Η συμφωνία για την ανάπτυξη πυρηνικής ενέργειας στη Σαουδική Αραβία δεν είναι, για τον Ντόναλντ Τραμπ, μόνο ένα ενεργειακό ή εμπορικό σχέδιο. Τη συνδέει ευθέως με τη μεγάλη γεωπολιτική εκκρεμότητα της Μέσης Ανατολής: την εξομάλυνση των σχέσεων του Ριάντ με το Ισραήλ.
Με ανάρτησή του στο Truth Social, ο Αμερικανός πρόεδρος ξεκαθάρισε ότι η συμφωνία για την ειρηνική χρήση της πυρηνικής ενέργειας, η οποία βρίσκεται στο τελικό στάδιο μεταξύ του υπουργείου Ενέργειας των ΗΠΑ και της Σαουδικής Αραβίας, θα εγκριθεί μόνο εφόσον το βασίλειο προσχωρήσει στις Συμφωνίες του Αβραάμ.
«Η συμφωνία για την πυρηνική ενέργεια για ειρηνική χρήση […] θα εγκριθεί, αλλά εξαρτάται απολύτως από την προσχώρηση της Σαουδικής Αραβίας στις ιδιαίτερα σεβαστές και επιτυχημένες Συμφωνίες του Αβραάμ», έγραψε.
Η προσχώρηση του Ριάντ στις Συμφωνίες του Αβραάμ θα σήμαινε, στην πράξη, de facto αναγνώριση του κράτους του Ισραήλ και θα αποτελούσε τη σημαντικότερη έως σήμερα διεύρυνση της πρωτοβουλίας που λανσαρίστηκε στην πρώτη θητεία του Τραμπ.
Το «αντάλλαγμα» της Ουάσινγκτον
Η παρέμβαση του Ντόναλντ Τραμπ ήρθε μία ημέρα μετά την ανακοίνωση της συμφωνίας των ΗΠΑ να στηρίξουν την ανάπτυξη σαουδαραβικού προγράμματος πυρηνικής ενέργειας για ειρηνική χρήση.
Η Ουάσινγκτον επιχειρεί έτσι να χρησιμοποιήσει μια συμφωνία με υψηλή οικονομική, τεχνολογική αλλά και στρατηγική αξία ως διπλωματικό μοχλό πίεσης προς το Ριάντ. Στο επίκεντρο δεν βρίσκεται μόνο η ενεργειακή μετάβαση της Σαουδικής Αραβίας, αλλά και η επιθυμία των ΗΠΑ να αναδιατάξουν το πλέγμα συμμαχιών απέναντι στο Ιράν.
Ωστόσο, η προοπτική ενός πυρηνικού προγράμματος στη Σαουδική Αραβία έχει ήδη προκαλέσει ανησυχίες για το ενδεχόμενο να ανοίξει ο δρόμος για νέα κούρσα πυρηνικών εξοπλισμών στην περιοχή.
Το παλαιστινιακό παραμένει το εμπόδιο
Οι Συμφωνίες του Αβραάμ υπογράφηκαν το 2020, υπό την αιγίδα του Αμερικανού προέδρου, και οδήγησαν στην εξομάλυνση των οικονομικών, εμπορικών και αμυντικών σχέσεων του Ισραήλ με τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το Μπαχρέιν και το Μαρόκο.
Μέχρι τότε, από τα 22 μέλη του Αραβικού Συνδέσμου, μόνο η Αίγυπτος και η Ιορδανία διατηρούσαν διπλωματικές σχέσεις με το Ισραήλ, βάσει ειρηνευτικών συμφωνιών.
Η Σαουδική Αραβία αποτελεί το μεγάλο έπαθλο για την αμερικανική διπλωματία, όμως το Ριάντ έχει επανειλημμένα συνδέσει κάθε βήμα εξομάλυνσης με την ύπαρξη αξιόπιστης προοπτικής για παλαιστινιακό κράτος.
Έτσι, σε μια περίοδο που η σύγκρουση στη Γάζα παραμένει ανοιχτή και οι περιφερειακές ισορροπίες είναι εύθραυστες, ο Αμερικανός πρόεδρος επιχειρεί να μετατρέψει το πυρηνικό χαρτί σε καταλύτη για μια συμφωνία με πολύ ευρύτερες συνέπειες από την ενέργεια.
