Το πρωινό της 20ής Ιουλίου 1974 άλλαξε για πάντα τη ζωή του 18χρονου τότε Ιωσήφ Βιολάρη, όταν η Κερύνεια ξύπνησε από τους βομβαρδισμούς της τουρκικής εισβολής. Ο πατέρας του, αστυνομικός διευθυντής της πόλης που είχε συλληφθεί κατά το πραξικόπημα της 15ης Ιουλίου και είχε επιστρέψει μόλις την προηγούμενη ημέρα στο σπίτι, αποφάσισε την άμεση απομάκρυνση της οικογένειας. Αφού παρέμειναν για δύο ημέρες στα χωράφια γειτονικού χωριού για λόγους ασφαλείας, αναχώρησαν μέσα στο σκοτάδι και χωρίς φώτα στο αυτοκίνητο για τη Λευκωσία.
Η πόλη έπεσε στις 22 Ιουλίου, με την οικογένεια να φεύγει θεωρώντας ότι θα επέστρεφε σε μία-δύο ημέρες –μια προσδοκία που μετατράπηκε στη μεγάλη τραγωδία χιλιάδων προσφύγων.
Σήμερα, ο Ιωσήφ Βιολάρης βρίσκεται στο τιμόνι του δήμου Κερύνειας, ο οποίος εδρεύει προσωρινά στη Λευκωσία. Όπως εξηγεί στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων, η αποστολή ενός κατεχόμενου δήμου διαφέρει ριζικά: δεν αφορά την καθημερινή διαχείριση της πόλης, αλλά τη διεθνοποίηση του Κυπριακού, τη διαφώτιση για την καταστροφή της πολιτιστικής κληρονομιάς, τη διατήρηση της επαφής με τους διασκορπισμένους δημότες και τη δραστηριοποίηση της νεολαίας που δεν έζησε στην πατρίδα των προγόνων της.
Ο δήμος προετοιμάζεται ενεργά για την επόμενη ημέρα μέσω του ειδικού «Γραφείου Επιστροφής», το οποίο μελετά τις υποδομές και τις ανάγκες επαναλειτουργίας της πόλης σε τομείς όπως η παιδεία, η εργασία και οι λατρευτικοί χώροι.
Ο δήμαρχος εκφράζει παράλληλα την έντονη ανησυχία του για τον σφετερισμό και την πώληση των περιουσιών σε ξένους, καθώς και για τη δημογραφική αλλοίωση.
Ο ίδιος, μετά το άνοιγμα των οδοφραγμάτων, αντίκρισε το κατεδαφισμένο πατρικό του σπίτι στη θέση του οποίου είχε ανεγερθεί επταώροφη πολυκατοικία –μια εμπειρία που τον έκανε να μην ξαναπατήσει στην κατεχόμενη πόλη, στηλιτεύοντας παράλληλα την ψυχολογική δοκιμασία της επίδειξης ταυτότητας στον κατακτήτη.
Στο μήνυμά του, ο Κερυνιώτης δήμαρχος υπογραμμίζει ότι ο αγώνας δεν αφορά επισκέψεις υπό καθεστώς τουρισμού, αλλά την πλήρη απελευθέρωση από τα κατοχικά στρατεύματα, τους εποίκους και τους σφετεριστές, καθώς και την αποκατάσταση των βασικών ευρωπαϊκών δικαιωμάτων διακίνησης, εγκατάστασης, θρησκείας και εργασίας.
Στο πλαίσιο των δράσεων διατήρησης της ιστορικής μνήμης, την Κυριακή 8 Νοεμβρίου, στις 19:00, θα πραγματοποιηθεί η εκδήλωση «Μνήμες Κερύνειας» στο Αμφιθέατρο «Σταύρος Κουγιουμτζής» του Πολιτιστικού Κέντρου Πανοράματος.
Την εκδήλωση συνδιοργανώνουν ο δήμος Πυλαίας – Χορτιάτη και ο δήμος Κερύνειας, με την υποστήριξη του Γενικού Προξενείου της Κυπριακής Δημοκρατίας στη Θεσσαλονίκη, παρουσία του δημάρχου Πυλαίας – Χορτιάτη Ιγνάτιου Καϊτεζίδη και του Γενικού Προξένου Κωνσταντίνου Πολυκάρπου.
Το πρόγραμμα της εκδήλωσης περιλαμβάνει:
- Προβολή του ιστορικού ντοκιμαντέρ του δημοσιογράφου Νίκου Ασλανίδη για τους αγνοουμένους με τίτλο Where Are They?.
- Προβολή του δεκάλεπτου ντοκιμαντέρ Κερύνεια: Μια Πόλη υπό Κατοχή.
- Μουσικό πρόγραμμα με τη συμμετοχή της Χορωδίας του Σωματείου «Αδούλωτη Κερύνεια» (διεύθυνση: Ανθή Παπαφιλίππου, πιάνο: Αντριάνα Συρίμη), της Χορωδίας Συνδέσμου Κατοίκων Συνοικισμού Κωνσταντινουπολιτών Πυλαίας – Θεσσαλονίκης (διεύθυνση και πιάνο: δρ Σωτήρης Δεσπότης) και της Παιδικής Χορωδίας του Δήμου Πυλαίας – Χορτιάτη (διεύθυνση και πιάνο: δρ Ηρακλής Παναγόπουλος).
- Έκθεση φωτογραφίας στην αίθουσα «Λίτσα Φωκίδη ΙΙ» με θέμα την καταστροφή της πολιτιστικής κληρονομιάς στην Κερύνεια και την ευρύτερη επαρχία μετά την τουρκική εισβολή.
• Με πληροφορίες από το ΑΠΕ-ΜΠΕ και τη δημοσιογράφο Σοφία Παπαδοπούλου.
