pontosnews.gr
Παρασκευή, 18/09/2026
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
pontosnews.gr
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων

Του Τσουντσουναδίων το κέιφ’ – Μια πλάκα απ’ τη Ματσούκα με πρωταγωνιστές μερικούς Ανεφορίτες και μπόλικα κουκιά

Του συχνά αποκαλούμενου «Παπαδιαμάντη της Ματσούκας» Γεώργιου Ζερζελίδη

28/01/2026 - 9:37μμ
Η φύση που πάντα εντυπωσιάζει στη Ματσούκα δεν άφησε ασυγκίνητους τους Ανεφορίτες της ιστορίας μας (πηγή: sirtcantam.com.tr)

Η φύση που πάντα εντυπωσιάζει στη Ματσούκα δεν άφησε ασυγκίνητους τους Ανεφορίτες της ιστορίας μας (πηγή: sirtcantam.com.tr)

Κοινοποίηση στο FacebookΜοιράσου το στο TwitterΜοιράσου το στο Whatsapp
Στηρίξτε το Pontos News Επιλέξτε μας ως προτιμώμενη πηγή στην Αναζήτηση Google
Προσθήκη πηγής

Ανεφορίτ’ οι τσουντσουνάδες τση χλοής πάντα καμέν’ εσαν. Όνταν εδεβαίν’ναν ασ’ ση Ματσούκαν καικά εγερανείαναν τ’ ομμάτα τουν ασ’ σην πρασινάδαν και πουδέν ματοζούκια σα στρατόχειλα ‘κ’ εφήν’ναι, εχτούπιζαν, εγλούπιζαν κι άμον Ανεφορίας τσουντσούνας έτρωαν ατα.

Μίαν έναν-δύγ’ νομάτ’ τσουντσουνάδες σύτ’ εδεβαίν’ναν ασ’ έναν χωρίον τση Ματσούκας. Είδαν τσοι Ματσουκάτας κάθουνταν σ’ έναν τραπέζ’ κ’ εφτάγ’νε μουχαπέτ’. Εστάθαν κ’ ετέρεσαν ατ’ς κ’ επεκεί κάτ’ναν ερώτεσαν:

-Ατοίν ντ’ ευτά’ ν’ ατουκά;

-Ευτάγ’νε κέιφ’, λέει ατ’ς.

-Και πώς ευτά’ν’ το κιάφ’; ξαν ορωτούν.

-Και μεγέρ ‘κ’ εξέρετε πώς ευτάγ’νε το κέιφ’; Βράζ’νε τα φάβατα, κάθουνταν πίν’νε το ζωμίν ατουν κ’ ευτάγ’νε κέιφ’.

Ατό έτον έρπαξαν το μυστικόν οι τσουντσουνάδες κ’ επεκεί εθέκαν ατο, θα πάγ’νε σο χωρίον ατουν ευτάγ’νε κι ατοίν το κέιφ’. Ατώρα ενούν’τσαν, πού θα ‘βρίκ’νε φάβατα, σο χωρίον ατουν ‘κι σπέρ’νε αΐκα πράματα, εγόρασαν εκαν δέκα πατουμάνα φάβατα εφορτώθαν κ’ επήαν σο χωρίον, εθέκαν ατα ‘παν, έβρασαν, επαίραν το ζωίν κ’ εστρώθαν εκέι σου  κεϊφί’ το ποίσιμον.

Πίν’νε, πίν’νε και ξαν πίν’νε και τιδέν κανείς ατουν ‘κ’ εγροικά.

– Μάνα σ’ και τη δουλεία σ’! Νέπε Δάμιανε, Σύμιων, νέπε Άβρααμ, Ίσαακ, ακομάν δαν ‘κ’ αγροίξετεν;

– Μέτα γιόχ, εσύ τεάμ αγροίξες;

– Παίδια ας λέω σασε, εξέρετε ντο έσονε; Για τα φάβατα λίγα έταν, για το κιάφ’ το λέγ’νε δαν ‘κ έσονε. Άμαν να ολούρ, να ολμάζ, γι’ ας κιαζατεύουμε ακομάν έναν ξάι, πάλκιαμ κάπ’ έρται και διαβαίν’ και χαπάρ’ κι παίρουμ’α.

Αρ’ έπαν, ενέμ’ ναν, έπαν, ενέμ’ ναν, εφούσκωσαν, επεφούσκωσαν, τιδέν ‘κ’ ενόισαν, αρτούκ ενύσταξαν, τ’ ομμάτα τουν εγιαρίμπωσαν, επουαλεύταν’ εσέγκαν έναν ατουν να ωράζ το τραπέζ’ κι άμον το έρται το κέιφ’ να γνεφίζ’ ατ’ς, κι ατοίν ερρούξαν κ’ εκοιμέθαν. Κι ακόμαν κοιμούνταν.

Γ. Ζερζελίδης

Λεξιλόγιο

Ανεφορίτ’=οι κάτοικοι της επαρχ. Χαλδίας· τσουντσουνάδες=προσωνυμία από τις τσουντσούνες (αγριόχορτο σαλατικό) που τρώγαν· τση χλοής καμέν’ εσαν=λαχταρούσαν την πρασινάδα· εγερανείαναν τ’ ομμάτα τουν= (φρ.) πρασίνιζαν τα μάτια τους, λιγούρευαν· εγλούπιζαν=ξεφλούδιζαν· ματοζούκια=γαϊδουράγκαθα· εχτούπιζαν=μαδούσαν· μουχαπέτ=(λ.τ.) (αγάπη) γλέντι· κ’ επεκεί=κ’ έπειτα· κάτ’ ναν=κάποιον· ατουκά=αυτού δα· μεγέρ=(μηγάρ) μήπως· φάβατα=κουκιά
ατό ετον=(φρ.)τόσο ήταν αρκετό· έρπαξαν το μυστικόν=έκλεψαν το μυστικόν· εθέκαν ατο=(φρ.) τόβαλαν στα πόδια· πατουμάν=μ. βάρους (τουρ.) 6 οκάδων· κ’ εστρώθαν εκεί=(φρ.) και ριχθήκαν με τα ούλα τους· εθέκαν ατα ‘παν=τα βάλαν να ψηθούν· ποίσιμον=φκιάσιμο· τιδέν ή ‘δεν (τιδάν ή ‘δαν)=τίποτε· κ’ εγροικά=δεν νοιώθει· μέτα=τι λες μωρέ, (περίεργο), αμάν και συ· γιόχ=(λ.τ.) όχι· τεάμ=σάμπως· μάνα σ’ και τη δουλεία σ’=(φρ.σχετλιαστ.) διάολε! παράξενο!· να ολούρ να ολμάζ= (φ.ρ. τ.) για καλό και για κακό· κιαζατεύουμε=(λ.τ.) παραφυλάμε· πάλκιαμ=(λ.τ.) ίσως· αρτούκ=(λ.τ.) επί τέλους· εγιαρίμπωσαν=γλάρωσαν· εσέγκαν=βάλανε· να ωράζ=να φυλάγη· ερρούξαν=πέσανε.

•Πηγή: Χρονικά του Πόντου, Έτος Β’, τεύχος 19-20 (Μάρτιος-Απρίλιος 1946), σ. 483, εκδ. Σύλλογος Ποντίων «Αργοναύται-Κομνηνοί».
• Στο κείμενο διατηρήθηκε η ορθογραφία του πρωτότυπου.

ΚοινοποίησηTweetSend
google news

Ακολουθήστε μας στο Google News

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Οι τοίχοι της Μονής Βαζελώνα που στέκουν ακόμα (φωτ.: Anadolu)
ΠΟΝΤΟΣ

Οι μονές Περιστερεώτα και Βαζελώνα στο τουριστικό πλάνο της Τουρκίας – Η Σουμελά έδειξε το δρόμο

17/09/2026 - 8:47μμ
Επιστολή γραμμένη στα καραμανλίδικα, από το Κιρκχαρμάν της Αμάσειας, περίπου το 1910.
(πηγή: Wikimedia Commons, Public Domain)
ΠΟΝΤΟΣ

Μια επιστολή από την Αμάσεια: Οι Πόντιοι που έγραφαν τουρκικά με ελληνικά γράμματα, τα καραμανλίδικα

17/09/2026 - 3:17μμ
(Φωτ.: Σύλλογος Ποντίων Μακροχωρίου/Facebook)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Μακροχώρι: Ο Αγιασμός και δύο θεατρικές βραδιές άνοιξαν τη νέα χρονιά για τον Σύλλογο Ποντίων

17/09/2026 - 2:21μμ
Η οικοδέσποινα Θεσσαλονίκη προετοιμάζεται και αυτή, χορευτικά, για το 20ό Φεστιβάλ Ποντιακών Χορών της ΠΟΕ. Δευτέρα 14 Σεπτεμβρίου 2026 (φωτ.: Facebook / Katerina Bili)
ΠΟΝΤΟΣ

Σε ρυθμούς Φεστιβάλ: Πρόβες για το 20ό Φεστιβάλ Ποντιακών Χορών της ΠΟΕ

16/09/2026 - 6:44μμ
(Φωτ.: facebook.com/105.8alexpolis?locale=el_GR)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Αγιασμός και έναρξη νέας πολιτιστικής χρονιάς για τον Μορφωτικό Σύλλογο Ποντίων Νομού Έβρου «Αλέξιος Κομνηνός»

16/09/2026 - 3:34μμ
(Εικ.: facebook.com/spfsth?locale=el_GR)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Ο Σύλλογος Ποντίων Φοιτητών και Σπουδαστών Θεσσαλονίκης αποκτά φωνή στα ερτζιανά

16/09/2026 - 1:30μμ
(Φωτ.: poe.org.gr)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Παμποντιακή Ομοσπονδία Ελλάδος: Δυναμική η πρώτη παρουσία της στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης

16/09/2026 - 12:16μμ
Η Βίλα Καπαγιαννίδη (φωτ.: Κώστας Κατσίγιαννης)
ΠΟΝΤΟΣ

Τραπεζούντα: Η ιστορική Βίλα Καπαγιαννίδη που πέρασε στα χέρια του Μουσταφά Κεμάλ, οι θρύλοι γύρω από αυτή και η σημερινή της εικόνα

16/09/2026 - 10:36πμ
Πορτρέτο της Γκιουλ Μπαχάρ από Ιταλό ζωγράφο του 17ου αι. (πηγή: commons.wikimedia.org)
ΠΟΝΤΟΣ

Γκιουλ Μπαχάρ: Η «Μαρία της Λιβεράς» ανάμεσα στην ποντιακή παράδοση και τις οθωμανικές πηγές

15/09/2026 - 9:50μμ
(Φωτ.: facebook.com/syllogospontionedessas.gavras)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Σύλλογος Ποντίων Έδεσσας «Ο Άγιος Θεόδωρος Γαβράς»: Αρχίζουν οι εγγραφές – Ποια τμήματα θα λειτουργήσουν

15/09/2026 - 9:22μμ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ
Ναυτεμπορική TV

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

(Φωτ.: ΑΠΕ-ΜΠΕ)

Νέα Ορλεάνη: Επαναλειτουργεί το επίτιμο προξενείο της Ελλάδας – Ιστορική η διαδρομή της Ορθοδοξίας στην περιοχή

5 ώρες πριν
(Φωτ. αρχείου: pixabay.com)

Επίθεση σκύλων με τρεις τραυματίες στη Βούλα

6 ώρες πριν
Συζήτηση στη Βουλή και ψήφιση για την άρση ασυλίας της προέδρου της Πλεύσης Ελευθερίας, Ζωής Κωνσταντοπούλουκαι των βουλευτών Λευτέρη Αυγενάκη και Μακάριου Λαζαρίδη (φωτ.: Γιώργος Κονταρίνης/ EUROKINISSI)

Επιτροπή Δεοντολογίας της Βουλής: «Ναι» στην άρση ασυλίας της Κωνσταντοπούλου, «όχι» για Αυγενάκη και Λαζαρίδη

6 ώρες πριν
(Φωτ.: ΑΠΕ-ΜΠΕ)

Ιωάννης Καποδίστριας: Αποκατάσταση του Μεγάρου του στην Κέρκυρα με κονδύλι 5,5 εκατ. ευρώ

7 ώρες πριν
Ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν (φωτ.: Γραφείο Τύπου Τουρκικής Προεδρίας)

Τουρκία: Νέα παρέμβαση AKP και MHP για την επανεκλογή Ερντογάν

7 ώρες πριν
(Φωτ.: EUROKINISSI / Στέφανος Ραπάνης)

Europa League: Κουζούλανε την… Ευρώπη ο ΟΦΗ

7 ώρες πριν
pontosnews.gr

Ειδήσεις και άρθρα για τον Πόντο και τη Μ. Ασία, αλλά και την επικαιρότητα στην Ελλάδα, τον Κόσμο και την Ομογένεια. Πλούσια θεματολογία ποικίλης ύλης με έμφαση σε πολιτιστικά δρώμενα.

Copyright © 2025 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

  • TAYTOTHTA
  • ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
  • ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ
  • ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • VIDEOS
  • ΚΥΠΡΟΣ
  • ΟΜΟΓΕΝΕΙΑ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΠΕΡΙΕΡΓΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΠΙΣΤΗ
  • ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
  • ΤΑΞΙΔΙ
  • ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ
  • PONTOS BLOG

Copyright © 2024 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

Ναυτεμπορική TV
Ναυτεμπορική TV