Ο ορθόδοξος χριστιανικός κόσμος διανύει τη Μεγάλη Εβδομάδα των Παθών. Παράλληλα συνεχίζει να εκτυλίσσεται μια τραγωδία στο μέτωπο Ουρανίας-Ρωσίας. Καταστρέφονται πόλεις, χωριά και η ζωή εκατομμυρίων αμάχων. Καταστράφηκε σχεδόν ολοσχερώς η Μαριούπολη, η πόλη της Παναγίας, που από τα τέλη του 18ου αιώνα διαμορφώθηκε ως πρωτεύουσα του ελληνισμού της Αζοφικής.
Η Ελληνίδα ζωγράφος Μαρία Σιδέρη, βαθιά συγκινημένη από το μέγεθος της τραγωδίας και της καταστροφής ζωγράφισε τις μέρες της Μεγάλης Εβδομάδας την καταστροφή της Μαριούπολης.
Η ζωγράφος από το νησί της Σαλαμίνας με πολλές ομαδικές και προσωπικές εκθέσεις ήδη αφιέρωσε στους Έλληνες του Εύξεινου Πόντου έντεκα πίνακες με σημαντικούς σταθμούς στην ιστορία της περιοχής. Δεν την άφησαν ασυγκίνητη και οι εξελίξεις του 21ου αιώνα.
«Αυτές τις άγιες μέρες, που ζούμε, τη Μεγάλη Εβδομάδα, σκέφτομαι ακόμη περισσότερο τους ανθρώπους, που δοκιμάζονται από τη δίνη του πολέμου. Σκέφτομαι τον απλό κόσμο στην Ουκρανία, τους ανθρώπους, που έχασαν τα μέλη των οικογενειών τους, έχασαν τα σπίτια τους και ζουν μια φρίκη. Σκέφτομαι τους ομογενείς μας στις περιοχές, που βομβαρδίζονται, σκέπτομαι τους Έλληνες και όλο τον άμαχο πληθυσμό της Μαριούπολης. Δεν μιλώ αυτή τη στιγμή για την κατανομή των ευθυνών, μιλώ για τον ανθρώπινο πόνο.
»Βλέποντας την απόλυτη καταστροφή σε μια ιστορική ελληνική περιοχή, όπως είναι η Αζοφική, και στην ίδια τη Μαριούπολη συγκινούμαι αφάνταστα. Όταν έμαθα για την καταστροφή του Θεάτρου και του Πανεπιστημίου της Μαριούπολης, σκέφτηκα να ζωγραφίσω αυτή την τραγωδία σε όλη της τη διάσταση. Ασχολήθηκα το τελευταίο χρονικό διάστημα με τη θεματολογία, που έχει σχέση με την ιστορία των Ελλήνων του Εύξεινου Πόντου. Έχω ζωγραφίσει 11 πίνακες με τους οποίους δείχνω τη δόξα αυτού του ελληνισμού. Ο Προμηθέας, ο Μιθριδάτης Στ’ Ευπάτωρ, οι άγιοι του Πόντου και οι μορφές από την περίοδο της νεότερης ιστορίας είναι οι απόδειξη της μακραίωνης παρουσίας των Ελλήνων στην περιοχή.
Ένας από τους πίνακες μου έχει σχέση με την Ταυρίδα και την τραγωδία του Ευριπίδη «Η Ιφιγένεια εν Ταύρις». Γνωρίζω, πως οι Έλληνες της Μαριούπολης είναι απόγονοι των αρχαίων Ελλήνων της Ταυρίδας, που εγκαταστάθηκαν στην Αζοφική, τον 18ο αιώνα. Ορμώμενη από όλη τη γνώση, από τις σκηνές, που εξελίσσονται σήμερα στη Μαριούπολη, από την κατανόηση του μεγέθους της καταστροφής, πήρα στα χέρια μου το πινέλο μου», δήλωσε στο pontosnews.gr η Μαρία Σιδέρη.
Ο πίνακάς της είναι αρκετά εκφραστικός. Τι άλλο θα μπορούσε να επικαλεστεί η ορθόδοξη Ελληνίδα εικαστικός για να συμπονέσει στους κατοίκους της Μαριούπολης διαφόρων εθνικοτήτων και τους Έλληνες, που δέθηκαν τόσο πολύ με την πόλη της Παναγίας;
«Το μαρμάρινο γλυπτό της Αναγέννησης, γνωστό και ως «Αποκαθήλωση», που φιλοτεχνήθηκε από τον Μιχαήλ Άγγελο, το 1497-1499, αποτέλεσε έμπνευση για τον Χριστό και την Παναγία στον πίνακά μου για την καταστροφή της Μαριούπολης. Τι άλλο μπορεί να περιγράψει τον πόνο των μανάδων, των παιδιών, των γέρων στη μαρτυρική Μαριούπολη του 2022. Στον πίνακα βλέπουμε μια μητέρα να κρατάει τον γιο της. Πόσο πιο θλιβερό μπορεί να είναι ένα γεγονός. Το κατεστραμμένο Θέατρο της Μαριούπολης επίσης είναι ένα σύμβολο αυτής της τραγωδίας και του πόνου. Χτυπήθηκε ένας οίκος τέχνης και ο ίδιος ο ανθρώπινος πολιτισμός», τόνισε η Μαρία Σιδέρη.
Η Ελληνίδα ζωγράφος προσπαθεί με τον πίνακά της να συγκινήσει πολιτικούς και απλό κόσμο, ώστε όσο δυνατόν πιο γρήγορα να τελειώσει ο καταστροφικός πόλεμος και φιλοδοξεί πως τα έσοδα από αυτόν μπορούν να βοηθήσουν απλούς πρόσφυγες από τη Μαριούπολη.
«Θα ήθελα τα έσοδα από αυτόν τον πίνακα να πάνε για τη στήριξη των Ελλήνων της Μαριούπολης. Θα επικοινωνήσω με το οργανωμένο χώρο των Ελλήνων της Μαριούπολης για να βρεθεί η καλύτερη λύση. Αυτή τη χρονιά συμπληρώνονται 100 χρόνια από τη Μικρασιατική Καταστροφή. Η Ιωνία, ο Πόντος και πολλές αρχαίες εστίες του ελληνισμού καταστραφήκαν. Ο ελληνισμός συνεχίζει να πλήττεται. Δεν βρίσκω λόγια να περιγράψω όλη τη συγκίνηση, που νιώθω. Εμείς, οι Έλληνες, καταλαβαίνουμε τον πόνο της προσφυγιάς. Ο καλλιτεχνικός κόσμος δεν μπορεί να σιωπά. Κάποιος πρέπει να μιλήσει για να επικρατήσει η ειρήνη στην βασανισμένη ανά τους αιώνες περιοχή», είπε στο τέλος συγκινημένη η ζωγράφος.
Βασίλης Τσενκελίδης, ιστορικός.
