Κοντάκιο του Αγίου Ρωμανού του Μελωδού με ακροστιχίδα «ποίημα Ρωμανού του ταπεινού». Διαβάστε εδώ το Μέρος Α’ και εδώ το Μέρος Β’.
Ελεύθερη απόδοση στη σύγχρονη μορφή της γλώσσας μας από τον Θεόφιλο Πουταχίδη.
ις’. Ως άνθρωποι που είστε, πάνω απ’ τις δυνάμεις σας είναι αυτό το πράγμα και δεν μπορείτε τώρα εσείς τον κόσμο να φροντίσετε και να του δώσετε τροφή.
Έχετε έγνοια τον λαό, έχετε ανησυχία, μα μ’ ενδιαφέρον μοναχά ο κόσμος δεν χορταίνει.
Καμία δυνατότητα δεν έχετε εδώ πέρα τον κόσμο να ταΐσετε, γι’ αυτό, λοιπόν, σωπάστε.
Γιατί, εγώ μονάχα φροντίζω για τα πάντα ως των απάντων Κτίστης,
πανάγαθος Δημιουργός και προαιώνιος Θεός.
Κι έτσι, παρέχω και τροφή σ’ όλα τα πλάσματά μου.
Εσείς, βεβαίως, βλέπετε το πλήθος μαζεμένο κι ανησυχείτε για αυτούς
κι απ’ το μυαλό δεν σας περνά ότι υπάρχει και Αυτός που χορηγεί τα πάντα.
Γιατί έρχομαι απ’ τον ουρανό, είμαι από εκεί πάνω και δίνω αυτό που απλόχερα προσφέρεται σε όλους ως
Άρτος επουράνιος, αθανασίας Άρτος.
ιζ’. Ήδη εγώ γνωρίζω, τώρα τι σκέφτεστε εσείς και λέτε στον εαυτό σας.
Καθώς κοιτάτε τον λαό, τον τόπο εδώ που είμαστε και τι ώρα έχει πάει,
σκέφτεστε άραγε ποιος μπορεί όλο αυτό το πλήθος μέσα σ’ αυτήν την ερημιά να το ταΐσει τώρα;
Γι’ αυτό, λοιπόν, είναι ώρα να μάθετε ξεκάθαρα, φίλοι μου, το ποιος είμαι.
Εγώ είμαι που έθρεψα, έναν ολάκερο λαό ‒του Ισραήλ‒ στην έρημο
και ουράνιο άρτο δώρισα σ’ αυτούς για να χορτάσουν.
Μέσα σε τόπο άνυδρο έκανα να αναβλύσει μέσα από την πέτρα το νερό
και από πάνω σ’ όλα αυτά τους έριξα κι ορτύκια
άφθονα απ’ τον ουρανό να έχουν για να τρώνε, καθώς υπάρχω για όλους, ως
Άρτος επουράνιος, αθανασίας Άρτος.
ιη’. Ένας μονάχα λόγος μου, ένα μονάχα νεύμα μου, αρκεί για να διασώσει ολάκερα τα σύμπαντα.
Για να γνωρίσετε καλά, εδώ και τώρα, το λοιπόν, την εξουσία που έχω,
εμπρός πηγαίντε στον λαό κι ας μπούνε όλοι στη σειρά, τα νήπια και οι άνδρες
με τις γυναίκες τους μαζί και όλοι ας καθίσουνε τώρα να γευματίσουν
και θα τους δείξω ως Θεός πως έχει και η έρημος καρπούς για να τραφούνε.
Εγώ από τη μια μεριά θα σας παρέχω τους καρπούς μονάχα μ’ ένα νεύμα
κι εσείς από την άλλη, στρωθείτε όλοι στη δουλειά για να υπηρετήσετε και σ’ όλους να μοιράσετε αυτά που θα προσφέρω.
Το πλήθος τώρα ολάκερο πρόκειται να ταΐσω,
γιατί είμαι εγώ ο μόνος που σ’ όλους σας προσφέρομαι ως
Άρτος επουράνιος, αθανασίας Άρτος.
ιθ’. Απ’ τον Χριστό όσα άκουσαν έτρεξαν οι απόστολοι με βιάση να τα κάνουν.
Κι όπως Εκείνος πρόσταξε, το πλήθος βάλαν σε σειρά όμορφα και με τάξη
κι όλος ο κόσμος κάθισε κάτω κατά πως πρέπει.
Και είχανε για κάθισμα μαζί και για τραπέζι, τα χόρτα όπου καθίσανε.
Κι είπε ο Χριστός και του έφεραν μπροστά τους πέντε άρτους
και υψώνοντας το βλέμμα του ψηλά προς τον Πατέρα, αμέσως είπε φωναχτά:
«Στο έργο που μου ανέθεσες, πάνω σ’ αυτό εργάζομαι, καθώς είμαι ο Γιος Σου
κι όλον τον κόσμο στην αρχή
μαζί με Σένα έκτισα και με το Άγιο Πνεύμα, ως
Άρτος επουράνιος, αθανασίας Άρτος».
κ’. Και νά που οι δούλοι του Χριστού κύριοι γίναν τώρα κι έκατσαν σαν τ’ αφεντικά
να περιμένουν τον Ιησού, λες κι ήταν υπηρέτης τους, να τους υπηρετήσει· και δες που αυτό που ανάμεναν, έγινε παραχρήμα!
Γιατί, τα πέντε τούτα τα ψωμιά αμέσως τα ευλόγησε των πάντων ο Δεσπότης
και μ’ έναν τρόπο μυστικό σ’ εκείνα απευθύνθηκε κι αυτά είναι που τους είπε:
«Εμπρός να αυξηθείτε και πολλαπλά να γίνετε εδώ μπροστά στα μάτια μας
κι ύστερα να χορτάσετε τους πάντες εδώ πέρα».
Κι ευθύς οι άρτοι υπάκουσαν στον Κύριο
κι αρχίσαν με έναν τρόπο μυστικό να πολλαπλασιάζονται, ο ένας γεννούσε άλλους,
όπως τους είπε ο Χριστός, όπως τους διέταξε ακριβώς Εκείνος που υπάρχει ως
Άρτος επουράνιος, αθανασίας Άρτος.
κα’. Δεν είναι άνθρωπος κανείς που ο νους του να χωρέσει ολότελα το θαύμα αυτό.
Πώς έγινε κι άρτοι αυτοί ‒που ήτανε κανονικοί και όλοι εκεί τους βλέπαν‒ να πολλαπλασιάζονται συνέχεια αοράτως, με τρόπο ακατάληπτο;
Μα πού γινότανε αυτό το αβγάτισμα το ανέκφραστο;
Στων μαθητών τα χέρια, όπως τα μεταφέρανε; Ή πάνω στα τραπέζια;
Τρόπο δεν έχω, δεν μπορώ θέαμα τέτοιο ανείπωτο εγώ να καταλάβω·
σωπαίνω μπρος στο θαύμα και βάζω μπρος την πίστη μου, για να ’ρθει
ο νους μου σε σειρά, καθώς δεν δύναται ποσώς ετούτο το μυστήριο σε βάθος να ερευνήσει.
Και νά που βλέπω δώδεκα κοφίνια
που ’ν’ γεμάτα μέχρι απάνω με ψωμιά σ’ αμέτρητα κομμάτια. Το πώς ετούτο έγινε, μόνο Αυτός το ξέρει, μόνο Αυτός που υπάρχει ως
Άρτος επουράνιος, αθανασίας Άρτος.
κβ’. Με ίδιο αν θέλεις τρόπο, την ευσπλαχνία που έχεις ‒για όλους μας‒ την πληθωρική να την πληθύνεις κι άλλο·
και όπως τότε στα παλιά, στην έρημο, Σωτήρα, που όλο το πλήθος
χόρτασες και με σοφία απ’ τη μια και με τροφή απ’ την άλλη με θαύμα σαν τους τάισες,
κι εμάς να μας χορτάσεις με τη δικαιοσύνη Σου.
Θωράκισέ μας Κύριε, τοίχισέ μας ολόγυρα στην πίστη τη δική Σου
κι όλους συνέχεια τρέφε μας ως Ελεήμων που είσαι·
δώσε μας και τη χάρη Σου κι όλα τα παραπτώματα να μας τα συγχωρήσεις.
Κι ας μεσιτεύει για εμάς θερμοπαρακαλώντας Σε, Κύριε, η Θεοτόκος.
Γιατί, Αγαθός και Σπλαγχνικός μόνος Εσύ υπάρχεις ως
Άρτος επουράνιος, αθανασίας Άρτος.
κγ’. Να Σε υμνούμε οφείλουμε όλοι εμείς, Χριστέ, Σωτήρα αναμάρτητε.
Πιστεύουμε ότι Εσύ, που υπήρχες πάντοτε Θεός και πριν απ’ τους αιώνες,
όταν γεννήθηκες στη γη εδώ απ’ την Παρθένο, δεν άλλαξες παρέμεινες αυτό που ήσουν πάντα.
Μόνο Εσύ γνωρίζεις τα σχετικά του θαύματος της ενανθρώπισής Σου.
Εδώ ο νους μας, Κύριε, δεν το χωράει καθόλου, πώς έγινε και τα ψωμιά τότε γεννοβολούσαν,
τη γέννησή Σου απ’ την Αγνή την κόρη την Ανύμφευτη, Σωτήρα,
λες να γίνεται η καρδιά μας να χωρέσει; Χωράει σ’ ανθρώπινη καρδιά να μπει αυτό το θαύμα;
Γι’ αυτό, οι πάντες, όλοι μας και Σε δοξολογούμε,
γιατί Εσύ είσαι ο Θεός των όλων και υπάρχεις ως
Άρτος επουράνιος, αθανασίας Άρτος.
