pontosnews.gr
Τετάρτη, 28/01/2026
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
pontosnews.gr
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων

Του Τσουντσουναδίων το κέιφ’ – Μια πλάκα απ’ τη Ματσούκα με πρωταγωνιστές μερικούς Ανεφορίτες και μπόλικα κουκιά

Του συχνά αποκαλούμενου «Παπαδιαμάντη της Ματσούκας» Γεώργιου Ζερζελίδη

28/01/2026 - 9:37μμ
Η φύση που πάντα εντυπωσιάζει στη Ματσούκα δεν άφησε ασυγκίνητους τους Ανεφορίτες της ιστορίας μας (πηγή: sirtcantam.com.tr)

Η φύση που πάντα εντυπωσιάζει στη Ματσούκα δεν άφησε ασυγκίνητους τους Ανεφορίτες της ιστορίας μας (πηγή: sirtcantam.com.tr)

Κοινοποίηση στο FacebookΜοιράσου το στο TwitterΜοιράσου το στο Whatsapp

Ανεφορίτ’ οι τσουντσουνάδες τση χλοής πάντα καμέν’ εσαν. Όνταν εδεβαίν’ναν ασ’ ση Ματσούκαν καικά εγερανείαναν τ’ ομμάτα τουν ασ’ σην πρασινάδαν και πουδέν ματοζούκια σα στρατόχειλα ‘κ’ εφήν’ναι, εχτούπιζαν, εγλούπιζαν κι άμον Ανεφορίας τσουντσούνας έτρωαν ατα.

Μίαν έναν-δύγ’ νομάτ’ τσουντσουνάδες σύτ’ εδεβαίν’ναν ασ’ έναν χωρίον τση Ματσούκας. Είδαν τσοι Ματσουκάτας κάθουνταν σ’ έναν τραπέζ’ κ’ εφτάγ’νε μουχαπέτ’. Εστάθαν κ’ ετέρεσαν ατ’ς κ’ επεκεί κάτ’ναν ερώτεσαν:

-Ατοίν ντ’ ευτά’ ν’ ατουκά;

-Ευτάγ’νε κέιφ’, λέει ατ’ς.

-Και πώς ευτά’ν’ το κιάφ’; ξαν ορωτούν.

-Και μεγέρ ‘κ’ εξέρετε πώς ευτάγ’νε το κέιφ’; Βράζ’νε τα φάβατα, κάθουνταν πίν’νε το ζωμίν ατουν κ’ ευτάγ’νε κέιφ’.

Ατό έτον έρπαξαν το μυστικόν οι τσουντσουνάδες κ’ επεκεί εθέκαν ατο, θα πάγ’νε σο χωρίον ατουν ευτάγ’νε κι ατοίν το κέιφ’. Ατώρα ενούν’τσαν, πού θα ‘βρίκ’νε φάβατα, σο χωρίον ατουν ‘κι σπέρ’νε αΐκα πράματα, εγόρασαν εκαν δέκα πατουμάνα φάβατα εφορτώθαν κ’ επήαν σο χωρίον, εθέκαν ατα ‘παν, έβρασαν, επαίραν το ζωίν κ’ εστρώθαν εκέι σου  κεϊφί’ το ποίσιμον.

Πίν’νε, πίν’νε και ξαν πίν’νε και τιδέν κανείς ατουν ‘κ’ εγροικά.

– Μάνα σ’ και τη δουλεία σ’! Νέπε Δάμιανε, Σύμιων, νέπε Άβρααμ, Ίσαακ, ακομάν δαν ‘κ’ αγροίξετεν;

– Μέτα γιόχ, εσύ τεάμ αγροίξες;

– Παίδια ας λέω σασε, εξέρετε ντο έσονε; Για τα φάβατα λίγα έταν, για το κιάφ’ το λέγ’νε δαν ‘κ έσονε. Άμαν να ολούρ, να ολμάζ, γι’ ας κιαζατεύουμε ακομάν έναν ξάι, πάλκιαμ κάπ’ έρται και διαβαίν’ και χαπάρ’ κι παίρουμ’α.

Αρ’ έπαν, ενέμ’ ναν, έπαν, ενέμ’ ναν, εφούσκωσαν, επεφούσκωσαν, τιδέν ‘κ’ ενόισαν, αρτούκ ενύσταξαν, τ’ ομμάτα τουν εγιαρίμπωσαν, επουαλεύταν’ εσέγκαν έναν ατουν να ωράζ το τραπέζ’ κι άμον το έρται το κέιφ’ να γνεφίζ’ ατ’ς, κι ατοίν ερρούξαν κ’ εκοιμέθαν. Κι ακόμαν κοιμούνταν.

Γ. Ζερζελίδης

Λεξιλόγιο

Ανεφορίτ’=οι κάτοικοι της επαρχ. Χαλδίας· τσουντσουνάδες=προσωνυμία από τις τσουντσούνες (αγριόχορτο σαλατικό) που τρώγαν· τση χλοής καμέν’ εσαν=λαχταρούσαν την πρασινάδα· εγερανείαναν τ’ ομμάτα τουν= (φρ.) πρασίνιζαν τα μάτια τους, λιγούρευαν· εγλούπιζαν=ξεφλούδιζαν· ματοζούκια=γαϊδουράγκαθα· εχτούπιζαν=μαδούσαν· μουχαπέτ=(λ.τ.) (αγάπη) γλέντι· κ’ επεκεί=κ’ έπειτα· κάτ’ ναν=κάποιον· ατουκά=αυτού δα· μεγέρ=(μηγάρ) μήπως· φάβατα=κουκιά
ατό ετον=(φρ.)τόσο ήταν αρκετό· έρπαξαν το μυστικόν=έκλεψαν το μυστικόν· εθέκαν ατο=(φρ.) τόβαλαν στα πόδια· πατουμάν=μ. βάρους (τουρ.) 6 οκάδων· κ’ εστρώθαν εκεί=(φρ.) και ριχθήκαν με τα ούλα τους· εθέκαν ατα ‘παν=τα βάλαν να ψηθούν· ποίσιμον=φκιάσιμο· τιδέν ή ‘δεν (τιδάν ή ‘δαν)=τίποτε· κ’ εγροικά=δεν νοιώθει· μέτα=τι λες μωρέ, (περίεργο), αμάν και συ· γιόχ=(λ.τ.) όχι· τεάμ=σάμπως· μάνα σ’ και τη δουλεία σ’=(φρ.σχετλιαστ.) διάολε! παράξενο!· να ολούρ να ολμάζ= (φ.ρ. τ.) για καλό και για κακό· κιαζατεύουμε=(λ.τ.) παραφυλάμε· πάλκιαμ=(λ.τ.) ίσως· αρτούκ=(λ.τ.) επί τέλους· εγιαρίμπωσαν=γλάρωσαν· εσέγκαν=βάλανε· να ωράζ=να φυλάγη· ερρούξαν=πέσανε.

•Πηγή: Χρονικά του Πόντου, Έτος Β’, τεύχος 19-20 (Μάρτιος-Απρίλιος 1946), σ. 483, εκδ. Σύλλογος Ποντίων «Αργοναύται-Κομνηνοί».
• Στο κείμενο διατηρήθηκε η ορθογραφία του πρωτότυπου.

ΚοινοποίησηTweetSend
google news

Ακολουθήστε μας στο Google News

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Οι Μωμόγεροι γέμισαν τη σκηνή του «Ελληνικού Κόσμου», τη Δευτέρα 26 Ιανουαρίου 2026 (πηγή: Facebook / Συμος Μος)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Μωμόγεροι της Ευξείνου Λέσχης Αθηνών για τη «Φλόγα»: Όταν το εθιμικό δρώμενο γίνεται προσφορά

28/01/2026 - 7:47μμ
Στιγμιότυπο από τα «Τραπέζια Αγάπης» της Μέριμνας Ποντίων Κυριών Δράμας, Τρίτη 27 Ιανουαρίου 2026 (φωτ.: Facebook / Μέριμνα Ποντίων Κυριών Δράμας)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Η αγάπη… σερβίρεται, στο τραπέζι που στρώνει η Μέριμνα Ποντίων Κυριών Δράμας

28/01/2026 - 5:26μμ
(Φωτ.: spnx.gr)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Ο Σύλλογος Ποντίων ν. Ξάνθης έκοψε τη βασιλόπιτά του με αισιοδοξία για το μέλλον και υποσχέσεις για μια δημιουργική χρονιά

28/01/2026 - 4:37μμ
Στιγμιότυπο από το επεισόδιο του ντοκιμαντέρ «Για τα Πανηγύρια», από την Παναγία Σουμελά τον Δεκαπενταύγουστο (πηγή: ΕΡΤ3)
ΠΟΝΤΟΣ

Η Σουμελά στην ΕΡΤ3: Ένα πανηγύρι που ενώνει τους Πόντιους με τις ρίζες τους

28/01/2026 - 3:24μμ
Το κτήριο Τουρπάλη που θα στεγάσει το νέο μουσείο (φωτ.: Εύξεινος Λέσχη Ποντίων Νάουσας)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Μνήμες, κειμήλια, μαρτυρίες: Η Νάουσα σε ανοιχτό κάλεσμα για την Αργυρούπολη του Πόντου

28/01/2026 - 1:17μμ
Η φωτογραφία του Αβραάμ Ορφανίδη, η σημείωσή του και το βιβλίο ποιημάτων της εγγονής του, Μ. Ορφανίδου (φωτ.: Έλλη Τσολάκη)
ΠΟΝΤΟΣ

«Ευχηθήτε παρηγορίαν στην πονεμένη μου ψυχήν»

28/01/2026 - 9:48πμ
Στιγμιότυπο από την εκδήλωση που διοργάνωσαν τα Ποντιακά Σωματεία Βάδης-Βυρτεμβέργης, Σάββατο 24 Ιανουαρίου 2026 (φωτ.: Αρχείο Φόρη Πεταλίδη)
ΠΟΝΤΟΣ

Από τον Πόντο στην Πόλη και την Κύπρο – Στη Στουτγάρδη χαρτογράφησαν το «συνεχές του τουρκικού εγκλήματος»

27/01/2026 - 6:58μμ
Στιγμιότυπο από το βίντεο από τον ετήσιο χορό του Συλλόγου Ποντίων Έδεσσας, Σάββατο 24 Ιανουαρίου 2026 (πηγή: TikTok / kwnstantinidis_g)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Πόντιος 95 ετών χορεύει με… μαγκούρα – Ψυχή που αρνείται να γεράσει

27/01/2026 - 1:47μμ
Τα παιδιά είναι πάντα οι πρωταγωνιστές της Γιορτής των Γραμμάτων – και δικαίως
ΠΟΝΤΟΣ

Σωματείο & Ίδρυμα «Παναγία Σουμελά»: Για μια ακόμη χρονιά αναβίωσε η Γιορτή των Γραμμάτων – Μια παράδοση που μετρά 51 χρόνια

26/01/2026 - 10:12μμ
Απεικόνιση της μορφής που θα έχει το μνημείο στο Παραλίμνι (φωτ.: Σωματείο Δράσης «Νίκος Καπετανίδης»)
ΠΟΝΤΟΣ

Κύπρος: Με την ευλογία της ιερής εικόνας του Αγίου Γεωργίου Περιστερεώτα τα αποκαλυπτήρια του Μνημείου για τη Γενοκτονία των Ποντίων στο Παραλίμνι

26/01/2026 - 11:20πμ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Η φύση που πάντα εντυπωσιάζει στη Ματσούκα δεν άφησε ασυγκίνητους τους Ανεφορίτες της ιστορίας μας (πηγή: sirtcantam.com.tr)

Του Τσουντσουναδίων το κέιφ’ – Μια πλάκα απ’ τη Ματσούκα με πρωταγωνιστές μερικούς Ανεφορίτες και μπόλικα κουκιά

4 λεπτά πριν
(Θανάσης Καλλιαράς/EUROKINISSI)

Ελεύθεροι μετά την εισαγγελική εξέταση οι τρεις εμπλεκόμενοι της μπισκοτοβιομηχανίας «Βιολάντα»

32 λεπτά πριν
(Φωτ.: EUROKINISSI / Νάσος Σιμόπουλος)

EuroCup: «Αυτόχειρας» στην Κωνσταντινούπολη ο Άρης

1 ώρα πριν
Εικόνες από το πολύνεκρο τροχαίο δυστύχημα με φιλάθλους του ΠΑΟΚ στη Ρουμανία (φωτ.: Eurokinissi)

Ρουμανία – Μαρτυρία επιζώντα της τραγωδίας που ραγίζει καρδιές: «Τα θυμάμαι όλα, θρηνώ τα αδέρφια μου»

1 ώρα πριν
Οι Μωμόγεροι γέμισαν τη σκηνή του «Ελληνικού Κόσμου», τη Δευτέρα 26 Ιανουαρίου 2026 (πηγή: Facebook / Συμος Μος)

Μωμόγεροι της Ευξείνου Λέσχης Αθηνών για τη «Φλόγα»: Όταν το εθιμικό δρώμενο γίνεται προσφορά

2 ώρες πριν
Η επόμενη ημέρα της πυρκαγιάς στην βιομηχανία μπισκότων «Βιολάντα» στα Τρίκαλα, Τρίτη 27 Ιανουαρίου 2026 (φωτ.: EUROKINISSI / Θανάσης Καλλιάρας)

Βιολάντα: Επί μήνες δούλευαν πάνω σε «βόμβα» έτοιμη να εκραγεί – Το βίντεο της Πυροσβεστικής

2 ώρες πριν
pontosnews.gr

Ειδήσεις και άρθρα για τον Πόντο και τη Μ. Ασία, αλλά και την επικαιρότητα στην Ελλάδα, τον Κόσμο και την Ομογένεια. Πλούσια θεματολογία ποικίλης ύλης με έμφαση σε πολιτιστικά δρώμενα.

Copyright © 2025 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

  • TAYTOTHTA
  • ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
  • ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ
  • ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • VIDEOS
  • ΚΥΠΡΟΣ
  • ΟΜΟΓΕΝΕΙΑ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΠΕΡΙΕΡΓΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΠΙΣΤΗ
  • ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
  • ΤΑΞΙΔΙ
  • ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ
  • PONTOS BLOG

Copyright © 2024 pontosnews.gr
Made by minoanDesign