pontosnews.gr
Σάββατο, 13/06/2026
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
pontosnews.gr
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων

Του Τσουντσουναδίων το κέιφ’ – Μια πλάκα απ’ τη Ματσούκα με πρωταγωνιστές μερικούς Ανεφορίτες και μπόλικα κουκιά

Του συχνά αποκαλούμενου «Παπαδιαμάντη της Ματσούκας» Γεώργιου Ζερζελίδη

28/01/2026 - 9:37μμ
Η φύση που πάντα εντυπωσιάζει στη Ματσούκα δεν άφησε ασυγκίνητους τους Ανεφορίτες της ιστορίας μας (πηγή: sirtcantam.com.tr)

Η φύση που πάντα εντυπωσιάζει στη Ματσούκα δεν άφησε ασυγκίνητους τους Ανεφορίτες της ιστορίας μας (πηγή: sirtcantam.com.tr)

Κοινοποίηση στο FacebookΜοιράσου το στο TwitterΜοιράσου το στο Whatsapp

Ανεφορίτ’ οι τσουντσουνάδες τση χλοής πάντα καμέν’ εσαν. Όνταν εδεβαίν’ναν ασ’ ση Ματσούκαν καικά εγερανείαναν τ’ ομμάτα τουν ασ’ σην πρασινάδαν και πουδέν ματοζούκια σα στρατόχειλα ‘κ’ εφήν’ναι, εχτούπιζαν, εγλούπιζαν κι άμον Ανεφορίας τσουντσούνας έτρωαν ατα.

Μίαν έναν-δύγ’ νομάτ’ τσουντσουνάδες σύτ’ εδεβαίν’ναν ασ’ έναν χωρίον τση Ματσούκας. Είδαν τσοι Ματσουκάτας κάθουνταν σ’ έναν τραπέζ’ κ’ εφτάγ’νε μουχαπέτ’. Εστάθαν κ’ ετέρεσαν ατ’ς κ’ επεκεί κάτ’ναν ερώτεσαν:

-Ατοίν ντ’ ευτά’ ν’ ατουκά;

-Ευτάγ’νε κέιφ’, λέει ατ’ς.

-Και πώς ευτά’ν’ το κιάφ’; ξαν ορωτούν.

-Και μεγέρ ‘κ’ εξέρετε πώς ευτάγ’νε το κέιφ’; Βράζ’νε τα φάβατα, κάθουνταν πίν’νε το ζωμίν ατουν κ’ ευτάγ’νε κέιφ’.

Ατό έτον έρπαξαν το μυστικόν οι τσουντσουνάδες κ’ επεκεί εθέκαν ατο, θα πάγ’νε σο χωρίον ατουν ευτάγ’νε κι ατοίν το κέιφ’. Ατώρα ενούν’τσαν, πού θα ‘βρίκ’νε φάβατα, σο χωρίον ατουν ‘κι σπέρ’νε αΐκα πράματα, εγόρασαν εκαν δέκα πατουμάνα φάβατα εφορτώθαν κ’ επήαν σο χωρίον, εθέκαν ατα ‘παν, έβρασαν, επαίραν το ζωίν κ’ εστρώθαν εκέι σου  κεϊφί’ το ποίσιμον.

Πίν’νε, πίν’νε και ξαν πίν’νε και τιδέν κανείς ατουν ‘κ’ εγροικά.

– Μάνα σ’ και τη δουλεία σ’! Νέπε Δάμιανε, Σύμιων, νέπε Άβρααμ, Ίσαακ, ακομάν δαν ‘κ’ αγροίξετεν;

– Μέτα γιόχ, εσύ τεάμ αγροίξες;

– Παίδια ας λέω σασε, εξέρετε ντο έσονε; Για τα φάβατα λίγα έταν, για το κιάφ’ το λέγ’νε δαν ‘κ έσονε. Άμαν να ολούρ, να ολμάζ, γι’ ας κιαζατεύουμε ακομάν έναν ξάι, πάλκιαμ κάπ’ έρται και διαβαίν’ και χαπάρ’ κι παίρουμ’α.

Αρ’ έπαν, ενέμ’ ναν, έπαν, ενέμ’ ναν, εφούσκωσαν, επεφούσκωσαν, τιδέν ‘κ’ ενόισαν, αρτούκ ενύσταξαν, τ’ ομμάτα τουν εγιαρίμπωσαν, επουαλεύταν’ εσέγκαν έναν ατουν να ωράζ το τραπέζ’ κι άμον το έρται το κέιφ’ να γνεφίζ’ ατ’ς, κι ατοίν ερρούξαν κ’ εκοιμέθαν. Κι ακόμαν κοιμούνταν.

Γ. Ζερζελίδης

Λεξιλόγιο

Ανεφορίτ’=οι κάτοικοι της επαρχ. Χαλδίας· τσουντσουνάδες=προσωνυμία από τις τσουντσούνες (αγριόχορτο σαλατικό) που τρώγαν· τση χλοής καμέν’ εσαν=λαχταρούσαν την πρασινάδα· εγερανείαναν τ’ ομμάτα τουν= (φρ.) πρασίνιζαν τα μάτια τους, λιγούρευαν· εγλούπιζαν=ξεφλούδιζαν· ματοζούκια=γαϊδουράγκαθα· εχτούπιζαν=μαδούσαν· μουχαπέτ=(λ.τ.) (αγάπη) γλέντι· κ’ επεκεί=κ’ έπειτα· κάτ’ ναν=κάποιον· ατουκά=αυτού δα· μεγέρ=(μηγάρ) μήπως· φάβατα=κουκιά
ατό ετον=(φρ.)τόσο ήταν αρκετό· έρπαξαν το μυστικόν=έκλεψαν το μυστικόν· εθέκαν ατο=(φρ.) τόβαλαν στα πόδια· πατουμάν=μ. βάρους (τουρ.) 6 οκάδων· κ’ εστρώθαν εκεί=(φρ.) και ριχθήκαν με τα ούλα τους· εθέκαν ατα ‘παν=τα βάλαν να ψηθούν· ποίσιμον=φκιάσιμο· τιδέν ή ‘δεν (τιδάν ή ‘δαν)=τίποτε· κ’ εγροικά=δεν νοιώθει· μέτα=τι λες μωρέ, (περίεργο), αμάν και συ· γιόχ=(λ.τ.) όχι· τεάμ=σάμπως· μάνα σ’ και τη δουλεία σ’=(φρ.σχετλιαστ.) διάολε! παράξενο!· να ολούρ να ολμάζ= (φ.ρ. τ.) για καλό και για κακό· κιαζατεύουμε=(λ.τ.) παραφυλάμε· πάλκιαμ=(λ.τ.) ίσως· αρτούκ=(λ.τ.) επί τέλους· εγιαρίμπωσαν=γλάρωσαν· εσέγκαν=βάλανε· να ωράζ=να φυλάγη· ερρούξαν=πέσανε.

•Πηγή: Χρονικά του Πόντου, Έτος Β’, τεύχος 19-20 (Μάρτιος-Απρίλιος 1946), σ. 483, εκδ. Σύλλογος Ποντίων «Αργοναύται-Κομνηνοί».
• Στο κείμενο διατηρήθηκε η ορθογραφία του πρωτότυπου.

ΚοινοποίησηTweetSend
google news

Ακολουθήστε μας στο Google News

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

(Φωτ.: Facebook/Παρασκευή Συμεωνίδου)
ΠΟΝΤΟΣ

«Πόντου Ωδή»: Μια μουσική κατάθεση μνήμης και πολιτισμού στο Ελευθέριο-Κορδελιό

13/06/2026 - 8:33πμ
(Φωτ.: Σύλλογος Ποντίων και Φίλων Π. Ε. Ρεθύμνης «Αροθυμία»/Facebook)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Ρέθυμνο: Η ιστορία του Πόντου ζωντάνεψε μέσα από ένα τριήμερο μνήμης

12/06/2026 - 10:59μμ
Άποψη από κεντρικό δρόμο στο Αντάπαζαρ των αρχών του 20ού αιώνα (πηγή: Virtual Genocide Memorial)
ΠΟΝΤΟΣ

Γιασλί Κετσίτ: Το μεγαλύτερο αμιγώς ποντιακό χωριό του Ατάπαζαρ

12/06/2026 - 7:43μμ
Σε πρώτο πλάνο ένας έφιππος τσέτης, Τούρκος άτακτος στρατιώτης, μέλος αντάρτικων
μονάδων, και τρεις άλλοι με λάφυρα στα χέρια τον ακολουθούν. Πίσω τους, Έλληνες κάτοικοι έχουν συγκεντρωθεί μπροστά στο σπίτι του Σαρτιό, με τη γαλλική σημαία
υψωμένη για να τους προστατεύει, κάνοντας απεγνωσμένα νόημα στα πλοιάρια για να
προσεγγίσουν. 13 Ιουνίου 1914 (πηγή: Χάρης Γιακουμής / Kallimages, Paris)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Ο πρώτος διωγμός των Ελλήνων από τα παράλια τον Ιούνιο του 1914

12/06/2026 - 12:04μμ
Η στιγμή του Πυρρίχιου Σέρρα στο 19ο Φεστιβάλ Ποντιακών Χορών της Παμποντιακής Ομοσπονδίας Ελλάδος, στην Καρδίτσα (φωτ.: poe.org.gr)
ΠΟΝΤΟΣ

20ό Πανελλαδικό Φεστιβάλ Ποντιακών Χορών της ΠΟΕ: «Κλείδωσαν» οι χοροί των ΣΠΟΣ – Αυστηρές οδηγίες για την εμφάνιση των χορευτών

12/06/2026 - 9:19πμ
Vintage φωτογραφία με το χορό των μαχαιριών, σε χοροεσπερίδα του Συλλόγου (φωτ.: Σύλλογος Πόντιων Σταυρούπολης «Ακρίτες του Πόντου»)
ΠΟΝΤΟΣ

29ος Ακριτικός Κύκλος: Η καρδιά του ποντιακού πολιτισμού χτυπά ξανά στο Στρατόπεδο Καρατάσιου!

11/06/2026 - 10:46μμ
(Φωτ.: Ποντιακός Σύλλογος Κρυονερίου «Ο Ακρίτας»)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Ποντιακός Σύλλογος Κρυονερίου Καβάλας «Ο Ακρίτας»: Η ιματιοθήκη του σωματείου εμπλουτίστηκε με εφηβικές φορεσιές – Γιατί το μέλλον είναι μπροστά

11/06/2026 - 9:25μμ
(Φωτ.: poe.org.gr)
ΠΟΝΤΟΣ

ΣΕΝ ΠΟΕ: Στο Παρανέστι Δράμας η 20ή Πανελλήνια Συνάντηση Ποντιακής Νεολαίας – Αφιερωμένη στη μνήμη του Γιώργου Παρχαρίδη

11/06/2026 - 7:15μμ
(Φωτ.: Facebook/Caitlin Tough MLA)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Γενοκτονία Ελλήνων, Αρμενίων και Ασσυρίων: Βουλευτής στην Αυστραλία εισηγήθηκε στο Κοινοβούλιο της Καμπέρας τη διδασκαλία των γεγονότων στα σχολεία

11/06/2026 - 6:06μμ
(Φωτ.: Δήμος Ωραιοκάστρου - Γραφείο Τύπου)
ΠΟΝΤΟΣ

Τιμητική βραδιά για τον Πόντιο ποιητή Νεόφυτο Ιορδανίδη στο Ωραιόκαστρο

11/06/2026 - 3:03μμ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Η επιγραφή έξω από το κτήριο του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου στην Ουάσινγκτον (φωτ.: EPA / Jim lo Scalzo)

ΔΝΤ: Ζοφερή πρόβλεψη για διπλασιασμό του χρέους στην ΕΕ έως το 2040 – Ποια τα δεδομένα για την Ελλάδα

9 λεπτά πριν
(Φωτ.: Facebook/Παρασκευή Συμεωνίδου)

«Πόντου Ωδή»: Μια μουσική κατάθεση μνήμης και πολιτισμού στο Ελευθέριο-Κορδελιό

32 λεπτά πριν
(Φωτ.: Γιώργος Κονταρίνης/EUROKINISSI)

Με βροχές, καταιγίδες και ισχυρούς βοριάδες η έξοδος του σαββατοκύριακου

58 λεπτά πριν
(Φωτ.: EPA / Chris Torres)

Μουντιάλ 2026: Σαρωτικές στην πρεμιέρα οι ΗΠΑ

2 ώρες πριν
(Φωτ.: EPA / Eduardo Lima)

Μουντιάλ 2026: O Καναδάς έσωσε τον βαθμό κόντρα στη Βοσνία

8 ώρες πριν
Δύτες ντυμένοι με στολή «χορού του λιονταριού» παρατηρούν μια θαλάσσια χελώνα μέσα στο ενυδρείο Aquaria KLCC στην Κουάλα Λουμπούρ της Μαλαισίας, στις 21 Ιανουαρίου 2022 (φωτ.: EPA / Fazry Ismail)

«Χελώνες κατάσκοποι» στα κινεζικά νερά; Η Κίνα προειδοποιεί για νέο τρόπο συλλογής μυστικών δεδομένων

9 ώρες πριν
pontosnews.gr

Ειδήσεις και άρθρα για τον Πόντο και τη Μ. Ασία, αλλά και την επικαιρότητα στην Ελλάδα, τον Κόσμο και την Ομογένεια. Πλούσια θεματολογία ποικίλης ύλης με έμφαση σε πολιτιστικά δρώμενα.

Copyright © 2025 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

  • TAYTOTHTA
  • ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
  • ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ
  • ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • VIDEOS
  • ΚΥΠΡΟΣ
  • ΟΜΟΓΕΝΕΙΑ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΠΕΡΙΕΡΓΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΠΙΣΤΗ
  • ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
  • ΤΑΞΙΔΙ
  • ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ
  • PONTOS BLOG

Copyright © 2024 pontosnews.gr
Made by minoanDesign