Στη δραστική απόφαση για την άμεση ανάκληση της άδειας λειτουργίας της ALTA Banka a.d. Beograd προχώρησε το Εκτελεστικό Συμβούλιο της Κεντρικής Τράπεζας της Σερβίας, έπειτα από έκτακτους ελέγχους που διενεργήθηκαν για την προστασία των καταθετών και τη διασφάλιση της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας στη χώρα.
Η απόφαση υπαγορεύτηκε, σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση της Κεντρικής Τράπεζας, από τη ραγδαία επιδείνωση της ρευστότητας του ιδρύματος, η οποία έθετε σε άμεσο κίνδυνο την ικανότητά του να εκπληρώνει τις τρέχουσες υποχρεώσεις του.
Του κλεισίματος είχαν προηγηθεί σοβαρές καταγγελίες της «Φοιτητικής Λίστας» για επείγουσες μεταφορές κεφαλαίων στο εξωτερικό, με προορισμό τα Σκόπια και τη Ρωσία.
Εγγυημένες καταθέσεις έως 50.000 ευρώ
Μετά την ανάκληση της άδειας, η τράπεζα τίθεται σε καθεστώς πτώχευσης υπό τη διαχείριση του Οργανισμού Ασφάλισης Καταθέσεων (AOD). Όπως προβλέπει ο νόμιμος μηχανισμός, οι καταθέσεις φυσικών προσώπων, επιχειρηματιών και μικρομεσαίων επιχειρήσεων είναι πλήρως ασφαλισμένες μέχρι το ποσό των 50.000 ευρώ (ή το ισόποσο σε δηνάρια) ανά καταθέτη. Οι πελάτες με υψηλότερες καταθέσεις θα διεκδικήσουν τα υπόλοιπα κεφάλαιά τους μέσω της διαδικασίας εκκαθάρισης.
Η αλματώδης ανάπτυξη και τα κρατικά προνόμια
Η ALTA Banka εισήλθε στη σερβική αγορά το 2020 και κατέγραψε εντυπωσιακή αύξηση μεγεθών, φτάνοντας σε μερίδιο αγοράς 2,77% έως 2,9% και ενεργητικό 1,84 δισεκατομμυρίων ευρώ. Μέσα σε τέσσερα χρόνια υπερτριπλασίασε το μέγεθός της (αύξηση ενεργητικού κατά 252%), ενώ το 2025 κατέλαβε την πρώτη θέση σε ρυθμό αύξησης καταθέσεων στη Σερβία.
Η κυβέρνηση της είχε αναθέσει σημαντικές κρατικές δραστηριότητες, όπως τη διαχείριση των εισπράξεων της Δημόσιας Επιχείρησης Ηλεκτρισμού και τη λειτουργία γκισέ πληρωμής προστίμων σε αστυνομικά τμήματα.
Πολιτικό παρασκήνιο και αίτημα για αμερικανικές κυρώσεις
Η τράπεζα βρισκόταν στο στόχαστρο της αντιπολίτευσης, ερευνητών δημοσιογράφων (όπως του περιοδικού Radar) και διεθνών αναφορών λόγω των στενών σχέσεων του ιδιοκτήτη της Ντάβορ Μάτσουρα, με το κυβερνών Σερβικό Προοδευτικό Κόμμα (SNS) και το περιβάλλον του πρώην προέδρου της Δημοκρατίας Αλεξάνταρ Βούτσιτς, και συγκεκριμένα του αδελφού του Αντρέι Βούτσιτς.
Στα μέσα Οκτωβρίου, ο Αμερικανός Ρεπουμπλικάνος βουλευτής Τζο Γουίλσον ζήτησε από τον υπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο, την επιβολή κυρώσεων κατά του Ντάβορ Μάτσουρα, κατηγορώντας τον για χρήση δημόσιων πόρων με σκοπό τον προσωπικό πλουτισμό και τη στήριξη του καθεστώτος Βούτσιτς.
• Με πληροφορίες από το ΑΠΕ-ΜΠΕ και τον ανταποκριτή του Νίκο Πέλπα.
