Συνήθεια ή εξάρτηση; Πού βρίσκονται τα όρια και πώς μπορεί κάποιος να τα διαχωρίσει;
Η εξάρτηση είναι η προσκόλληση σε αντικείμενα, πρόσωπα ή καταστάσεις που μας χαρίζουν υπερβολική ευχαρίστηση (πολλές φορές εικονική) και μας βοηθούν να ανταπεξέλθουμε με μεγαλύτερη ευκολία στα προβλήματα της καθημερινότητας.
Συνήθεια ή εξάρτηση;
Είναι πολύ λεπτή η γραμμή που χωρίζει την συνήθεια από την εξάρτηση. Όταν κάποιες καθημερινές συνήθειες δεν μπορούμε να τις ελέγξουμε και μας δημιουργείται η έντονη επιθυμία να τις επαναλαμβάνουμε ξανά και ξανά χωρίς να υπολογίζουμε τι συνέπειες θα έχουν για την υγεία, την οικογένεια, την εργασία, ολόκληρη τη ζωή μας, τότε μπορούμε να πούμε ότι μας έχουν δημιουργήσει εξάρτηση.
Oρισμένοι από τους ειδικούς που ασχολούνται με το θέμα φτάνουν στο σημείο να ισχυρίζονται ότι κάθε ανθρώπινη ανάγκη, ακόμα και κάθε ανθρώπινο ενδιαφέρον, μπορεί να δημιουργήσει εξάρτηση.
Πολλοί είναι οι άνθρωποι που δεν μπορούν να δεχθούν ότι έχουν πάθει εξάρτηση από κάτι και ισχυρίζονται ότι είναι απλά μια συνήθεια που μπορούν να σταματήσουν όποτε θελήσουν. Μπορούν όμως;
Τύποι Εξάρτησης
-Η σημαντικότερη και πιο καταστροφική εξάρτηση είναι οι ναρκωτικές ουσίες.
-Αλκοόλ που το ένα ποτηράκι φέρνει το άλλο μαζί με την ψευδαίσθηση ότι φτιάχνει την διάθεσή και βοηθάει να ξεφύγει κάποιος από τα προβλήματα της καθημερινότητας.
-Νικοτίνη είναι ουσία που συνδέεται άμεσα με την εξάρτηση. Ο εθισμός στη νικοτίνη επέρχεται ραγδαία, έπειτα από λίγες μόνο ημέρες καπνίσματος ακόμα και μικρού αριθμού τσιγάρων. Άλλη μια ψευδαίσθηση χαλάρωσης, παρηγορίας, παρέας, εκτόνωσης.
-Η υπερφαγία ή η λιμοκτονία αποτελούν μία προσπάθεια αλλαγής της διάθεσης για τα άτομα που πάσχουν από διατροφικές διαταραχές.
-Ο τζόγος και τα στοιχήματα φέρνουν στιγμές διέγερσης και δημιουργούν ψεύτικες ελπίδες.
-Κλεπτομανία όπου κάποιος κλέβει πράγματα από διάφορα καταστήματα, πολλές φορές άνευ αξίας.
-Το σεξ που κάποιος κάνει υπερβολικά και ασυνήθιστα συχνά. Αν και δεν έχει ταυτοποιηθεί κλινικά η εξάρτηση στο σεξ.
-Το συστηματικό έως και εμμονικό “shopping therapy” είναι ένας τρόπος διαφυγής ώστε το άτομο να νιώσει πιο «γεμάτο». Βρίσκει την ευτυχία στην υπερκατανάλωση.
-Η εργασιομανία κρατά σε εγρήγορση το άτομο που εργάζεται υπερβολικά πολλές ώρες χωρίς να είναι απολύτως απαραίτητο, ενώ η παρουσία του μπορεί να είναι απαραίτητη για την οικογένειά του.
-Εξάρτηση από ένα πρόσωπο. Γίνεται τόσο έντονη που το εξαρτημένο άτομο φθάνει στο σημείο να παραμελήσει όλους του τομείς της ζωής του. Μπορεί επίσης να δημιουργήσει και πολύ μεγάλο πρόβλημα στο πρόσωπο από το οποίο είναι εξαρτημένο.
-Το διαδίκτυο είναι μια σχετικά νέα μορφή εξάρτησης και αναφέρεται ως “καταναγκαστική”, υπερβολική χρήση του διαδικτύου, του οποίου η στέρηση προκαλεί εκνευρισμό καθ δυσθυμική συμπεριφορά”.
Αυτές είναι οι πιο σοβαρές εξαρτήσεις. Υπάρχουν όμως και κάποιες άλλες μικρές που μπορεί να μην είναι καταστροφικές άλλα δεν παύουν να μας κρατούν…αιχμάλωτους.
Έχουν δημιουργηθεί κέντρα απεξάρτησης από όλα τα είδη εθισμών, που μπορούν να βοηθήσουν τους ανθρώπους να ξεφύγουν από τον “δυνάστη” τους και να ξαναδούν τη ζωή από άλλη οπτική γωνία…
Επιμέλεια: Ζαμπετάκη Ε.
