Κωνσταντίνος Φωτιάδης: Είμαστε πολύ κοντά στη δημιουργία Μουσείου Γενοκτονίας

Μια νέα εποχή άρχισε πριν από λίγες μέρες για το Κέντρο Ποντιακών Μελετών (ΚΕΠΟΜΕ) στη Θεσσαλονίκη, καθώς μπολιάστηκε με… νέο αίμα μετά τις εκλογές για την ανάδειξη νέου Διοικητικού Συμβουλίου, αποφασισμένου να προχωρήσει την υπόθεση της ίδρυσης Μουσείου και Ερευνητικού Κέντρου Γενοκτονίας, με τη συνδρομή της ελληνικής πολιτείας.

Όπως δήλωσε στο pontos-news.gr ο καθηγητής Κωνσταντίνος Φωτιάδης, στις εκλογές της 17ης Οκτωβρίου συμμετείχαν 68 νέοι άνθρωποι και τα αποτελέσματα συνδέονται στενά με τους μελλοντικούς στόχους του ΚΕΠΟΜΕ.

Στο νέο Διοικητικό Συμβούλιο, πρόεδρος του οποίου, σε αυτήν τη φάση, παραμένει ο Κωνσταντίνος Φωτιάδης, συμμετέχουν «ο Ιάκωβος Μιχαηλίδης, ο αναπληρωτής καθηγητής Νεότερης και Σύγχρονης Ιστορίας, Λαογραφίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας στο ΑΠΘ –ό,τι καλύτερο έχει ο ποντιακός χώρος αυτή τη στιγμή–, η Ευαγγελία Μπουμπουγιατζή που έχει κάνει διδακτορικό για τον ελληνισμό της Ιωνίας, ο εγγονός του μεγάλου Πόντιου διανοούμενου και πολιτικού Ιβάν (Ιωάννη) Πασαλίδη, ο δικηγόρος Ιωάννης Νισύριος, ο υποψήφιος διδάκτοράς μου Ιωάννης Κυραϊλίδης που τελειώνει τη διατριβή του στη γεωγραφία του Πόντου, ο οικονομολόγος Στάθης Αποστολίδης, και ο Κωνσταντίνος Τσαχουρίδης από το χώρο της παραδοσιακής μουσικής».

Στιγμιότυπο από τη συνέλευση των μελών του ΚΕΠΟΜΕ (φωτ.: mavritalassa.livejournal.com)

Και ποιοι είναι οι στόχοι του νέου ΔΣ του Κέντρου; «Εδώ και πολύ καιρό σχεδιάζω ένα ερευνητικό κέντρο που θα ασχολείται με την ιστορία και τον πολιτισμό των Ελλήνων του Πόντου και τον παρευξείνιο ελληνισμό, καθώς επίσης και το Μουσείο Γενοκτονίας. Αυτοί είναι και οι βασικοί στόχοι του Κέντρου», μας εξήγησε ο καθηγητής Φωτιάδης.

Όπως είπε χαρακτηριστικά, τα 40 χρόνια της πανεπιστημιακής του καριέρας δίδασκε μόνο μικρασιατικό, ποντιακό και παρευξείνιο ελληνισμό. Αυτό σημαίνει ότι έχει στη διάθεσή του όλες τις εργασίες των προπτυχιακών φοιτητών του, των μεταπτυχιακών και των διδακτόρων, οι περισσότερες από τις οποίες είναι ψηφιοποιημένες. Το υλικό αυτό, μαζί με πλήθος σχετικών με τον Πόντο αντικειμένων που έχει συγκεντρώσει –ένα μέρος είχε εκτεθεί τον περασμένο Μάιο στο Σύνταγμα, στο πλαίσιο των εκδηλώσεων για τη Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου– ήρθε η ώρα να παρουσιαστεί «σε ένα χώρο τον οποίο όσο ζω θα μπορώ να ελέγχω έτσι ώστε να βρει το δρόμο του».

Πρόκειται, μεταξύ άλλων, για 36.000 βιβλία και αρχειακό υλικό όχι μόνο για τη Γενοκτονία – το υλικό που αφορά τη Γενοκτονία ο καθηγητής εκτιμά ότι θα μπορούσε να οδηγήσει στη συγγραφή ακόμα 20 βιβλίων!

Επιθυμία του προέδρου του ΚΕΠΟΜΕ είναι όλο αυτό το υλικό να βρει το φυσικό του χώρο όπου θα έχουν πρόσβαση προπτυχιακοί και μεταπτυχιακοί φοιτητές.

Ευ. Μπουμπουγιατζή, από τα νέα μέλη του ΔΣ. Στο βάθος ο Κ. Τσαχουρίδης, που επίσης συμμετέχει στο νέο ΔΣ (φωτ.: mavritalassa.livejournal.com)

«Ο Ιβάν Σαββίδης χρηματοδοτεί δύο έδρες, μία για την ιστορία του ποντιακού ελληνισμού και άλλη μία για τη διδασκαλία της ρωσικής γλώσσας. Ξέρω πολύ καλά, γιατί έχω διδάξει και ως λέκτορας στο Αριστοτέλειο, ότι τα πανεπιστήμιά μας δεν είχαν δώσει ποτέ βαρύτητα στον ελληνισμό της Ανατολής, γι’ αυτό και θα έλεγα πως είναι πολύ φτωχά από βιβλία και γενικά πρωτογενές υλικό που θα μπορούσαν να αξιοποιήσουν οι φοιτητές μας. Το κενό αυτό μπορούμε να το καλύψουμε σε μεγάλο βαθμό με το υλικό που έχουμε» είπε.

Και γι’ αυτόν το λόγο απευθύνθηκε στην ελληνική πολιτεία μέσω του Προέδρου της Δημοκρατίας Προκόπη Παυλόπουλου, προκειμένου να παραχωρηθεί κάποιος χώρος όπου θα φιλοξενηθεί όλο το υλικό: ντοκουμέντα, χάρτες, γκραβούρες, βιβλία, φωτογραφικό υλικό, καρτ-ποστάλ και οτιδήποτε άλλο έχει σχέση με τον παρευξείνιο πολιτισμό και τον αμιγώς ποντιακό του μικρασιατικού χώρου.

«Βρισκόμαστε σε πολύ καλό σημείο και πιστεύω ότι σύντομα θα μου παραχωρηθεί ο χώρος» αποκάλυψε ο καθηγητής στο pontos-news.gr.

Αυτή ήταν και «η αφορμή για να ζωντανέψω το Κέντρο Ποντιακών Μελετών με νέα παιδιά που έχουν όρεξη για δουλειά και θα μπορούν να είναι οι πρώτοι στενοί συνεργάτες ώστε παράλληλα με τα μαθήματα των δύο πανεπιστημίων που αναφέρονται στον μικρασιατικό και τον παρευξείνιο ελληνισμό –στον βαθμό που κάτι προσφέρουν– να είναι βοηθητικά και τα μαθήματα που θα κάνουμε εμείς και στον δικό μας χώρο. Θα μπορούμε, βασιζόμενοι στους 160 και πλέον πίνακες ζωγραφικής που έχω συγκεντρώσει, να κάνουμε μαθήματα τοπικής ιστορίας, να έρχονται τα σχολεία να παρακολουθούν μαθήματα και να μπούμε στη διαδικασία της έρευνας της προσφυγιάς και της νεοπροσφυγιάς των Ελλήνων της πρώην ΕΣΣΔ» πρόσθεσε.

Το παρών στις εκλογές έδωσαν ο Στάθης Πελαγίδης και ο Δημήτρης Τσακιρίδης (φωτ.: mavritalassa.livejournal.com)

Παρών στις εκλογές ήταν και ο Στάθης Πελαγίδης που είναι μέλος του ΚΕΠΟΜΕ. «Ήρθε μας είδε, ψήφισε και ευχήθηκε. Θα ήθελα να τονίσω ότι στο Κέντρο προσκαλέσαμε ανθρώπους που έχουν ένα ειδικό βάρος και έχουν κύρος. Σε αυτή τη φάση δεν ήθελα να έχουμε μαζί μας άτομα που εμπλέκονται με τη μία ή την άλλη ομοσπονδία του οργανωμένου προσφυγικού χώρου, για να μην εμπλακεί το Κέντρο στην εμφύλια σύρραξη που μόνο κακό κάνει σε όλους μας. Θέλω να μείνουμε μακριά από αυτούς τους ιδεολογικούς χώρους, που κατά τη γνώμη μου έχουν άλλους στόχους από αυτούς που θα έπρεπε να έχουν. Οι συνεργάτες μου κι εγώ θέλουμε να περιοριστούμε στον ερευνητικό τομέα και την αξιοποίηση του αρχείου μας, το οποίο οποιοσδήποτε μπορεί να χρησιμοποιήσει ελεύθερα και με ελευθερία να καταθέσει τα ευρήματά του. Ωστόσο δεν θέλω να υπάρξει εμπλοκή των μελών μας με τα ενδοσωματειακά».

Οι στόχοι του ΚΕΠΟΜΕ αποτελούν όνειρα ζωής του καθηγητή, ο οποίος μέσω του pontos-news.gr καλεί τους Ποντίους να συστρατευτούν.

«Θα ήθελα να καλέσω όλους τους Πόντιους, όταν θα αποκτήσουμε το μουσείο μας, να μας εμπιστευτούν τα κειμήλια που έχουν από τους προγόνους τους έτσι ώστε το υλικό να ανανεώνεται συνεχώς. Δεν θα ήθελα να συμβεί ό,τι στην περίπτωση του Κέντρου Μικρασιατικών Σπουδών, που φιλοξενεί μόνο το υλικό που είχε συγκεντρώσει η Μέλπω Μερλιέ. Εμάς μας ενδιαφέρει να καταγράψουμε την ιστορία, αλλά και τις διώξεις των Ελλήνων τη σταλινική περίοδο – ανεξάρτητα από το εάν κάποιοι το κομματικοποιούν».

Εμείς είμαστε ερευνητές, είπε στο τέλος της κουβέντας μας, «και μας ενδιαφέρει η καταγραφή των πραγματικών γεγονότων».

Πόπη Παπαγεωργίου