.
Σήμερα, οι πιστοί συγκεντρώνονται για την πανηγυρική θεία λειτουργία και τον αγιασμό ενώπιον της Παναγίας Ελεούσας, τιμώντας τη μεγάλη προστάτιδα και ευεργέτιδα του τόπου.
Υπενθυμίζεται ότι την εικόνα έφεραν μαζί τους οι πρόσφυγες από την Αφησιά της Μικράς Ασίας μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή του 1922. Φυλάσσεται στον ενοριακό ναό του χωριού και αποτελεί το πολυτιμότερο κειμήλιο της νέας πατρίδας, ενώ θεωρείται προστάτιδα της περιοχής, η οποία ονομάζεται και Νέα Αφησιά, διατηρώντας έτσι ζωντανή την μνήμη του τόπου καταγωγής τους.
Η παράδοση αναφέρει πως η εικόνα έχει θαυματουργικές ιδιότητες. Λέγεται πως, όταν κάποιος αντιμετώπιζε σοβαρό πρόβλημα και κρατούσε την εικόνα στον Αγιασμό που τελούνταν κατά την εορτή του Δεκαπενταύγουστου, εκείνη κινούνταν μόνη της και τον οδηγούσε με τρόπο ανεξήγητο. Επίσης, κατά την αναχώρηση των προσφύγων για την Ελλάδα, το καράβι που θα τους μετέφερε δεν ξεκινούσε, μέχρι που κάποιος θυμήθηκε ότι είχαν ξεχάσει την Παναγία Ελεούσα. Μόλις την πήραν μαζί τους, το καράβι ξεκίνησε κανονικά.
