Νόμπελ Χημείας 2020 σε δύο γενετίστριες για την ανακάλυψη των «μοριακών ψαλιδιών»

Η Γαλλίδα Emmanuelle Charpentier και η Αμερικανίδα Jennifer Doudna, γενετίστριες, τιμώνται με το Νόμπελ Χημείας για την επαναστατική εφαρμογή των «μοριακών ψαλιδιών» που έχουν την ικανότητα να τροποποιούν τα ανθρώπινα γονίδια.

«Το φετινό βραβείο τούς ανήκει για την εφαρμογή μιας μεθόδου γενετικής τροποποίησης που ξαναγράφει τον κώδικα της ζωής», σύμφωνα με την ανακοίνωση της επιτροπής Νόμπελ στη Στοκχόλμη.

Η 51χρονη Γαλλίδα και η 56χρονη Αμερικανίδα είναι η έκτη και η έβδομη, αντίστοιχα, γυναίκες που τιμώνται με το Νόμπελ Χημείας από το 1901.

Τον Ιούνιο του 2012 οι δύο γενετίστριες μαζί με συναδέλφους τους περιγράφουν στην επιθεώρηση Science ένα νέο εργαλείο ικανό να απλοποιήσει την τροποποίηση του γονιδίου. Ο μηχανισμός ονομάζεται Crispr/Cas9, ή απλώς «μοριακά ψαλίδια».

Αν η γονιδιακή θεραπεία συνίσταται στην εισαγωγή ενός κανονικού γονιδίου στα κύτταρα που έχουν ένα ελαττωματικό γονίδιο, ως δούρειο ίππο, για να κάνει την δουλειά που δεν κάνει το ελαττωματικό, η μέθοδος Crispr φέρνει την επανάσταση: αντί να προσθέσει ένα νέο γονίδιο, το εργαλείο τροποποιεί το υπάρχουν ελαττωματικό. Το εργαλείο είναι εύκολο στη χρήση, φθηνό, και επιτρέπει στους επιστήμονες να κόβουν το DNA ακριβώς εκεί που θέλουν ώστε να δημιουργήσουν, για παράδειγμα, ή να διορθώσουν μια γενετική μετάλλαξη και να θεραπεύσουν σπάνιες ασθένειες.

Η ανακάλυψη, αν και πρόσφατη, αναφερόταν συχνά τα τελευταία χρόνια ως άξια για βράβευση με Νόμπελ και ήταν από τα φετινά φαβορί. Σύμφωνα με τον περσινό νομπελίστα Ιατρικής William Kaelin, «η γενετική τροποποίηση μέσω του Crispr είναι στην κορυφή των ανακαλύψεων αυτής της δεκαετίας στην Ιατρική».

• Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ / ΕΚ.