Με επίκεντρο τη γλώσσα, την ορθόδοξη παράδοση και τη συλλογική μνήμη του ποντιακού ελληνισμού πραγματοποιήθηκε την Κυριακή στο Επιμελητήριο Λάρισας μια πολύ ενδιαφέρουσα εκδήλωση – την διοργάνωσε «Το Ροδάφνον», ο Μορφωτικός Σύλλογος Ποντίων Φοιτητών και Σπουδαστών.
Η διοργάνωση εντάχθηκε στο πλαίσιο των εκδηλώσεων για τη συμπλήρωση 20 χρόνων από την ίδρυση του συλλόγου και συγκέντρωσε μέλη της ποντιακής κοινότητας, φοιτητές και εκπροσώπους φορέων. Τελούσε υπό την αιγίδα της Μητρόπολης Λαρίσης και Τυρνάβου και του Επιμελητηρίου Λάρισας.
Κοινός άξονας των παρεμβάσεων ήταν ο ρόλος της γλώσσας και της πίστης στη διατήρηση της ποντιακής ταυτότητας, δύο στοιχεία που –όπως επισημάνθηκε– λειτούργησαν διαχρονικά ως πυλώνες συνοχής και επιβίωσης του ποντιακού ελληνισμού.
Ο Γιάννης Οζιρπιάδης, μέλος του συλλόγου, αναφέρθηκε στις πρωτοβουλίες που οργανώνονται φέτος με αφορμή τη συμπλήρωση δύο δεκαετιών παρουσίας του «Ροδάφνον» στη Λάρισα, σημειώνοντας ότι βασικός στόχος παραμένει η διατήρηση της ιστορικής μνήμης και της πολιτιστικής κληρονομιάς των Ποντίων.
Παράλληλα, έκανε αναφορά και στις επετειακές δράσεις που θα ακολουθήσουν μέσα στον Μάιο, ανάμεσά τους και η καθιερωμένη εκδήλωση «Ένα κεράκι στη μνήμη τους», η οποία πραγματοποιείται κάθε χρόνο στις 19 Μαΐου – ημέρα που η Βουλή έχει αναγνωρίσει ως Ημέρα Μνήμης της Γενοκτονίας των Ποντίων.
Η ιστορική παρουσία του χριστιανισμού στον Πόντο
Στο επιστημονικό μέρος της εκδήλωσης, ο διδάκτορας Νεότερης Ιστορίας του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας Θεοδόσης Κυριακίδης παρουσίασε τη διαχρονική παρουσία του χριστιανισμού στον Πόντο και τη σύνδεσή του με την ιστορική πορεία των Ποντίων.
Όπως ανέφερε, ο Πόντος υπήρξε μία από τις πρώτες περιοχές όπου εδραιώθηκε ο χριστιανισμός ήδη από τους αποστολικούς χρόνους, μέσα από το κήρυγμα των Αποστόλων Ανδρέα και Πέτρου.
Στην τοποθέτησή του αναφέρθηκε σε σημαντικές μορφές της ποντιακής εκκλησιαστικής παράδοσης, όπως ο Άγιος Γρηγόριος ο Θαυματουργός, ο Άγιος Ευγένιος, ο Άγιος Θεόδωρος ο Γαβράς και ο Άγιος Αθανάσιος ο Αθωνίτης, τονίζοντας χαρακτηριστικά πως ο Πόντος «έβγαζε Αγίους σε κάθε ιστορική περίοδο».
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στους νεομάρτυρες της Οθωμανικής περιόδου, σημειώνοντας ότι πολλοί από αυτούς μαρτύρησαν επειδή αρνήθηκαν να απαρνηθούν την πίστη τους.
Η ποντιακή διάλεκτος και τα «ρωμαίικα»
Από την πλευρά της, η γλωσσολόγος και υποψήφια διδάκτωρ του Πανεπιστημίου Κρήτης Αναστασία Μαχαιρίδου επικεντρώθηκε στη διαδρομή και τη σημερινή παρουσία της ποντιακής διαλέκτου.
Όπως εξήγησε, οι απαρχές της ανάγονται ήδη στον 8ο αιώνα π.Χ., όταν ελληνικοί πληθυσμοί εγκαταστάθηκαν στις περιοχές του Εύξεινου Πόντου, ενώ η μορφή της γλώσσας εξελίχθηκε σταδιακά μέσα στους αιώνες.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκάλεσε η αναφορά της στα λεγόμενα «ρωμαίικα», την ποντιακή διάλεκτο που εξακολουθεί να ομιλείται σε περιοχές της σημερινής Τουρκίας.
«Πρόκειται για ζωντανά μνημεία της ελληνικής γλώσσας», ανέφερε χαρακτηριστικά, υπογραμμίζοντας παράλληλα ότι, παρά τη σταδιακή αποδυνάμωση της χρήσης της ποντιακής τις τελευταίες δεκαετίες, η διατήρησή της παραμένει κρίσιμη ως στοιχείο πολιτιστικής κληρονομιάς.
«Δεν είναι μόνο ένα γλωσσικό σύστημα. Έχει πολιτιστικές, συναισθηματικές και λαογραφικές προεκτάσεις», σημείωσε.
Συγκινητικό φινάλε με ύμνους και απολυτίκια
Η εκδήλωση ολοκληρώθηκε σε ιδιαίτερα συγκινητική ατμόσφαιρα με τη συμμετοχή της χορωδίας «Θεσσαλοί Μελωδοί» υπό τη διεύθυνση του Γεωργίου Λεμονόπουλου.
Η χορωδία απέδωσε εκκλησιαστικούς ύμνους και απολυτίκια αφιερωμένα σε Αγίους του Πόντου, δίνοντας έναν έντονα συμβολικό χαρακτήρα στη βραδιά και συνδέοντας τη μουσική παράδοση με τη μνήμη και την πνευματική κληρονομιά του ποντιακού ελληνισμού.
