pontosnews.gr
Κυριακή, 2/08/2026
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
pontosnews.gr
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων

Του Τσουντσουναδίων το κέιφ’ – Μια πλάκα απ’ τη Ματσούκα με πρωταγωνιστές μερικούς Ανεφορίτες και μπόλικα κουκιά

Του συχνά αποκαλούμενου «Παπαδιαμάντη της Ματσούκας» Γεώργιου Ζερζελίδη

28/01/2026 - 9:37μμ
Η φύση που πάντα εντυπωσιάζει στη Ματσούκα δεν άφησε ασυγκίνητους τους Ανεφορίτες της ιστορίας μας (πηγή: sirtcantam.com.tr)

Η φύση που πάντα εντυπωσιάζει στη Ματσούκα δεν άφησε ασυγκίνητους τους Ανεφορίτες της ιστορίας μας (πηγή: sirtcantam.com.tr)

Κοινοποίηση στο FacebookΜοιράσου το στο TwitterΜοιράσου το στο Whatsapp
Στηρίξτε το Pontos News Επιλέξτε μας ως προτιμώμενη πηγή στην Αναζήτηση Google
Προσθήκη πηγής

Ανεφορίτ’ οι τσουντσουνάδες τση χλοής πάντα καμέν’ εσαν. Όνταν εδεβαίν’ναν ασ’ ση Ματσούκαν καικά εγερανείαναν τ’ ομμάτα τουν ασ’ σην πρασινάδαν και πουδέν ματοζούκια σα στρατόχειλα ‘κ’ εφήν’ναι, εχτούπιζαν, εγλούπιζαν κι άμον Ανεφορίας τσουντσούνας έτρωαν ατα.

Μίαν έναν-δύγ’ νομάτ’ τσουντσουνάδες σύτ’ εδεβαίν’ναν ασ’ έναν χωρίον τση Ματσούκας. Είδαν τσοι Ματσουκάτας κάθουνταν σ’ έναν τραπέζ’ κ’ εφτάγ’νε μουχαπέτ’. Εστάθαν κ’ ετέρεσαν ατ’ς κ’ επεκεί κάτ’ναν ερώτεσαν:

-Ατοίν ντ’ ευτά’ ν’ ατουκά;

-Ευτάγ’νε κέιφ’, λέει ατ’ς.

-Και πώς ευτά’ν’ το κιάφ’; ξαν ορωτούν.

-Και μεγέρ ‘κ’ εξέρετε πώς ευτάγ’νε το κέιφ’; Βράζ’νε τα φάβατα, κάθουνταν πίν’νε το ζωμίν ατουν κ’ ευτάγ’νε κέιφ’.

Ατό έτον έρπαξαν το μυστικόν οι τσουντσουνάδες κ’ επεκεί εθέκαν ατο, θα πάγ’νε σο χωρίον ατουν ευτάγ’νε κι ατοίν το κέιφ’. Ατώρα ενούν’τσαν, πού θα ‘βρίκ’νε φάβατα, σο χωρίον ατουν ‘κι σπέρ’νε αΐκα πράματα, εγόρασαν εκαν δέκα πατουμάνα φάβατα εφορτώθαν κ’ επήαν σο χωρίον, εθέκαν ατα ‘παν, έβρασαν, επαίραν το ζωίν κ’ εστρώθαν εκέι σου  κεϊφί’ το ποίσιμον.

Πίν’νε, πίν’νε και ξαν πίν’νε και τιδέν κανείς ατουν ‘κ’ εγροικά.

– Μάνα σ’ και τη δουλεία σ’! Νέπε Δάμιανε, Σύμιων, νέπε Άβρααμ, Ίσαακ, ακομάν δαν ‘κ’ αγροίξετεν;

– Μέτα γιόχ, εσύ τεάμ αγροίξες;

– Παίδια ας λέω σασε, εξέρετε ντο έσονε; Για τα φάβατα λίγα έταν, για το κιάφ’ το λέγ’νε δαν ‘κ έσονε. Άμαν να ολούρ, να ολμάζ, γι’ ας κιαζατεύουμε ακομάν έναν ξάι, πάλκιαμ κάπ’ έρται και διαβαίν’ και χαπάρ’ κι παίρουμ’α.

Αρ’ έπαν, ενέμ’ ναν, έπαν, ενέμ’ ναν, εφούσκωσαν, επεφούσκωσαν, τιδέν ‘κ’ ενόισαν, αρτούκ ενύσταξαν, τ’ ομμάτα τουν εγιαρίμπωσαν, επουαλεύταν’ εσέγκαν έναν ατουν να ωράζ το τραπέζ’ κι άμον το έρται το κέιφ’ να γνεφίζ’ ατ’ς, κι ατοίν ερρούξαν κ’ εκοιμέθαν. Κι ακόμαν κοιμούνταν.

Γ. Ζερζελίδης

Λεξιλόγιο

Ανεφορίτ’=οι κάτοικοι της επαρχ. Χαλδίας· τσουντσουνάδες=προσωνυμία από τις τσουντσούνες (αγριόχορτο σαλατικό) που τρώγαν· τση χλοής καμέν’ εσαν=λαχταρούσαν την πρασινάδα· εγερανείαναν τ’ ομμάτα τουν= (φρ.) πρασίνιζαν τα μάτια τους, λιγούρευαν· εγλούπιζαν=ξεφλούδιζαν· ματοζούκια=γαϊδουράγκαθα· εχτούπιζαν=μαδούσαν· μουχαπέτ=(λ.τ.) (αγάπη) γλέντι· κ’ επεκεί=κ’ έπειτα· κάτ’ ναν=κάποιον· ατουκά=αυτού δα· μεγέρ=(μηγάρ) μήπως· φάβατα=κουκιά
ατό ετον=(φρ.)τόσο ήταν αρκετό· έρπαξαν το μυστικόν=έκλεψαν το μυστικόν· εθέκαν ατο=(φρ.) τόβαλαν στα πόδια· πατουμάν=μ. βάρους (τουρ.) 6 οκάδων· κ’ εστρώθαν εκεί=(φρ.) και ριχθήκαν με τα ούλα τους· εθέκαν ατα ‘παν=τα βάλαν να ψηθούν· ποίσιμον=φκιάσιμο· τιδέν ή ‘δεν (τιδάν ή ‘δαν)=τίποτε· κ’ εγροικά=δεν νοιώθει· μέτα=τι λες μωρέ, (περίεργο), αμάν και συ· γιόχ=(λ.τ.) όχι· τεάμ=σάμπως· μάνα σ’ και τη δουλεία σ’=(φρ.σχετλιαστ.) διάολε! παράξενο!· να ολούρ να ολμάζ= (φ.ρ. τ.) για καλό και για κακό· κιαζατεύουμε=(λ.τ.) παραφυλάμε· πάλκιαμ=(λ.τ.) ίσως· αρτούκ=(λ.τ.) επί τέλους· εγιαρίμπωσαν=γλάρωσαν· εσέγκαν=βάλανε· να ωράζ=να φυλάγη· ερρούξαν=πέσανε.

•Πηγή: Χρονικά του Πόντου, Έτος Β’, τεύχος 19-20 (Μάρτιος-Απρίλιος 1946), σ. 483, εκδ. Σύλλογος Ποντίων «Αργοναύται-Κομνηνοί».
• Στο κείμενο διατηρήθηκε η ορθογραφία του πρωτότυπου.

ΚοινοποίησηTweetSend
google news

Ακολουθήστε μας στο Google News

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Αναμνηστική φωτογραφία μετά τα αποκαλυπτήρια του μνημείου στο Κρυονέρι του Δήμου Λαγκαδά, Κυριακή 2 Αυγούστου 2026 (φωτ.: Facebook / Apostolis Mishopoulos)
ΠΟΝΤΟΣ

Κρυονέρι Λαγκαδά: Αποκαλύφθηκε μνημείο για τις Γενοκτονίες Ποντίων, Θρακιωτών και Μικρασιατών

2/08/2026 - 8:08μμ
Κιζαριωτών αντάμωμα 2026, το Σάββατο 1 Αυγούστου (φωτ.: paratiritis-news.gr)
ΠΟΝΤΟΣ

Κίζαρι Ροδόπης: Οι Κιζαριώτες αντάμωσαν ξανά στο χωριό των 52 οικογενειών του Πόντου

2/08/2026 - 6:32μμ
Ο Γιάννης-Βασίλης Γιαϊλαλί μιλά σε εκδήλωση για τη Γενοκτονία των Ποντίων, στο Πάρκο Ποντιακού Ελληνισμού στη Νίκαια, 18 Μαΐου 2025 (φωτ.: Δήμος Νίκαιας - Αγ. Ι. Ρέντη / Ορέστης Νικολαΐδης)
ΠΟΝΤΟΣ

ΠΟΕ: Η διαδικασία της 3ης Αυγούστου ας αποτελέσει την αρχή του τέλους της πολυετούς ταλαιπωρίας για τον Γιάννη-Βασίλη Γιαϊλαλί

1/08/2026 - 2:36μμ
Θαλασσινά μπάνια στη Σαμψούντα, 1903
ΠΟΝΤΟΣ

Αύγουστος ή Αλωνάρτ’ς: Για γάμους και για στύπα – Ο αγαπημένος μήνας των Ποντίων

1/08/2026 - 9:03πμ
(Εικ.: Χριστίνα Κωνσταντάκη)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Αναγνώριση της Γενοκτονίας των Ελλήνων του Πόντου: Τι σημαίνει πραγματικά;

31/07/2026 - 7:57μμ
(Φωτ.: Americanimmigrantstories/Facebook)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Η οικογένεια Γκαζαριάν στη Βοστώνη του 1908 – Μια φωτογραφία-ντοκουμέντο λίγο πριν τη Γενοκτονία των Αρμενίων

31/07/2026 - 1:35μμ
(Φωτ.: Flickr / Μητρόπολη Βεροίας, Ναούσης, Καμπανίας / Γεράσιμος Μπεκές)
ΠΟΝΤΟΣ

Η ποντιακή νεολαία υψώνει τη φωνή της: Το ψήφισμα, οι διεκδικήσεις και τα μηνύματα του 28ου Συναπαντήματος

31/07/2026 - 10:24πμ
(Φωτ.: ΠΟΕ)
ΠΟΝΤΟΣ

Πανελλήνια Συνάντηση Ποντιακής Νεολαίας για 20ή χρονιά – Το μεγάλο αντάμωμα των νέων του Πόντου στη Δράμα

30/07/2026 - 6:40μμ
Το Πανελλήνιο Ιερό Προσκύνημα Παναγία Σουμελά στην Καστανιά Ημαθίας, όπου τελέστηκε τρισάγιο στη μνήμη των πυροσβεστών που έχασαν τη ζωή τους εν ώρα καθήκοντος (φωτ.: Lemur12 / Wikimedia Commons Attribution (CC BY))
ΠΟΝΤΟΣ

Παναγία Σουμελά: Τρισάγιο μνήμης για τους πυροσβέστες που έπεσαν στη μάχη με τις φλόγες

30/07/2026 - 5:45μμ
Το υπό διαμόρφωση μνημείο της ποντιακής λύρας στη Λευκόπετρα Ξάνθης (φωτ.: Κωνσταντίνα Ναβροζίδου)
ΠΟΝΤΟΣ

Λευκόπετρα Ξάνθης: Οι νέοι ξύπνησαν τους «Σταυραετούς του Πόντου» – Με τα χέρια τους στήνουν μια λύρα μνήμης

30/07/2026 - 3:19μμ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ
Ναυτεμπορική TV

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Αναμνηστική φωτογραφία μετά τα αποκαλυπτήρια του μνημείου στο Κρυονέρι του Δήμου Λαγκαδά, Κυριακή 2 Αυγούστου 2026 (φωτ.: Facebook / Apostolis Mishopoulos)

Κρυονέρι Λαγκαδά: Αποκαλύφθηκε μνημείο για τις Γενοκτονίες Ποντίων, Θρακιωτών και Μικρασιατών

4 λεπτά πριν
Το ένα από τα δύο Bell που κατέπεσε 
στην περιοχή της Ψάθας. Κυριακή 2 Αυγούστου 2026 (πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ)

Τραγωδία στην Ψάθα: Νεκροί ένας Δανός πιλότος και ένας Έλληνας συντονιστής από τη σύγκρουση ελικοπτέρων

28 λεπτά πριν
Για 3η ημέρα συνεχίζεται η μάχη με την μεγάλη πυρκαγιά που ξεκίνησε από την Βοιωτία και επεκτάθηκε και στον νομό Αττικής. Κυριακή 2 Αυγούστου 2026 (φωτ.: EUROKINISSI / Τατιάνα Μπόλαρη)

Φωτιά στην Αττικοβοιωτία: Κρίσιμα μέτωπα σε Βένιζα, Άγιο Νεκτάριο και Κρύο Πηγάδι

52 λεπτά πριν
Ελικόπτερα τύπου Bell επιχειρούν στη 
μεγάλη πυρκαγιά που ξεκίνησε από τη Βοιωτία και επεκτάθηκε και στον νομό Αττικής. Κυριακή 2 Αυγούστου 2026 (φωτ.: EUROKINISSI / Τατιάνα Μπόλαρη)

Φωτιά στην Αττική: Καθηλώθηκαν τα Bell μετά τη σύγκρουση – Δύο μέλη πληρωμάτων χωρίς τις αισθήσεις τους

1 ώρα πριν
Κιζαριωτών αντάμωμα 2026, το Σάββατο 1 Αυγούστου (φωτ.: paratiritis-news.gr)

Κίζαρι Ροδόπης: Οι Κιζαριώτες αντάμωσαν ξανά στο χωριό των 52 οικογενειών του Πόντου

2 ώρες πριν
Εντοπισμός βαλίτσας με ανθρώπινα μέλη σε εγκαταλελειμμένο κτήριο στην Κυψέλη, Σάββατο 18 Ιουλίου 2026 (φωτ.: EUROKINISSI / Δανάη Δαυλοπούλου)

Κυψέλη: «Την βρήκα νεκρή», λέει ο 26χρονος για τη Βρετανίδα στη βαλίτσα

2 ώρες πριν
pontosnews.gr

Ειδήσεις και άρθρα για τον Πόντο και τη Μ. Ασία, αλλά και την επικαιρότητα στην Ελλάδα, τον Κόσμο και την Ομογένεια. Πλούσια θεματολογία ποικίλης ύλης με έμφαση σε πολιτιστικά δρώμενα.

Copyright © 2025 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

  • TAYTOTHTA
  • ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
  • ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ
  • ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • VIDEOS
  • ΚΥΠΡΟΣ
  • ΟΜΟΓΕΝΕΙΑ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΠΕΡΙΕΡΓΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΠΙΣΤΗ
  • ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
  • ΤΑΞΙΔΙ
  • ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ
  • PONTOS BLOG

Copyright © 2024 pontosnews.gr
Made by minoanDesign