Σε μια περίοδο αυξημένης γεωπολιτικής έντασης στην ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου και της Μέσης Ανατολής, η Άγκυρα επαναφέρει το ζήτημα της αποστρατιωτικοποίησης των νησιών του ανατολικού Αιγαίου, προκαλώντας την άμεση αντίδραση της Αθήνας.
Εκπρόσωπος του τουρκικού υπουργείου Άμυνας κατηγόρησε σήμερα την Ελλάδα ότι παραβιάζει το καθεστώς αποστρατιωτικοποίησης που –όπως υποστηρίζει η Άγκυρα– προβλέπεται από τις διεθνείς συνθήκες.
Σύμφωνα με την τουρκική θέση, τα συγκεκριμένα νησιά παραχωρήθηκαν στην Ελλάδα με τη Συνθήκη της Λοζάνης του 1923 και τη Συνθήκη των Παρισίων του 1947, υπό τον όρο ότι θα διατηρούν αποστρατιωτικοποιημένο καθεστώς.
Ο ίδιος αξιωματούχος ανέφερε ότι, με βάση την τουρκική ερμηνεία των συνθηκών, η Λήμνος και η Κάρπαθος –όπου πριν από λίγες ημέρες μεταφέρθηκαν οι Patriot–, συγκαταλέγονται σε αυτά τα νησιά. Ως εκ τούτου, η Άγκυρα υποστηρίζει ότι η στρατιωτική παρουσία της Ελλάδας συνιστά ουσιώδη παραβίαση των διεθνών συμφωνιών.
Παράλληλα, ο εκπρόσωπος του τουρκικού υπουργείου Άμυνας ισχυρίστηκε ότι οι ελληνικές κινήσεις «παραβιάζουν το διεθνές δίκαιο και πλήττουν τις σχέσεις γειτονίας και συμμαχίας», σημειώνοντας ότι τέτοιες ενέργειες δεν θα έπρεπε να συμβαίνουν μεταξύ συμμάχων στο ΝΑΤΟ, ιδιαίτερα σε μια περίοδο που –όπως είπε– οι κρίσεις ασφαλείας στην περιοχή εντείνονται.
Η τουρκική πλευρά κατέληξε δηλώνοντας ότι δεν αποδέχεται τις πρωτοβουλίες της Ελλάδας και ότι έχει ήδη λάβει «όλα τα απαραίτητα μέτρα» απέναντι σε αυτές.
Αθήνα: «Ανυπόστατοι οι ισχυρισμοί»
Η ελληνική πλευρά απάντησε άμεσα, απορρίπτοντας κατηγορηματικά τη ρητορική της Άγκυρας.
Η εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών Λάνα Ζωχιού, ερωτηθείσα σχετικά, τόνισε ότι «μονομερείς αιτιάσεις περί αποστρατιωτικοποίησης των νησιών του Αιγαίου είναι ανυπόστατες και έχουν απορριφθεί επανειλημμένως στο σύνολό τους».
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στο γεγονός ότι η Τουρκία δεν αποτελεί συμβαλλόμενο μέρος στη Συνθήκη των Παρισίων, γεγονός που –όπως υπογράμμισε– καθιστά τις σχετικές τουρκικές αιτιάσεις ακόμη πιο αβάσιμες.
«Οι συνθήκες αυτές δεν καταλείπουν καμία αμφιβολία για το καθεστώς των νησιών», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Η ίδια ξεκαθάρισε ότι η αμυντική διάταξη της Ελλάδας είναι αδιαπραγμάτευτη, επισημαίνοντας ότι το περιβάλλον αστάθειας στην περιοχή καθιστά αναγκαία την αμυντική προετοιμασία της χώρας.
«Η εμπόλεμη κατάσταση στην ευρύτερη γειτονιά μας επιτάσσει την αναγκαία αμυντική προπαρασκευή της χώρας. Η επικρατούσα αβεβαιότητα και ο κίνδυνος περαιτέρω κλιμάκωσης του πολέμου καλούν για σύνεση και νηφαλιότητα, όχι για ανίσχυρες τοποθετήσεις», σημείωσε.
Τι συζητήθηκε στις επαφές Γεραπετρίτη-Φιντάν
Στο πλαίσιο της ενημέρωσης των διπλωματικών συντακτών, η εκπρόσωπος του ΥΠΕΞ διευκρίνισε επίσης ότι κατά την πρόσφατη συνομιλία του υπουργού Εξωτερικών Γιώργου Γεραπετρίτη με τον Τούρκο ομόλογό του Χακάν Φιντάν δεν τέθηκε το ζήτημα αποστολής στρατιωτικής δύναμης στην Κύπρο ούτε το θέμα μεταφοράς συστημάτων Patriot στην Κάρπαθο.
Η ελληνική διπλωματία επιμένει ότι η συζήτηση για το καθεστώς των νησιών δεν έχει καμία βάση στο διεθνές δίκαιο, ενώ η επαναφορά του θέματος από την Άγκυρα εντάσσεται σε μια ευρύτερη στρατηγική πίεσης στο Αιγαίο, σε μια περίοδο αυξημένης γεωπολιτικής ρευστότητας στην περιοχή.
