Το ερώτημα «Τίνος είσαι;», που δίνει και τον τίτλο, βρίσκεται στον πυρήνα της εικαστικής έκθεσης που φιλοξενείται στο Αρχαιολογικό Μουσείο Αλεξανδρούπολης μέχρι τις 30 Σεπτεμβρίου. Πρόκειται για μία σύνθεση της προσφυγικής ιστορίας της πόλης, από το 1870 έως το 1945, με φωτογραφίες, βίντεο και μαρτυρίες.
«Είμαι πολύ περήφανος που είμαι Πόντιος», λέει στη δική του αφήγηση ο Αχιλλέας Γωνιάδης, και θυμάται τους παππούδες του που ήλπιζαν πως θα γυρίσουν στον τόπο τους, τη Σάντα του Πόντου και το Κογός της Αρμενίας.
Ουσιαστικά την έκθεση «συγκροτούν» απόγονοι τρίτης και τέταρτης γενιάς εκείνων που έγιναν ο πληθυσμιακός κορμός της Αλεξανδρούπολης, εκπρόσωποι διαφορετικών εθνοτικών και πολιτισμικών ομάδων.
«Για μένα, το ότι έχω καταγωγή από την Αίνο είναι μέρος αυτού που είμαι σήμερα, είναι ένα από τα κομμάτια μου, είναι η ιστορία που φέρω», αναφέρει ο Λουκάς Κουινέλης, ενώ ο Στάθης Μακρίδης που κατάγεται από την Αδριανούπολη αρχίζει την εξιστόρηση τραγουδώντας ένα δημοτικό που έλεγε η γιαγιά του.
Από τα 11 βίντεο-μαρτυρίες λείπει μόνο κάποιος εκπρόσωπος της εβραϊκής κοινότητας, αφού δεν επέζησε κανείς.
Ο λόγος των αφηγητών πλαισιώνεται από πρωτότυπη μουσική σύνθεση που ενισχύει κάθε εξιστόρηση σε πρώτο πρόσωπο με παραδοσιακά ακούσματα. Επίσης, στο χώρο υπάρχουν φωτογραφικά κολάζ, τα οποία περιλαμβάνουν τόσο οικογενειακές φωτογραφίες όσο και τους ίδιους τους αφηγητές με παραδοσιακές φορεσιές, αλλά και χαρτογραφικές αναπαραστάσεις των τόπων προέλευσης και των σημείων εγκατάστασης.
Η έκθεση «Τίνος είσαι;» είναι το αποτέλεσμα της τετράμηνης έρευνας του Συμεών Χατζηλίδη, ο οποίος τράβηξε και τις φωτογραφίες, μαζί με την επίσης φωτογράφο Άννα Παρασκευίδου. Επιστημονικός συνεργάτης ο αναπληρωτής καθηγητής Εθνογραφίας του Ελλαδικού Χώρου στο Πανεπιστήμιο Θράκης Βασίλης Δαλκαβούκης.
«Η Αλεξανδρούπολη δημιουργήθηκε από την Οθωμανική Αυτοκρατορία ως πολυπολιτισμική πόλη και διατήρησε αυτόν τον χαρακτήρα μέχρι και το 1945. Εδώ ζούσαν Έλληνες με καταγωγή από την Καππαδοκία, τον Πόντο, τη Μικρά Ασία, τη Βόρεια Θράκη, την Ανατολική Θράκη, Σαρακατσάνοι, Μουσουλμάνοι, Εβραίοι, Αρμένιοι, Βούλγαροι και Φραγκολεβαντίνοι», δήλωσε στην Καθημερινή ο Συμεών Χατζηλίδης.
Μετά το τέλος της έκθεσης όλο το υλικό θα δοθεί στο αρχείο προφορικών μαρτυριών του Εργαστηρίου Λαογραφίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας του Τμήματος Ιστορίας και Εθνολογίας του ΔΠΘ στην Κομοτηνή.
