Ο «διά της αγχόνης» θάνατος εκατοντάδων επιφανών εκπροσώπων του ποντιακού ελληνισμού, κατ’ εφαρμογή της ετυμηγορίας των Δικαστηρίων Ανεξαρτησίας της Αμάσειας, αποτέλεσε την τελευταία πράξη του δράματος της Γενοκτονίας των Ελλήνων του Πόντου. Τα λεγόμενα Δικαστήρια Ανεξαρτησίας ήταν ειδικά δικαστήρια που οργανώθηκαν από το τουρκικό εθνικιστικό κίνημα του Μουσταφά Κεμάλ το 1921, και δεν είχαν άλλο στόχο από το να δώσουν μια επίφαση νομιμοφάνειας στη μαζική εξόντωση διακεκριμένων Ποντίων.
Με γλαφυρότατο τρόπο εξηγεί ο Γ. Ν. Λαμψίδης, στο βιβλίο του «Τοπάλ Οσμάν» πώς το τουρκικό κράτος δημιούργησε ένα εύπεπτο αφήγημα γύρω από τα Δικαστήρια Ανεξαρτησίας, και πώς προέκυψε η ονομασία των μεσαιωνικών αυτών στρατοδικείων.
Τα Δικαστήρια Ανεξαρτησίας άρχισαν να λειτουργούν και να καταδικάζουν από τα τέλη Αυγούστου του 1921. Από τον Δεκέμβριο όμως του 1920 είχαν αρχίσει να συλλαμβάνονται τα πρώτα θύματα των Δικαστηρίων και να αποστέλλονται στις φυλακές της Αμάσειας.
Όψη της Αμάσειας, όπου έλαβαν χώρα τα δικαστήρια και οι εκτελέσεις (φωτ.: Wikipedia.org)
Το τι ακολουθούσε στις στημένες αυτές ψευτοδίκες περιγράφει πολύ παραστατικά ο Γ. Ν. Λαμψίδης: το κατηγορητήριο, το σκεπτικό των καταδικαστικών αποφάσεων για όσους κατηγορούνταν ότι είχαν ενεργήσει με στόχο την απόσπαση μεγάλων οθωμανικών εδαφών για τη δημιουργία της Δημοκρατίας του Πόντου, και βέβαια η ετυμηγορία, ήταν πανομοιότυπα κάθε φορά.
Ο συνολικός αριθμός των εκτελεσθέντων πιστεύεται ότι ανήλθε σε 400-450 περίπου άτομα, από τους οποίους οι 155 υπήρξαν εξέχουσες προσωπικότητες του ποντιακού ελληνισμού.
- Διαβάστε περισσότερα για τη Γενοκτονία των Ποντίων και συγκλονιστικές Μαρτυρίες στις σχετικές ενότητες του pontos-news.gr.
