Το δικό της ξεχωριστό αποτύπωμα πολιτισμού, γνώσης, συγκίνησης και συλλογικής μνήμης άφησε η 8η Συνάντηση Ποντιακής Λαογραφίας και Ιστορίας που πραγματοποιήθηκε το περασμένο Σάββατο, 7 Νοεμβρίου, στο Αρχαιολογικό Μουσείο Δράμας. Την εκδήλωση διοργάνωσε ο Λαογραφικός Σύλλογος Μαυροβάτου Δράμας «Εξ Αργυρουπόλεως και Καρς» σε συνεργασία με την τοπική Εφορεία Αρχαιοτήτων και το Δήμο Δράμας.
Με θέμα «Τα γαμήλια έθιμα από την Αρχαιότητα έως σήμερα», η φετινή συνάντηση προκάλεσε το ενδιαφέρον του κοινού και σημείωσε ιδιαίτερη επιτυχία. Η συμμετοχή του κόσμου ήταν μεγάλη, ενώ δεν έλειψε και η έντονη συγκινησιακή φόρτιση.
Μέσα από τις εισηγήσεις των ομιλητών αναδείχθηκαν οι πολιτισμικές διαδρομές, οι συνέχειες και οι μεταμορφώσεις των γαμήλιων παραδόσεων μέσα στο χρόνο, και το κοινό είχε την ευκαιρία να προσεγγίσει το γάμο ως ένα σύνθετο κοινωνικό, συμβολικό και πολιτισμικό γεγονός.
Η αρχαιολόγος και αναπληρώτρια προϊσταμένη της Εφορείας Αρχαιοτήτων Δράμας Βασιλική Πουλιούδη παρουσίασε στοιχεία για τα γαμήλια έθιμα στην αρχαία Ελλάδα, φωτίζοντας πτυχές της αρχαίας γαμήλιας τελετουργίας.
Η πρόεδρος του Λαογραφικού Συλλόγου Φανή Δημητριάδου, από τον Μαυρόβατο, παρουσίασε τα γαμήλια έθιμα του τόπου της, αναδεικνύοντας μέσα από λαογραφική καταγραφή, βιβλιογραφία, μαρτυρίες και βιωματικές αναφορές τη μνήμη, τις τελετουργίες και τις πολιτισμικές συνέχειες της ποντιακής παράδοσης.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσίασε η εισήγηση του αρχαιολόγου, εκπαιδευτικού και υποψήφιου διδάκτορα Λαογραφίας Κωνσταντίνου Στεφανίδη, με θέμα «Η νύφη στα χέρια του τερζή: Μετάξι, κορδονάκια και πλουμίδια στη νυφιάτικη φορεσιά του Καπίκιοϊ της Ματσούκας».
Μέσα από την παρουσίασή του αναδείχθηκε ο πλούτος της ποντιακής ενδυματολογικής παράδοσης, η τέχνη του τερζή και η μοναδική αισθητική της νυφιάτικης φορεσιάς.
Ξεχωριστή και ιδιαίτερα συγκινητική στιγμή της παρουσίασης αποτέλεσε η ζωντανή μαρτυρία της Σοφίας Λαζαρίδου, εγγονής της αρχικής κατόχου της νυφικής φορεσιάς, η οποία έφερε το ίδιο όνομα.
Με λόγο γεμάτο συγκίνηση και σεβασμό, μοιράστηκε με το κοινό την ιστορία της γιαγιάς της, τη ζωή της στον Πόντο, την ιστορική και προσφυγική της διαδρομή και τις συνθήκες μέσα από τις οποίες έφτασε στον νέο τόπο, μεταφέροντας μαζί της πολύτιμα οικογενειακά κειμήλια. Ανάμεσά τους η νυφική φορεσιά του γάμου της, τα χρυσαφικά της και άλλα προσωπικά αντικείμενα, που διασώθηκαν και πέρασαν από γενιά σε γενιά.
Η μαρτυρία της έδωσε στη φορεσιά μια ακόμη βαθύτερη διάσταση, καθώς πίσω από τα υφάσματα, τα κεντήματα και τα κοσμήματα αναδύθηκε η ίδια η ανθρώπινη ιστορία: η μνήμη, η προσφυγιά, η οικογενειακή συνέχεια και η αδιάκοπη σύνδεση με την πατρογονική γη.
Ιδιαίτερα συγκινητική υπήρξε και η στιγμή της απονομής της τιμητικής πλακέτας στον Βασίλειο Χατζηθεοδωρίδη, εκπαιδευτικό, συγγραφέα και ερευνητή, ως ένδειξη αναγνώρισης και βαθιάς εκτίμησης για την πολύχρονη και πολύτιμη προσφορά του στην ιστορική και λαογραφική έρευνα. Την τιμητική πλακέτα απένειμε η αντιδήμαρχος Πολιτισμού του Δήμου Δράμας, Δέσποινα Αβραμίδου. Ήταν μια στιγμή γεμάτη σεβασμό, συγκίνηση και αναγνώριση της αξίας ανθρώπων που αφιερώνουν τη ζωή τους στη διαφύλαξη της ιστορικής μνήμης και της πολιτιστικής μας κληρονομιάς.
Εκτός από τους προαναφερθέντες, στην εκδήλωση παρευρέθησαν ο βουλευτής της Νέας Δημοκρατίας Δημήτρης Κυριαζίδης, ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ Θεόφιλος Ξανθόπουλος, καθώς και ο πρόεδρος της Τοπικής Κοινότητας Μαυροβάτου, Δημοσθένης Ιωαννίδης.
Ξεχωριστή ήταν επίσης η παρουσία εκπροσώπων πολλών ποντιακών σωματείων και πολιτιστικών φορέων, καθώς και πολλών κατοίκων του Μαυρόβατου, η συμμετοχή των οποίων έδωσε ιδιαίτερη χαρά και συγκίνηση στους διοργανωτές.
Η θερμή ανταπόκριση του κοινού επιβεβαίωσε για ακόμη μία φορά τη σημασία της διατήρησης, της καταγραφής και της ανάδειξης της πολιτιστικής κληρονομιάς του αλησμόνητου Πόντου. Η συνάντηση αποτέλεσε έναν ουσιαστικό χώρο διαλόγου ανάμεσα στην αρχαιολογική γνώση, τη λαογραφική έρευνα και τη ζωντανή προφορική παράδοση.
