Μέσα σε λίγες ώρες ο Ντόναλντ Τραμπ πέρασε από τις απειλές για σφοδρούς βομβαρδισμούς στο Ιράν στις δηλώσεις περί επικείμενης συμφωνίας, υποστηρίζοντας μάλιστα ότι ακύρωσε προγραμματισμένα αμερικανικά πλήγματα επειδή οι δύο πλευρές βρίσκονται κοντά σε συμβιβασμό. Ωστόσο η Τεχεράνη εμφανίζεται πολύ πιο συγκρατημένη, ξεκαθαρίζοντας ότι δεν έχει ακόμη αποφασίσει αν θα υπογράψει οποιαδήποτε συμφωνία.
Ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε ότι υπάρχει μια «πολύ καλή συμφωνία» για τον τερματισμό της κρίσης και άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο να υπογραφεί ακόμη και μέσα στο σαββατοκύριακο, πιθανότατα στην Ευρώπη.
Όπως είπε, δεν σκοπεύει να παραστεί ο ίδιος, αλλά θα εκπροσωπηθεί από τον αντιπρόεδρό του Τζέι Ντι Βανς.
Λίγες ώρες νωρίτερα, πάντως, ο ίδιος απειλούσε ότι οι ΗΠΑ θα πλήξουν «πολύ σκληρά» το Ιράν και ότι αμερικανικές δυνάμεις θα μπορούσαν να καταλάβουν τη νήσο Χαργκ, όπου βρίσκεται ο σημαντικότερος πετρελαϊκός τερματικός σταθμός της χώρας.
«Με βάση το γεγονός ότι οι συνομιλίες εγκρίθηκαν από τα υψηλότερα επίπεδα της ιρανικής ηγεσίας, ακύρωσα τα πλήγματα και τους βομβαρδισμούς εναντίον του Ιράν απόψε», ανέφερε αργότερα μέσω Truth Social, προσθέτοντας ότι ο τόπος και ο χρόνος της υπογραφής θα ανακοινωθούν σύντομα.
Τι προβλέπει το προσχέδιο
Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές που συμμετέχουν στη διαμεσολάβηση, το Axios αναφέρει ότι ΗΠΑ και Ιράν βρίσκονται κοντά σε ένα μνημόνιο κατανόησης που θα προβλέπει:
• παράταση της εκεχειρίας για 60 ημέρες,
• σταδιακή επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ,
• περιορισμένη χαλάρωση των αμερικανικών κυρώσεων,
• έναρξη νέου κύκλου διαπραγματεύσεων για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης.
Στο σκέλος για τα πυρηνικά, το Ιράν φέρεται να δεσμεύεται ότι δεν θα αποκτήσει πυρηνικό όπλο, ενώ παραμένει ανοιχτό το ζήτημα της τύχης των αποθεμάτων εμπλουτισμένου ουρανίου.
Το γραφείο του Ισραηλινού πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου υποστήριξε ότι ο Ντόναλντ Τραμπ διαβεβαίωσε πως η τελική συμφωνία θα περιλαμβάνει και την απομάκρυνση του εμπλουτισμένου ουρανίου από το Ιράν, κάτι που η Τεχεράνη έχει επανειλημμένα απορρίψει.
Η Τεχεράνη κρατά αποστάσεις
Παρά την αισιοδοξία του Λευκού Οίκου, η ιρανική πλευρά αποφεύγει να επιβεβαιώσει ότι υπάρχει οριστική συμφωνία.
Ο πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου Μοχαμάντ Μπαγέρ Γαλιμπάφ επέκρινε τις «παρορμητικές αποφάσεις» της Ουάσινγκτον, ενώ διπλωματικές πηγές σημειώνουν ότι, αν και το σχέδιο έχει συζητηθεί στα ανώτερα κλιμάκια της ιρανικής ηγεσίας, δεν έχει δοθεί ακόμη η τελική έγκριση.
Την ίδια στιγμή, το βασικό αγκάθι παραμένει η τύχη των δεσμευμένων ιρανικών κεφαλαίων στο εξωτερικό και το χρονοδιάγραμμα άρσης των κυρώσεων.
Οι αγορές ποντάρουν στην αποκλιμάκωση
Οι δηλώσεις Τραμπ είχαν άμεσο αντίκτυπο στις αγορές, με τις τιμές του πετρελαίου να υποχωρούν, καθώς οι επενδυτές εκτιμούν ότι μια συμφωνία θα μπορούσε να οδηγήσει σε επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ και σταδιακή αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας.
Παρά το διπλωματικό παρασκήνιο, η κατάσταση στο πεδίο παραμένει εύθραυστη. Ο αμερικανικός στρατός ανακοίνωσε ότι κατέρριψε δύο ιρανικά drones, ενώ συνεχίστηκαν οι ανταλλαγές πυραυλικών πληγμάτων στην ευρύτερη περιοχή.
