Θετικά μέτρα για την προστασία των κτηρίων και του αρχιτεκτονικού και ιστορικού χαρακτήρα της Επτάκωμης Σάντας λαμβάνει η Νομαρχία Αργυρούπολης (Γκιουμούσχανε). Είχε προηγηθεί η σχετική απόφαση του κυβερνήτη Οκάι Μεμίς για προστασία αλλά και ανάδειξη των ερειπωμένων κτηρίων.
Η μεσαιωνική πόλη της Επτάκωμης Σάντας ιδρύθηκε το 1540 από Έλληνες της Τόνιας και των Πλατάνων και διαθέτει επτά γειτονιές, όπου κάθε μια από αυτές αποτελείται από μονοόροφα πέτρινα σπίτια και τουλάχιστον μια εκκλησία.
Η πολιτιστική και τουριστική αξία των ερειπίων της Επτάκωμης Σάντας έχει αναγνωριστεί από την Νομαρχία, και για τον λόγο αυτό ο χώρος έχει ενταχθεί στους προστατευόμενους οικισμούς, ενώ γίνονται και διάφορα έργα υποδομής, που θα διευκολύνουν την πρόσβαση σ’ αυτή την ορεινή περιοχή.
Στο πλαίσιο του προγράμματος προστασίας της Σάντας, οι τουρκικές Αρχές επέβαλαν στον ιδιοκτήτη διώροφης κατοικίας που είχε χτιστεί με τούβλα, να την επικαλύψει με πέτρα, για να μην υπάρχει παραφωνία στην αρχιτεκτονική εικόνα και την αισθητική του χώρου.
Η μεσαιωνική πόλη της Επτάκωμης Σάντας (φωτ.: gumushanetso.org.tr)
Όλα τα σπίτια και τα κτήρια που διασώζονται στην Επτάκωμο Σάντα είναι χτισμένα με πελεκητή πέτρα, δεδομένου ότι οι Σανταίοι ήταν περίφημοι τεχνίτες της πέτρας.
