Μπορεί για το επίσημο τουρκικό κράτος η Γενοκτονία των χριστιανικών πληθυσμών που ζούσαν στην Οθωμανική Αυτοκρατορία να είναι τα «γεγονότα του 1915», ιδίως όταν γίνεται αναφορά στη Γενοκτονία των Αρμενίων, ωστόσο υπάρχουν αρκετοί Τούρκοι προοδευτικοί και διανοούμενοι που δεν διστάζουν να μιλήσουν ανοιχτά για μία από τις πιο μαύρες σελίδες της Τουρκικής Δημοκρατίας.
Δύο από αυτούς, που σήμερα ζουν στην Ελβετία, είναι ο ακτιβιστής ανθρωπίνων δικαιωμάτων και συγγραφέας με καταγωγή από τη Λιβερά του Πόντου Ταμέρ Τσιλινγκίρ, και η δημοσιογράφος από το Χορτοκόπι Τραπεζούντας Μπαλαμπάν Τουρκάν. Αμφότεροι έχουν λάβει αρκετές προσκλήσεις για ομιλίες που αφορούν τη Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου.
Η πιο πρόσφατη παρουσία τους ήταν στο Βερολίνο στις 6 Απριλίου, σε εκδήλωση για το Ποντιακό Ζήτημα (1913-1923) και τις σύγχρονες διαστάσεις του.
Ο Ταμέρ Τσιλινγκίρ συνέδεσε τον ακραίο εθνικισμό στη σημερινή Τουρκία με τα όσα συνέβησαν πριν από σχεδόν 100 χρόνια στις εστίες των Ελλήνων στον Εύξεινο Πόντο. Χρησιμοποιώντας συχνά τη λέξη «γενοκτονία» τόνισε ότι το αποτέλεσμα δεν ήταν μόνο σκοτωμένοι και εκτοπισμένοι, παράλληλα ξεριζώθηκε ένας πολιτισμός 3.000 ετών. «Πίσω από τη Γενοκτονία βρίσκονται ο Μουσταφά Κεμάλ, η κεμαλιστική ιδεολογία και η σύγχρονη Τουρκική Δημοκρατία», σημείωσε.
Κάνοντας μια ιστορική αναδρομή αναφέρθηκε αρκετές φορές στην άφιξη του Μουσταφά Κεμάλ στη Σαμψούντα, εξήγησε ότι οι Οθωμανοί επέτρεψαν στους Έλληνες να κρατήσουν τη γλώσσα ή τη θρησκεία και ότι μετά το 1919 στόχος ήταν «να εξαφανιστούν όλοι», και πρόσθεσε με έμφαση ότι στα πρακτικά της τουρκικής Εθνοσυνέλευσης την περίοδο 1920-1923 υπάρχουν καταγεγραμμένα τα πάντα. «Δεν έκρυψαν τίποτα», συμπλήρωσε.
Η Μπαλαμπάν Τουρκάν, από τη μεριά της, εστίασε στις γυναίκες του Πόντου δείχνοντας και αρκετές φωτογραφίες. Όπως τόνισε, κατά τη διάρκεια της Γενοκτονίας ήταν τα μεγαλύτερα θύματα. Πολλές από αυτές που επέζησαν, εξήγησε, κατέληξαν σε χαρέμια, άλλες άλλαξαν με το ζόρι πίστη για να παντρευτούν μουσουλμάνους. Υπήρξαν και αρκετές που κουβαλώντας το τραύμα της Γενοκτονίας αυτοκτόνησαν.
«Όλοι οι Έλληνες έχουν στο μυαλό τους κράτος στην πατρίδα μας. Οι Πόντιοι είναι φίδια και το δηλητήριό τους είναι οι γυναίκες», είχε πει ο Νουρεντίν πασάς το 1922 καταθέτοντας στην Εθνοσυνέλευση – αυτά ακριβώς τα λόγια μετέφερε στο ακροατήριο η Μπαλαμπάν Τουρκάν.
(Φωτ.: Leyla Poyraz / mavrithalassa.com)
Ανάμεσα στο κοινό ήταν και μια νεαρή γυναίκα με μαντίλα, η οποία ζήτησε και πήρε το λόγο προκειμένου να πει τη δική της ιστορία. Αφού εξήγησε ότι κατάγεται από την Κερασούντα και ότι κανείς στην οικογένειά της δεν μιλά ποντιακά, είπε ότι έκανε τεστ DNA το οποίο έδειξε ότι μόλις το 2% της καταγωγής της είναι από την Ασία. «Ποια είμαι;», διερωτήθηκε.
Κλείνοντας τον κύκλο των εισηγήσεων ο Ταμέρ Τσιλινγκίρ τόνισε ότι σήμερα υπάρχουν πολιτικά κινήματα που δείχνουν ενδιαφέρον να «αντιπαρατεθούν» με την Ιστορία, και αναφέρθηκε ενδεικτικά στη στάση των Σοσιαλιστών απέναντι στις θηριωδίες των Τούρκων, η οποία σε ορισμένες περιπτώσεις ήταν αδιάφορη.
Η εκδήλωση, στην οποία έδωσε το παρών και ο πρόεδρος του Συλλόγου Ποντίων Βερολίνου «Οι Υψηλάντηδες» Κώστας Φωτιάδης, ολοκληρώθηκε με ποντιακά μοιρολόγια από την κουρδικής και αρμενικής καταγωγής Ντεβρίμ Καβάλι.
- Με πληροφορίες από το mavrithalassa.com. Μετάφραση από τα τουρκικά: Αριστείδης Καρά.
