Τα ιστορικά γεγονότα που οδήγησαν στην απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης στις 26 Οκτωβρίου 1912 παρουσιάζει εκπομπή του Αρχείου της ΕΡΤ που ψηφιοποιήθηκε για πρώτη φορά το 2021.
Όπως αναφέρεται η Ελλάδα μπήκε στον Α’ Βαλκανικό πόλεμο στις 5 Οκτωβρίου του 1912 συμμαχώντας με τη Βουλγαρία και τη Σερβία απέναντι στην Οθωμανική αυτοκρατορία.
Με αρχιστράτηγο τον διάδοχο Κωνσταντίνο η Στρατιά Θεσσαλίας κατευθύνθηκε προς το Βορρά και δίνει νικηφόρες μάχες στη Δυτική Μακεδονία. Ο πρωθυπουργός Ελευθέριος Βενιζέλος διαφώνησε από την αρχή των επιχειρήσεων με τον Κωνσταντίνο, ο οποίος θεωρούσε προτεραιότητα την κατάληψη του Μοναστηρίου, ενώ ο Βενιζέλος ανησυχούσε για τις κινήσεις του Βουλγαρικού στρατού και το ενδεχόμενο να καταληφθεί η Θεσσαλονίκη από τα βουλγαρικά στρατεύματα.
Με την παρέμβαση και του βασιλιά Γεωργίου Α’ και μετά από επίμονα τηλεγραφήματα του Βενιζέλου, ο Κωνσταντίνος πείστηκε να κινηθεί προς τη Θεσσαλονίκη και τα πρώτα τμήματα του Ελληνικού στρατού προσεγγίζουν τα περίχωρα της Θεσσαλονίκης στις 25 Οκτωβρίου. Ξεκινούν διαπραγματεύσεις για την παράδοση της πόλης με τον Χασάν Ταχσίν πασά, τον Οθωμανό στρατηγό επιφορτισμένο με την υπεράσπιση της πόλης.
Στις 26 Οκτωβρίου οι όροι της ελληνικής πλευράς γίνονται δεκτοί και οι αξιωματικοί από το επιτελείο του Κωνσταντίνου, Ιωάννης Μεταξάς (μετέπειτα δικτάτορας του καθεστώτος της 4ης Αυγούστου) και Βίκτωρ Δουσμάνης υπογράφουν στο Διοικητήριο της Θεσσαλονίκης τα σχετικά πρωτόκολλα παράδοσης με την οθωμανική πλευρά.
Στις 27 Οκτωβρίου εισέρχονται στη Θεσσαλονίκη δύο τάγματα ευζώνων και η ελληνική σημαία υψώνεται στο Διοικητήριο της πόλης. Την επόμενη μέρα το πρωί εισέρχεται στην πόλη ο Κωνσταντίνος με το επιτελείο του. Ταυτόχρονα φθάνει μία βουλγαρική μεραρχία έξω από τη Θεσσαλονίκη, ωστόσο τέσσερις ελληνικές μεραρχίες έχουν ήδη λάβει στρατηγικές θέσεις στα περίχωρα της πόλης αποτρέποντας κάθε ενδεχόμενο κατάληψής της από τους Βούλγαρους.
Στις 29 Οκτωβρίου ο βασιλιάς Γεώργιος Α’ φτάνει επίσης στην πόλη. Ο ελληνικός πληθυσμός της Θεσσαλονίκης πανηγυρίζει και υποδέχεται τον ελληνικό στρατό και την ηγεσία του με ενθουσιασμό. Οι φόβοι του Βενιζέλου για τις βλέψεις της Βουλγαρίας αναφορικά με τη Θεσσαλονίκη και τη Μακεδονία είχαν επιβεβαιωθεί.
- Πηγή: ert.gr/ert-arxeio
Δείτε την εκπομπή:
