Μαθαίνω ποντιακά: Γνωρίζετε τι είναι το χαΐφιν;

Χαΐφιν ή χαΐφ’, στον πληθυντικό τα χαΐφα. Τη λέξη μας την θύμισε ο Γεώργιος Μ. Κωνσταντινίδης, με τον… ποντιοποιημένο μύθο του Αισώπου «Τη σκύλονος το χαΐφ», και για τα περαιτέρω ανατρέξαμε στο Ιστορικόν λεξικόν της  ποντικής διαλέκτου του Άνθιμου Παπαδόπουλου.

Η λέξη προέρχεται από την αραβική γλώσσα, όπου haïf = άδικο.

Με την ίδια έννοια χρησιμοποιείται και στην ποντιακή διάλεκτο, όπως βλέπουμε και στο «Μοιρολόγι Σταυρί (Για πεθαμένη γυναίκα με μικρά παιδιά)», στο τμήμα εκείνο όπου την πεθαμένη κόρη θρηνεί η μάνα της:*

Χρησιμοποιείται όμως και με την έννοια της εκδίκησης (όπως στην περίπτωση του σκύλου του Αισώπου), ιδιαίτερα στον πληθυντικό: «Παίρω τα χαΐφα μ’» (εκδικούμαι).

_____
* Αρχείον Πόντου, τόμ. 61, «Λαϊκή παράδοση του Πόντου, από το παρελθόν στο παρόν – Πρακτικά Διεθνούς Επιστημονικού Συνεδρίου Λαογραφίας (Θεσσαλονίκη, 29 Νοεμβρίου – 1 Δεκεμβρίου 2019)», Αθήνα 2021, σ. 220.